Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 12

रुधिरांधो वैतरणी कृमिशः कृमिभोजनः । असिपत्रवनं कृष्णो लालाभक्ष्यश्च दारुमः

rudhirāṃdho vaitaraṇī kṛmiśaḥ kṛmibhojanaḥ | asipatravanaṃ kṛṣṇo lālābhakṣyaśca dārumaḥ

രുധിരാന്ധ, വൈതരണി, കൃമിശ, കൃമിഭോജന; അസിപത്രവനം, കൃഷ്ണ, ലാലാഭക്ഷ്യ, ദാരുമ—ഇവയും നരകങ്ങളിൽ എണ്ണപ്പെടുന്നു.

रुधिरान्धःRudhirāndha (hell)
रुधिरान्धः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरुधिर (प्रातिपदिक) + अन्ध (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय (blood-blind/dark with blood) नरक-नाम
वैतरणीVaitaraṇī (river/hell)
वैतरणी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवैतरणी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नरक-नदी-नाम
कृमिशःKṛmiśa (hell)
कृमिशः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकृमिश (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नरक-नाम
कृमिभोजनःKṛmibhojana (hell)
कृमिभोजनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकृमि (प्रातिपदिक) + भोजन (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (worms as food / eater of worms) नरक-नाम
असिपत्रवनम्Asipatravana (forest of sword-leaves)
असिपत्रवनम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसि (प्रातिपदिक) + पत्र (प्रातिपदिक) + वन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष (sword-leaf forest) नरक-नाम
कृष्णःKṛṣṇa (hell)
कृष्णः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नरक-नाम
लालाभक्ष्यःLālābhakṣya (hell)
लालाभक्ष्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलाला (प्रातिपदिक) + भक्ष्य (कृदन्त-प्रातिपदिक, भक्ष् धातु)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष (spittle as food / to be eaten with saliva) नरक-नाम
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
दारुमःDāruma (hell)
दारुमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदारुम (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नरक-नाम

Lomaharṣaṇa (Sūta) [deduced]

Tirtha: Vaitaraṇī (infernal)

Type: river

Listener: interlocutor (mahāmati)

Scene: A grim procession through named hellscapes: blood-dark Rudhirāndha, the dreadful Vaitaraṇī river-crossing, worm-realms (Kṛmiśa/Kṛmibhojana), the sword-leaf forest Asipatravana, and other devouring/wooden torment realms.

R
Rudhirāndha
V
Vaitaraṇī
K
Kṛmiśa
K
Kṛmibhojana
A
Asipatravana
K
Kṛṣṇa (Naraka)
L
Lālābhakṣya
D
Dāruma

FAQs

The catalogue of narakas reinforces the Purāṇic ethic: harmful deeds mature into corresponding suffering, urging self-restraint and dharmic living.

No holy site is praised here; the verse continues the enumeration of hell-realms below Pātāla.

None in this verse.