
ഈ അധ്യായത്തിൽ ഈശ്വരൻ ദേവിയോട് ഉപദേശിച്ച്, തീർത്ഥാടകൻ–സാധകൻ ‘ഉത്തമ’മായ സംവർതേശ്വര ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് പോകേണ്ട മാർഗ്ഗം വ്യക്തമാക്കുന്നു. സംവർതേശ്വരം ഇന്ദ്രേശ്വരത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറും അർക്കഭാസ്കരത്തിന്റെ കിഴക്കുമാണെന്ന് പറഞ്ഞ്, സമീപ പുണ്യസ്ഥാനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെടുത്തി ദിശാനിർദ്ദേശം നൽകുന്നു. ഇവിടെ ലഘുവായ ആചാരക്രമം പറയുന്നു—ആദ്യം മഹാദേവന്റെ ദർശനം, തുടർന്ന് പുഷ്കരിണിയിലെ ജലത്തിൽ സ്നാനം; ഇതാണ് മുഖ്യ ഭക്തികർമ്മം. ഫലശ്രുതിയിൽ, ഇങ്ങനെ ചെയ്യുന്നവന് പത്ത് അശ്വമേധ യാഗങ്ങളുടെ ഫലം ലഭിക്കും എന്ന് പ്രസ്താവിക്കുന്നു. അവസാനം ഇത് സ്കന്ദപുരാണത്തിലെ പ്രഭാസഖണ്ഡം, പ്രഭാസക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യത്തിന്റെ ആദ്യ വിഭാഗത്തിലെ ३६५-ാം അധ്യായം ‘സംവർതേശ്വരമാഹാത്മ്യവർണനം’ എന്ന് രേഖപ്പെടുത്തുന്നു।
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि संवर्तेश्वरमुत्तमम् । इन्द्रेश्वरात्पश्चिमतः पूर्वतश्चार्कभास्करात
ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ മഹാദേവി, തുടർന്ന് ഉത്തമനായ ‘സംവർത്തേശ്വര’ന്റെ സന്നിധിയിലേക്ക് പോകണം; അത് ഇന്ദ്രേശ്വരത്തിന്റെ പടിഞ്ഞാറും അർക്കഭാസ്കരത്തിന്റെ കിഴക്കും സ്ഥിതമാണ്.
Verse 2
तं दृष्ट्वा तु महादेवं स्नात्वा पुष्करिणीजले । दशानामश्वमेधानां फलमाप्नोति मानवः
ആ മഹാദേവനെ ദർശിച്ച്, പുഷ്കരിണിയുടെ ജലത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ, മനുഷ്യൻ പത്ത് അശ്വമേധയാഗങ്ങളുടെ തുല്യമായ പുണ്യഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.
Verse 364
इति श्रीस्कान्दे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये संवर्तेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुष्षष्ट्युत्तरत्रिशततमोऽध्यायः
ഇങ്ങനെ ശ്രീസ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീ-സാഹസ്രീ സംഹിതയുടെ ഏഴാം പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ ആദ്യ ‘പ്രഭാസക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യ’ ഭാഗത്തിൽ ‘സംവർതേശ്വരമാഹാത്മ്യവർണനം’ എന്ന 364-ാം അധ്യായം സമാപ്തമായി।