Adhyaya 219

Verse 1

भर्तृयज्ञ उवाच । काम्यानि तेऽधुना वच्मि श्राद्धानि पृथिवीपते । यैः कृतैः समवाप्नोति मर्त्यो हृदयसंस्थितम्

ഭർത്തൃയജ്ഞൻ പറഞ്ഞു—ഹേ പൃഥിവീപതേ, ഇപ്പോൾ ഞാൻ നിനക്കു കാമ്യ ശ്രാദ്ധങ്ങളെ വിവരിക്കുന്നു; അവ ആചരിച്ചാൽ മർത്ത്യൻ ഹൃദയത്തിൽ നിലകൊള്ളുന്ന അഭീഷ്ടഫലം പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 2

यो नारीं वांछते क्ष्माप रूपाढ्यां शीलमण्डनाम् । इह लोके परे चैव तस्यार्हं प्रथमं दिनम्

ഹേ രാജാവേ, സൗന്ദര്യസമ്പന്നയും സദ്ഗുണാലങ്കൃതയുമായ സ്ത്രീയെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ ഇഹലോകത്തും പരലോകത്തും ഫലം ലഭിക്കുവാൻ ആദ്യദിവസം തനിക്കു വിധിച്ച കര്‍മ്മം ആചരിക്കട്ടെ.

Verse 3

श्राद्धीयप्रेतपक्षस्य मुख्यभूतं च यन्नृप । य इच्छेत्कन्यकां श्रेष्ठां सुशीलां रूपसंयु ताम् । द्वितीयादिवसे तेन श्राद्धं कार्यं महीपते

ഹേ രാജാവേ, പ്രേതപക്ഷത്തിലെ ശ്രാദ്ധകർമ്മങ്ങളിൽ ഇതാണ് പ്രധാനവിധി—ശ്രേഷ്ഠയും സദ്ഗുണസമ്പന്നയും രൂപസമ്പന്നയുമായ കന്യയെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ രണ്ടാം ദിവസം ശ്രാദ്ധം നടത്തണം, ഹേ ഭൂപതേ।

Verse 4

यो वांछति नरोऽश्वांश्च वायुवेगसमाञ्जवे । तृतीयादिवसे श्राद्धं तेन कार्यं विपश्चिता

വായുവേഗത്തോട് സമമായ വേഗമുള്ള അശ്വങ്ങളെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ മൂന്നാം ദിവസം ശ്രാദ്ധം നടത്തണം—എന്ന് പണ്ഡിതർ പറയുന്നു।

Verse 5

यो वांछति पशून्मुख्यान्कुप्याकुप्यधनानि च । चतुर्थ्यां तेन कर्तव्यं श्राद्धं पितृप्रतुष्टये

ഉത്തമമായ പശുക്കളും കുപ്യ-അകുപ്യ ധനസമ്പത്തും ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ പിതൃകളുടെ പൂർണ്ണ തൃപ്തിക്കായി നാലാം ദിവസം ശ്രാദ്ധം നടത്തണം।

Verse 6

पुत्रान्वांछति योऽभीष्टान्सुशीलान्वंशमंडनान् । पञ्चम्यां तेन कर्तव्यं सदा श्राद्धं नराधिप

ഹേ നരാധിപാ, പ്രിയവും സദ്ഗുണസമ്പന്നവും വംശത്തിന് അലങ്കാരവുമായ പുത്രന്മാരെ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ പഞ്ചമി ദിവസം എപ്പോഴും ശ്രാദ്ധം നടത്തണം।

Verse 7

यः श्राद्धं वंशजैर्दत्तं परलोकगतो नृप । वांछते तेन कर्तव्यं षष्ठ्यां श्राद्धं विपश्चिता

ഹേ നൃപാ! പരലോകഗതനായവൻ തന്റെ വംശജർ അർപ്പിക്കുന്ന ശ്രാദ്ധം ആഗ്രഹിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അവനുവേണ്ടി പണ്ഡിതർ ഷഷ്ഠീ തിഥിയിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യേണ്ടതാണ്।

Verse 8

कृषिसिद्धिं य इच्छेत ग्रैष्मिकीं शारदीमपि । सप्तम्यां युज्यते तस्य श्राद्धं कर्तुं न संशयः

ഗ്രീഷ്മകാല വിളയിലോ ശരദ്കാല വിളയിലോ കൃഷിസിദ്ധി ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ, സപ്തമീ തിഥിയിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നത് യുക്തമാണ്; സംശയമില്ല।

