Adhyaya 104

Verse 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि कोटीश्वरमनुत्तमम् । तस्मादुत्तरतो देवि कोटीशमिति विश्रुतम्

ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—അതിനു ശേഷം, ഹേ മഹാദേവീ, അനുത്തമമായ കോടീശ്വരനിലേക്കു പോകണം. അതിന്റെ വടക്കുവശത്ത്, ഹേ ദേവീ, “കോടീശ” എന്നു പ്രസിദ്ധമായ സ്ഥലം ഉണ്ട്.

Verse 2

पापघ्नं सर्वजंतूनां पशुपाशविमोक्षदम् । पुरा पाशुपता देवि कपालेश्वरसंनिधौ

ഇത് എല്ലാ ജീവികളുടെയും പാപം നശിപ്പിക്കുകയും പശു-പാശം (സാംസാരികബന്ധനം) മുതൽ വിമോചനം നൽകുകയും ചെയ്യുന്നു. ഹേ ദേവി, പുരാകാലത്ത് കപാലേശ്വരസന്നിധിയിൽ പാശുപതർ—

Verse 3

तपः कुर्वंति विपुलं भस्मोद्धूलितविग्रहाः । जटामुकुटसंयुक्ता मुंजमेखलधारिणः

അവർ മഹത്തായ തപസ്സു ചെയ്തു—ശരീരത്തിൽ പവിത്ര ഭസ്മം പുരട്ടി, ജടാമുകുടം ധരിച്ചു, മുണ്ജപുല്ലിന്റെ മേഖല ധരിച്ചവർ.

Verse 4

शांताः सर्वे जितक्रोधा ब्राह्मणाः शिवयोगिनः । तपः कुर्वंति तत्रस्था व्याप्य क्षेत्रं चतुर्द्दिशम्

അവർ എല്ലാവരും ശാന്തരും ക്രോധജിതരുമായ ബ്രാഹ്മണർ—ശിവയോഗികൾ—അവിടെ വസിച്ച് തപസ്സു ചെയ്തു, നാലുദിക്കുകളിലേക്കും ആ ക്ഷേത്രഭൂമിയെ വ്യാപിപ്പിച്ചു.

Verse 5

कोटिसंख्या महादेवि मन्त्रजाप्यपरायणाः । सम्यक्संस्थाप्य ते लिंगं कपालेशसमीपगम्

ഹേ മഹാദേവി, അവർ കോടി സംഖ്യയിൽ ആയിരുന്നു; മന്ത്രജപത്തിൽ പൂർണ്ണമായി പരായണർ. അവർ കപാലേശന്റെ സമീപത്ത് വിധിപൂർവ്വം ഒരു ലിംഗം സ്ഥാപിച്ചു.

Verse 6

ततस्ते पूजयांचक्रुस्तल्लिंगं भक्तिसंयुताः । ततस्तुष्टो महादेवो मुक्तिं तेषां ददौ हरः

അതിനുശേഷം അവർ ഭക്തിയോടെ ആ ലിംഗത്തെ പൂജിച്ചു. അതിൽ പ്രസന്നനായ മഹാദേവൻ ഹരൻ അവർക്കു മോക്ഷം നൽകി.

Verse 7

ऋषयः कोटिसंख्यातास्तस्मिन्सिद्धा यतः प्रिये । तेन कोटीश्वरं लिंगं नाम्ना ख्यातं धरातले

പ്രിയേ! അവിടെ കോടി സംഖ്യയിലെ ഋഷിമാർ സിദ്ധി പ്രാപിച്ചതിനാൽ, ആ ലിംഗം ഭൂമിയിൽ ‘കോടീശ്വര’ എന്ന നാമത്തിൽ പ്രസിദ്ധമായി।

Verse 8

यस्तं पूजयते भक्त्या कोटीश्वरमनामयम् । स कोटिमन्त्रजाप्यस्य फलं प्राप्स्यति मानवः

ഭക്തിയോടെ നിർആമയനായ കോടീശ്വരനെ പൂജിക്കുന്നവൻ, കോടി മന്ത്രജപത്തിന്റെ ഫലം നിശ്ചയമായി പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 9

हिरण्यं तत्र दातव्यं ब्राह्मणे वेदपारगे । कोटिहोमफलं तस्य सम्यग्यात्राफलं भवेत्

അവിടെ വേദപാരംഗതനായ ബ്രാഹ്മണന് സ്വർണം ദാനം ചെയ്യണം; അതിനാൽ കോടി ഹോമഫലവും, സമ്യക് തീർത്ഥയാത്രാഫലവും ലഭിക്കും।

Verse 104

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये कोटीश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम चतुरधिक शततमोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീസ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീതിസാഹസ്രീ സംഹിതയിലെ ഏഴാം പ്രഭാസഖണ്ഡത്തിലെ ആദ്യ പ്രഭാസക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യത്തിൽ ‘കോടീശ്വരമാഹാത്മ്യവർണനം’ എന്ന നാമമുള്ള നൂറ്റിനാലാം അധ്യായം സമാപ്തമായി।