
ഈ അധ്യായത്തിൽ ഈശ്വരൻ മഹാദേവിയോട് ഉപദേശിക്കുന്നു—ശരഭസ്ഥാനത്തിന്റെ കിഴക്കോട്ട് അല്പദൂരത്തിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ‘അനുത്തര’ കുംഭീശ്വര ക്ഷേത്രദർശനം ചെയ്യണമെന്ന്. പ്രഭാസക്ഷേത്രത്തിലെ തീർത്ഥക്രമത്തിൽ ആ ശിവാലയത്തിന്റെ സ്ഥാനം നിർണ്ണയിച്ച് പുണ്യഭൂഗോളത്തിന്റെ ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുന്നു. പ്രധാന ഫലശ്രുതി ഇതാണ്—കുംഭീശ്വരന്റെ ദർശനം മാത്രം കൊണ്ടുതന്നെ മനുഷ്യൻ സർവ്വ പാതകങ്ങളിൽ നിന്ന് വിമുക്തനാകുന്നു. അതിനാൽ തീർത്ഥദർശനം നൈതിക-ആത്മീയ ശുദ്ധിയുടെ ഉപാധിയായി പ്രതിപാദിക്കുന്നു. അവസാന കൊലോഫോണിൽ ഇത് സ്കന്ദമഹാപുരാണം (81,000 ശ്ലോകങ്ങൾ)യിലെ പ്രഭാസഖണ്ഡം, ആദ്യ പ്രഭാസക്ഷേത്ര-മാഹാത്മ്യത്തിലെ ‘കുംഭീശ്വരമാഹാത്മ്യം’ എന്ന 266-ാം അധ്യായമാണെന്ന് രേഖപ്പെടുത്തുന്നു.
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि कुम्भीश्वरमनुत्तमम् । शरभस्थानतः पूर्वे नातिदूरे व्यवस्थितम् । तं दृष्ट्वा मानवो देवि मुच्यते सर्वपातकैः
ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ മഹാദേവി, തുടർന്ന് ശരഭസ്ഥാനത്തിന്റെ കിഴക്കുഭാഗത്ത് അതിദൂരമല്ലാത്തിടത്ത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന അനുത്തമ കുംഭീശ്വരനിലേക്കു പോകണം. ഹേ ദേവി, അവനെ ദർശിച്ചതുമാത്രത്തിൽ മനുഷ്യൻ സർവ്വപാപങ്ങളിൽ നിന്നു മോചിതനാകുന്നു.
Verse 266
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये कुंभीश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम षट्षष्ट्युत्तरद्विशततमोऽध्यायः
ഇങ്ങനെ ശ്രീ സ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീതിസാഹസ്രീ സംഹിതയുടെ ഏഴാം പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ ആദ്യ ‘പ്രഭാസക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യ’ വിഭാഗത്തിൽ ‘കുംഭീശ്വരമാഹാത്മ്യവർണനം’ എന്ന പേരിലുള്ള 266-ാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.