Verse 9

य इच्छेत्पण्यसंसिद्धिं व्यवहारसमुद्भवाम् । अष्टम्यां युज्यते श्राद्धं तस्य कर्तुं नराधिप

ഹേ നരാധിപാ! വ്യാപാര-വ്യവഹാരത്തിൽ നിന്നുള്ള ലാഭവും പണ്യസിദ്ധിയും ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ, അഷ്ടമീ തിഥിയിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യേണ്ടതാണ്।

Verse 10

नवम्यां श्राद्धकृन्नाना चतुष्पदगणाल्लंभेत् । सौभाग्यं रोगनाशं च तथा वल्लभसंगमम्

നവമീ തിഥിയിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവന്‍ പലവിധ ചതുഷ്പദ മൃഗസമ്പത്ത് ലഭിക്കും; കൂടാതെ സൗഭാഗ്യം, രോഗനാശം, പ്രിയസംഗമവും ലഭിക്കും।

Verse 11

दशमीदिवसे श्राद्धं यः करोति समाहितः । तस्य स्याद्वांछिता सिद्धिः सर्वकृत्येषु सर्वदा

ദശമീ ദിനത്തിൽ ഏകാഗ്രചിത്തനായി ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവന്‍, എല്ലാ കൃത്യങ്ങളിലും എല്ലായ്പ്പോഴും ഇഷ്ടസിദ്ധി ലഭിക്കും।

Verse 12

एकादश्यां धनं धान्यं श्राद्धकर्ता लभेन्नरः । तथा भूपप्रसादं च यच्चान्यन्मनसि स्थितम्

ഏകാദശിയിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവൻ ധനവും ധാന്യസമൃദ്ധിയും നേടുന്നു; രാജപ്രസാദവും ലഭിക്കുന്നു; മനസ്സിൽ ഉള്ള മറ്റു ആഗ്രഹങ്ങളും സഫലമാകുന്നു.

Verse 13

यः करोति च द्वादश्यां श्राद्धं श्रद्धासमन्वितः । पुत्रांस्तु प्रवरांश्चैव स पशून्वांछिताल्लंभेत्

ദ്വാദശിയിൽ ശ്രദ്ധയോടെ ശ്രാദ്ധം ചെയ്യുന്നവൻ ഉത്തമ പുത്രന്മാരെയും, ആഗ്രഹിച്ച പശുസമ്പത്തും സമൃദ്ധിയും നേടുന്നു.

Verse 14

यो वांछति नरो मुक्तिं पितृभिः सह चात्मनः । असंतानश्च यस्तस्य श्राद्धे प्रोक्ता त्रयोदशी

പിതൃകളോടൊപ്പം തനിക്കും മോക്ഷം ആഗ്രഹിക്കുന്നതും, സന്താനമില്ലാത്തതുമായ മനുഷ്യന്—അവന്റെ ശ്രാദ്ധത്തിനായി ത്രയോദശി നിർദ്ദേശിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു.

Verse 15

संतानकामो यः कुर्यात्तस्य वंशक्षयो भवेत् । न संतानविवृद्धयै च तस्य प्रोक्ता त्रयोदशी

സന്താനകാമനയുള്ളവൻ ത്രയോദശി ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ അവന്റെ വംശക്ഷയം സംഭവിക്കാം; അതിനാൽ സന്താനവർദ്ധനയ്ക്കായി അവനു ത്രയോദശി നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടില്ല.

Verse 16

श्राद्धकर्मणि राजेंद्र श्रुतिरेषा पुरातनी । अपि नः स कुले भूयाद्यो नो दद्यात्त्रयोदशीम्

ഹേ രാജേന്ദ്രാ! ശ്രാദ്ധകർമ്മത്തിൽ ഇത് പുരാതന ശ്രുതി—ഞങ്ങൾക്ക് ത്രയോദശി അർപ്പണം/ദാനം ചെയ്യാത്തവൻ നമ്മുടെ കുലത്തിൽ ജനിക്കാതിരിക്കട്ടെ.

