Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5
ततो लक्ष्मीह्रदाः प्रोक्ता देव्या नात्रैव संज्ञिताः । प्राप्ते तु द्वापरस्यांते रुक्मिणीसंश्रयेण तु
tato lakṣmīhradāḥ proktā devyā nātraiva saṃjñitāḥ | prāpte tu dvāparasyāṃte rukmiṇīsaṃśrayeṇa tu
അതുകൊണ്ട് അവ ‘ലക്ഷ്മീഹ്രദങ്ങൾ’ എന്നു വിളിക്കപ്പെട്ടു; ഇവിടെ ദേവിയെ മറ്റൊരു നാമത്തിൽ വിളിച്ചിട്ടില്ല. എന്നാൽ ദ്വാപരാന്തത്തിൽ, രുക്മിണിയുടെ സംശ്രയത്താൽ അവൾക്കൊപ്പം അവയുടെ നാമം ചേർന്നു.
Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating (contextual attribution within Prabhāsa Khaṇḍa māhātmya style)
Tirtha: Lakṣmī-hrada (later Rukmiṇī-hrada)
Type: kund
Scene: A contemplative ‘time-lapse’ sense: the same ponds known first as Lakṣmī-hradas, later revered through Rukmiṇī’s association as Dvāpara ends; inscriptions or sages narrate the change.
FAQs
A tīrtha’s identity can unfold across time; divine presence remains one, while names and associations shift with yuga and līlā.
Lakṣmī-hradāḥ—later associated with Rukmiṇī in the Dvārakā sacred landscape.
No direct rite is prescribed here; the verse explains the tīrtha’s naming and yuga-linked renown.