Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 72

Devanagari script

जयंतेश्वरमालोक्य स्नात्वा गंगाजले शुभे । प्राप्नुयाद्वांछितां सिद्धिं सर्वत्र विजयी भवेत्

Transliteration

jayaṃteśvaramālokya snātvā gaṃgājale śubhe | prāpnuyādvāṃchitāṃ siddhiṃ sarvatra vijayī bhavet

Translation

ജയന്തേശ്വരനെ ദർശിച്ച്, ശുഭമായ ഗംഗാജലത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്താൽ ഭക്തൻ ആഗ്രഹിച്ച സിദ്ധി പ്രാപിക്കുകയും എല്ലായിടത്തും വിജയിയാവുകയും ചെയ്യും.

Word by Word

• जयन्तेश्वरम्: Jayanteśvara
• जयन्तेश्वरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: जयन्तेश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः—जयन्त + ईश्वर (षष्ठी-तत्पुरुषः)

• आलोक्य: having seen
• आलोक्य: Kriya (Absolutive/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: लोक् (धातु) + आ (उपसर्ग)
• Form: क्त्वान्त (अव्यय-भाव), पूर्वकालिक क्रिया

• स्नात्वा: having bathed
• स्नात्वा: Kriya (Absolutive/पूर्वक्रिया)
• Type: Verb
• Root: स्ना (धातु)
• Form: क्त्वान्त (अव्यय-भाव), पूर्वकालिक क्रिया

• गङ्गाजले: in the water of the Gaṅgā
• गङ्गाजले: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: गङ्गाजल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; समासः—गङ्गा + जल (षष्ठी-तत्पुरुषः)

• शुभे: auspicious
• शुभे: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: शुभ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् ‘गङ्गाजले’

• प्राप्नुयात्: may attain
• प्राप्नुयात्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र+आप् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• वाञ्छिताम्: desired
• वाञ्छिताम्: Visheshana (Adjective/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वाञ्छित (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् ‘सिद्धिम्’

• सिद्धिम्: success, attainment
• सिद्धिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सिद्धि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• सर्वत्र: everywhere
• सर्वत्र: Adverbial (देश)
• Type: Indeclinable
• Root: सर्वत्र (अव्यय)
• Form: देश/व्याप्तिवाचक-अव्यय (adverb: everywhere)

• विजयी: victorious
• विजयी: Karta-predicative (कर्तृविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विजयिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण-प्रयोगः (कर्तृवाचक)

• भवेत्: may become
• भवेत्: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

Speaker

Skanda (deduced from Kāśīkhaṇḍa dialogue context)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Jayaṃteśvara + Gaṅgā snāna (Kāśī)

Type: ghat

Visual Art Cues

Scene: At dawn on a Kāśī ghāṭ, a pilgrim completes Jayaṃteśvara darśana and steps into shimmering Gaṅgā waters; the scene conveys triumph—flags, sunlight, and a sense of obstacles falling away.

Characters & Entities

• Jayaṃteśvara
• Gaṅgā
• Śiva
• Kāśī

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Pilgrimage in Kāśī combines darśana and Gaṅgā-snān to yield both worldly success and auspicious spiritual uplift.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Jayaṃteśvara and the Gaṅgā bathing-ghāṭs of Kāśī.

What ritualistic prescription is mentioned?

Ālokana (darśana) of Jayaṃteśvara and snāna (bathing) in the Gaṅgā.