Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 23

स्वर्गद्वारे विशेयुर्ये विगाह्य मणिकर्णिकाम् । तेषां विधूतपापानां कापि स्वर्गो न दूरतः

svargadvāre viśeyurye vigāhya maṇikarṇikām | teṣāṃ vidhūtapāpānāṃ kāpi svargo na dūrataḥ

മണികർണികയിൽ സ്നാനം ചെയ്ത് സ്വർഗ്ഗദ്വാരത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നവർക്ക്—പാപം കഴുകിപ്പോയ അവർക്കു—ഏതൊരു സ്വർഗ്ഗലോകവും ദൂരമല്ല.

स्वर्गद्वारेat the gate of heaven
स्वर्गद्वारे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक) + द्वार (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (svargasya dvāre); नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
विशेयुःwould/should enter
विशेयुः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√विश् (धातु)
Formविधिलिङ्, प्रथमपुरुष, बहुवचन, परस्मैपद
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
विगाह्यhaving entered; having bathed in
विगाह्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootवि+√गाह् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund) — ‘having plunged into/entered’
मणिकर्णिकाम्Maṇikarṇikā
मणिकर्णिकाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमणिकर्णिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
विधूतपापानाम्of those whose sins are washed away
विधूतपापानाम्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootविधूत (कृदन्त; वि+√धू धातु) + पाप (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय/तत्पुरुष-समास (विधूतानि पापानि येषाम्); पुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; विशेषण (qualifying ‘तेषाम्’)
काsome (any)
का:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; अनिश्चितार्थक (indefinite/interrogative base)
अपिeven; also
अपि:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/सम्भावना/समुच्चयार्थ (particle)
स्वर्गःheaven
स्वर्गः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
not
:
Nishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध (negation particle)
दूरतःfar away
दूरतः:
Kriya-visheshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootदूरतस् (अव्यय/तसिल्)
Formअव्यय (ablatival adverb) — ‘from far’ = ‘far away’

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Maṇikarṇikā

Type: ghat

Scene: Pilgrims descending the steps into the sacred water at Maṇikarṇikā; a luminous archway symbolizing ‘svarga-dvāra’ appears above the river-mist; dark stains (sins) dissolve into light around the bathers.

M
Maṇikarṇikā
S
Svarga (heaven)
P
Pāpa-kṣaya (removal of sin)
S
Snāna (bathing)

FAQs

Tīrtha-snāna at Maṇikarṇikā is praised as powerfully purifying, leading swiftly to auspicious posthumous states.

Maṇikarṇikā tīrtha in Kāśī.

Vigāha (plunging/bathing)—i.e., snāna in Maṇikarṇikā—as a purifier of sins.