Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 12

स्थाल्यैतया महाभागे यावंतोऽन्नार्थिनो जनाः । तावंतस्तृप्तिमाप्स्यंति यावच्च त्वं न भोक्ष्यसे

sthālyaitayā mahābhāge yāvaṃto'nnārthino janāḥ | tāvaṃtastṛptimāpsyaṃti yāvacca tvaṃ na bhokṣyase

‘ഹേ മഹാഭാഗേ! ഈ സ്ഥാലിയാൽ എത്ര അന്നാർത്ഥികൾ വന്നാലും, അത്രയും പേർ തൃപ്തി പ്രാപിക്കും—നീ സ്വയം ഭോജനം ചെയ്യാത്തതുവരെ.’

स्थाल्याby means of the pot
स्थाल्या:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootस्थाली (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; ‘by/with the pot’
एतयाby this
एतया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; ‘by this’
महाभागेO fortunate lady
महाभागे:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहाभाग (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; ‘O greatly fortunate one’
यावन्तःas many as
यावन्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootयावन्त् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; ‘as many as’
अन्न-अर्थिनःfood-seekers
अन्न-अर्थिनः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक) + अर्थिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; ‘those seeking food’
जनाःpeople
जनाः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
तावन्तःso many
तावन्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootतावन्त् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; ‘so many’
तृप्तिम्satisfaction
तृप्तिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतृप्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
आप्स्यन्तिwill obtain
आप्स्यन्ति:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√आप् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
यावत्until/as long as
यावत्:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय/सम्बन्धबोधक)
Formअव्यय, अवधिबोधक (until/as long as)
and
:
Sambandha/Conjunction (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, मध्यमपुरुषार्थे; प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
not
:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation)
भोक्ष्यसेwill eat
भोक्ष्यसे:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√भुज् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), मध्यमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

Sūrya (contextual boon-speech; framed by Skanda’s narration)

Tirtha: Kāśī (Avimukta)

Type: kshetra

Scene: The divine voice/figure indicates the bowl’s rule: crowds of hungry seekers approach; the bowl remains full while Draupadī has not eaten, symbolizing service before self.

S
Sūrya
A
Akṣaya-sthālī
P
Pāñcālī

FAQs

Hospitality and feeding the hungry come first; self-restraint turns food into dharma and merit.

Kāśī is the sacred milieu where such dharmic boons and their rules are proclaimed.

A vrata-like rule: the vessel feeds all seekers until the recipient herself eats.