Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 82

तपोधनोपि तं दृष्ट्वा महाश्चर्यं घटोद्भव । कपर्दीश्वरमाराध्य कालान्निर्वाणमाप्तवान्

tapodhanopi taṃ dṛṣṭvā mahāścaryaṃ ghaṭodbhava | kapardīśvaramārādhya kālānnirvāṇamāptavān

ഹേ ഘടോദ്ഭവ അഗസ്ത്യാ! ആ മഹാശ്ചര്യം കണ്ട തപോധനനും കപർദീശ്വരനെ ആരാധിച്ചു; കാലക്രമത്തിൽ നിർവാണം പ്രാപിച്ചു।

तपोधनःthe ascetic
तपोधनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतपोधन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (also/even)
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya (पूर्वक्रिया/Adverbial action)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive); ‘having seen’
महा-आश्चर्यम्a great wonder
महा-आश्चर्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + आश्चर्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
घटोद्भवO Ghaṭodbhava (Agastya)
घटोद्भव:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootघटोद्भव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन
कपर्दीश्वरम्Kapardīśvara (Śiva)
कपर्दीश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकपर्दीश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
आराध्यhaving worshipped
आराध्य:
Kriya (पूर्वक्रिया/Adverbial action)
TypeVerb
Rootआ + राध् (धातु)
Formल्यप्/क्त्वान्त-समकक्ष अव्यय (gerund); ‘having worshipped/propitiated’
कालात्in due course / after some time
कालात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; अपादान (from/after time)
निर्वाणम्liberation (nirvāṇa)
निर्वाणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनिर्वाण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
आप्तवान्attained
आप्तवान्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootआप् (धातु)
Formक्तवतु-प्रत्ययान्त (past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Skanda

Tirtha: Kapardīśvara

Type: temple

Listener: Agastya (ghaṭodbhava)

Scene: An austere sage, after witnessing a great marvel, stands before Kapardīśvara liṅga, offering worship; the scene subtly shifts to a serene, timeless aura indicating eventual nirvāṇa.

A
Agastya (Ghaṭodbhava)
K
Kapardīśvara (Śiva)
N
Nirvāṇa
T
Tapodhana

FAQs

Even the accomplished ascetic perfects his path through Śiva-bhakti, culminating in liberation.

Kapardīśvara connected with the Piśācamocana tīrtha setting in Kāśī.

Ārādhana (devotional worship/propitiation) of Kapardīśvara leading to ultimate release.