Verse 17

पायसं मधुसर्पिर्भ्यां वर्षासु च मघासु च । मघात्रयोदशीयोगे पायसेन यजेत्पितॄन्

തേനും നെയ്യും ചേർത്ത് തയ്യാറാക്കിയ പായസം—പ്രത്യേകിച്ച് മഴക്കാലത്തും മഘാ നക്ഷത്രത്തിലും—മഘാ ത്രയോദശിയോടു യോജിക്കുമ്പോൾ പായസത്തോടെ പിതൃകളെ ആരാധിക്കണം।

Verse 18

पितरस्तस्य नेच्छंति तद्वर्षं श्राद्धसत्क्रियाम् । पुण्यातिशयभीतेन पिंडदानं निराकृतम्

അവന്റെ പിതൃകൾ ആ വർഷത്തെ ശ്രാദ്ധസത്ക്രിയ സ്വീകരിക്കുകയില്ല; പുണ്യം അതിയായി വർധിക്കുമെന്ന ഭയത്താൽ പിണ്ഡദാനം നിരാകരിക്കപ്പെടുന്നു।

Verse 19

शक्रेण तद्दिने पुत्रमरणं दर्शितं भयम् । येषां च शस्त्रमृत्युः स्यादपमृत्युरथापि वा

ആ ദിവസം ശക്രൻ (ഇന്ദ്രൻ) പുത്രമരണത്തിന്റെ ഭയാനകമായ ഭീഷണി വെളിപ്പെടുത്തി; ചിലർക്കു ആയുധമരണം, അല്ലെങ്കിൽ അകാലമരണവും സംഭവിക്കാം।

Verse 20

उपसर्गमृतानां च विषमृत्युमुपेयुषाम् । वह्निना तु प्रदग्धानां जलमृत्यु मुपेयुषाम्

ഉപസർഗം/മഹാമാരിയിൽ മരിച്ചവർ, വിഷമരണത്തെ പ്രാപിച്ചവർ, അഗ്നിയിൽ ദഗ്ധരായവർ, ജലമരണത്തെ പ്രാപിച്ചവർ—ഇവരുടെ കാര്യത്തിൽ (ശ്രാദ്ധസന്ദർഭത്തിൽ) പ്രത്യേക പരിഗണന സൂചിതമാണ്।

Verse 21

सर्पव्यालहतानां च शृंगैरुद्बन्धनैरपि । एकोद्दिष्टं प्रकर्तव्यं चतुर्दश्यां नराधिप

സർപ്പം അല്ലെങ്കിൽ വന്യമൃഗങ്ങൾ കൊന്നവർ, കൂടാതെ കൊമ്പിന്റെ പ്രഹരത്തിൽ അല്ലെങ്കിൽ തൂക്കിൽ മരിച്ചവർ—ഇവർക്കായി, ഹേ നരാധിപ, ചതുര്ദശിയിൽ ഏകോദ്ദിഷ്ട ശ്രാദ്ധം നടത്തണം।

Verse 22

तेषां तस्मिन्कृते तृप्तिस्ततस्तत्पक्षजा भवेत्

ആ കര്‍മ്മം ചെയ്താല്‍ അവര്‍ക്ക് തൃപ്തി ഉണ്ടാകും; അതേ പക്ഷത്തില്‍ തന്നെ അതിനനുസൃതമായ ഫലം ലഭിക്കും.

Verse 23

सर्वे कामाः पुरः प्रोक्ता युष्माकं ये मया नृप । अमावास्यादिने श्राद्धात्तानाप्नोति न संश यः

ഹേ രാജാവേ! ഞാൻ മുമ്പ് നിങ്ങളോട് പറഞ്ഞ എല്ലാ അഭിലഷിതഫലങ്ങളും അമാവാസി ദിനത്തിൽ ശ്രാദ്ധം ചെയ്താൽ സംശയമില്ലാതെ ലഭിക്കും.

Verse 24

एतत्ते सर्वमाख्यातं काम्यश्राद्धफलं नृप । यच्छ्रुत्वा वांछितान्कामान्सर्वानाप्नोति मानवः

ഹേ രാജാവേ! കാമ്യശ്രാദ്ധത്തിന്റെ ഫലം മുഴുവനും ഞാൻ നിങ്ങളോട് അറിയിച്ചു; ഇത് കേട്ടാൽ മനുഷ്യൻ ആഗ്രഹിച്ച എല്ലാ ഇഷ്ടങ്ങളും നേടും.

Verse 219

इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्ये श्राद्धकल्पे काम्यश्राद्धवर्णनंनामैकोनविंशोत्तरद्विशततमोऽ ध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീസ്കന്ദ മഹാപുരാണത്തിലെ ഏകാശീതിസാഹസ്രീ സംഹിതയുടെ ആറാം നാഗരഖണ്ഡത്തിൽ, ഹാടകേശ്വരക്ഷേത്രമാഹാത്മ്യത്തിലെ ശ്രാദ്ധകൽപ്പത്തിൽ ‘കാമ്യശ്രാദ്ധവർണനം’ എന്ന 219-ാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.