
ഈ അധ്യായത്തിൽ പ്രഭാസക്ഷേത്രത്തിൽ അധിഷ്ഠിതയായ ഒരു രക്ഷാദേവിയുടെ മഹാത്മ്യം പ്രതിപാദിക്കുന്നു. ദ്വാപരയുഗത്തിൽ അവൾ ‘ശീതലാ’ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധയായിരുന്നു; കലിയുഗത്തിൽ അതേ ദേവിയെ ‘കലിദുഃഖാന്തകാരിണീ’—കലിയുടെ ദുഃഖങ്ങൾ അവസാനിപ്പിക്കുന്നവൾ—എന്ന് പുനർനാമകരണം ചെയ്യുന്നു. ഈശ്വരൻ അവളുടെ സാന്നിധ്യം വിവരിച്ച്, കുട്ടികളുടെ രോഗങ്ങൾ, പ്രത്യേകിച്ച് വിസ്ഫോട/പുണ്ണ്-പൊട്ടൽ പോലുള്ള പൊട്ടിപ്പുറപ്പെടുന്ന വ്യാധികൾ എന്നിവയും അനുബന്ധ ഉപദ്രവങ്ങളും ശമിപ്പിക്കാൻ വേണ്ട ഭക്തിപരമായ ക്രമം ഉപദേശിക്കുന്നു. ദേവിയുടെ ക്ഷേത്രത്തിൽ ദർശനം നടത്തി, മസൂർ പരിപ്പ് അരച്ച് അളവോടെ ശാന്തിക്കായുള്ള നൈവേദ്യം തയ്യാറാക്കി കുട്ടികളുടെ ക്ഷേമാർത്ഥം ശീതലയ്ക്ക് മുമ്പിൽ സമർപ്പിക്കണം. അനുബന്ധ കർമങ്ങളായി ശ്രാദ്ധം നടത്തുകയും ബ്രാഹ്മണരെ ഭോജനിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യണമെന്ന് പറയുന്നു. കർപ്പൂരം, പുഷ്പങ്ങൾ, കസ്തൂരി, ചന്ദനം തുടങ്ങിയ സുഗന്ധദ്രവ്യങ്ങളും ഘൃത-പായസവും നൈവേദ്യമായി അർപ്പിച്ച്, അവസാനം ദമ്പതികൾ അർപ്പിച്ച വസ്ത്രാദികൾ ധരിക്കണം (പരിധാപനം) എന്ന നിർദ്ദേശമുണ്ട്. ശുക്ല നവമിയിൽ പവിത്ര ബില്വമാല അർപ്പിച്ചാൽ ‘സർവ്വസിദ്ധി’ ലഭിക്കും എന്ന ഫലശ്രുതിയോടെ അധ്യായം സമാപിക്കുന്നു.
Verse 1
ईश्वर उवाच । तत्रैव संस्थितां पश्येद्देवीं दुःखांतकारिणीम् । शीतलेति पुरा ख्याता युगे द्वापरसंज्ञिते । कलौ पुनः समाख्यातां कलिदुःखान्तकारिणीम्
ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—അവിടെയേ നിലകൊള്ളുന്ന, ദുഃഖാന്തം വരുത്തുന്ന ദേവിയെ ദർശിക്കണം. ദ്വാപരയുഗത്തിൽ അവൾ ‘ശീതലാ’ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധയായിരുന്നു; കലിയുഗത്തിൽ വീണ്ടും ‘കലിദുഃഖാന്തകാരിണി’ എന്നു പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെടുന്നു.
Verse 2
शीतलं कुरुते देहं बालानां रोगवर्जितम् । पूजिता भक्तिभावेन तेन सा शीतला स्मृता
ഭക്തിഭാവത്തോടെ പൂജിക്കപ്പെടുമ്പോൾ അവൾ കുട്ടികളുടെ ദേഹം ശീതളവും രോഗരഹിതവും ആക്കുന്നു; അതുകൊണ്ടാണ് അവൾ ‘ശീതലാ’ എന്നു സ്മരിക്കപ്പെടുന്നത്.
Verse 3
विस्फोटानां प्रशांत्यर्थं बालानां चैव कारणात् । मानेन मापितान्कृत्वा मसूरांस्तत्र कुट्टयेत्
വിസ്ഫോടരോഗങ്ങളുടെ ശമനത്തിനും കുട്ടികളുടെ ഹിതത്തിനുമായി, അളവുപ്രമാണംകൊണ്ട് അളന്ന മസൂർ പരിപ്പ് അവിടെയേ കുത്തി (അർപ്പണത്തിനായി) തയ്യാറാക്കണം.
Verse 4
शीतलापुरतो दत्त्वा बालाः सन्तु निरामयाः । विस्फोटचर्चिकादीनां वातादीनां शमो भवेत्
ശീതലാദേവിയുടെ സന്നിധിയിൽ അത് അർപ്പിച്ചാൽ, കുട്ടികൾ നിരാമയരാകട്ടെ; വിസ്ഫോടം, ചർമ്മരോഗാദികൾക്കും വാതാദി ദോഷങ്ങൾക്കും ശമനം ഉണ്ടാകട്ടെ.
Verse 5
श्राद्धं तत्रैव कुर्वीत ब्राह्मणांस्तत्र भोजयेत्
അവിടെയേ ശ്രാദ്ധം നടത്തണം; അവിടെയേ ബ്രാഹ്മണർക്കു ഭോജനം നൽകണം.
Verse 6
कर्पूरं कुसुमं चैव मृगनाभिं सुचन्दनम् । पुष्पाणि च सुगन्धानि नैवेद्यं घृतपायसम् । निवेद्य देव्यै तत्सर्वं दंपत्योः परिधापयेत्
ദേവിക്ക് കർപ്പൂരം, പുഷ്പങ്ങൾ, കസ്തൂരി, ഉത്തമ ചന്ദനം, സുഗന്ധപുഷ്പങ്ങൾ, നെയ്യോടുകൂടിയ പായസം നൈവേദ്യമായി സമർപ്പിക്കണം. എല്ലാം സമർപ്പിച്ച ശേഷം ആ പുണ്യപ്രസാദം/മാല ദമ്പതികൾ ധരിക്കേണ്ടതാകുന്നു.
Verse 7
नवम्यां शुक्लपक्षे तु मालां विल्वमयीं शुभाम् । भक्त्या निवेद्य तां देव्यै सर्वसिद्धिमवाप्नुयात्
ശുക്ലപക്ഷത്തിലെ നവമിനാൾ ബിൽവഇലകളാൽ നിർമ്മിച്ച ശുഭമാല ഭക്തിയോടെ ദേവിക്ക് സമർപ്പിച്ചാൽ, അവൻ സർവസിദ്ധി പ്രാപിക്കും.
Verse 135
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये दुःखान्तकारिणीतिलागौरीमाहात्म्यवर्णनंनाम पञ्चत्रिंदुत्तरशततमोऽध्यायः
ഇങ്ങനെ ശ്രീസ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീതിസാഹസ്രീ സംഹിതയുടെ ഏഴാം പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ ആദ്യ ‘പ്രഭാസക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യ’ ഭാഗത്തിൽ ‘ദുഃഖാന്തകാരിണീ തിലാഗൗരീമാഹാത്മ്യവർണ്ണനം’ എന്ന പേരിലുള്ള 135-ാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.