Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 53

ब्रह्महत्यापनोदाय व्रतं लोकाय दर्शयन् । चर त्वं सततं भिक्षां कापालव्रतमास्थितः । इत्युक्त्वांऽतर्हितो देवस्तेजोरूपस्तदा शिवः

brahmahatyāpanodāya vrataṃ lokāya darśayan | cara tvaṃ satataṃ bhikṣāṃ kāpālavratamāsthitaḥ | ityuktvāṃ'tarhito devastejorūpastadā śivaḥ

ബ്രഹ്മഹത്യാപാപം നീക്കുന്നതിനും ലോകത്തിന് വ്രതം കാണിക്കുന്നതിനുമായി, നീ കാപാലവ്രതം സ്വീകരിച്ച് എപ്പോഴും ഭിക്ഷ തേടി സഞ്ചരിക്ക. ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് തേജോമയനായ ദേവൻ ശിവൻ അപ്പോൾ അന്തർധാനം ചെയ്തു.

ब्रह्महत्याBrahmin-slaying (sin)
ब्रह्महत्या:
Nimitta (हेतु/कारण)
TypeNoun
Rootब्रह्म-हत्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-तत्पुरुष/उपपद-समास; प्रथमा (1st), एकवचन (समास-प्रातिपदिक)
अपनोदायfor removing
अपनोदाय:
Prayojana (उद्देश्य)
TypeVerb
Rootअप-नुद् (धातु)
Formतुमुन्/अर्थे ‘-आय’ (दातुं/हेतोः) प्रयोगः; ‘अपनोदाय’ = अपनोदनार्थम् (for removing)
व्रतम्vow
व्रतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
लोकायfor the world
लोकाय:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4th), एकवचन
दर्शयन्showing
दर्शयन्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; (कर्तरि)
चरwander, practice
चर:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootचर् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
सततम्constantly
सततम्:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसतत (प्रातिपदिक/अव्ययीभाववत्)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (always/constantly)
भिक्षाम्alms
भिक्षाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभिक्षा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
कापालव्रतम्the skull-vow (Kāpāla vow)
कापालव्रतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकापाल-व्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कपालसम्बन्धि व्रतम् (तत्पुरुष)
आस्थितःhaving undertaken
आस्थितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootआ-स्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘आस्थितः’ = having undertaken/observing
इतिthus
इति:
Discourse marker (उद्धरण)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण-समाप्तिसूचक (quotative)
उक्त्वाhaving said
उक्त्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); ‘उक्त्वा’ = having said
अन्तर्हितःvanished
अन्तर्हितः:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootअन्तर्-धा (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘अन्तर्हितः’ = disappeared/vanished
देवःthe god
देवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तेजोरूपःof radiant form
तेजोरूपः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतेजस्-रूप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; तेजसः रूपम् यस्य सः (बहुव्रीहिवत् अर्थे, रूपेण तत्पुरुष-प्रातिपदिक)
तदाthen
तदा:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (then)
शिवःŚiva
शिवः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

Skanda (narrating; includes direct instruction of Śiva)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: Śiva, radiant and formlessly luminous, commands Bhairava to wander continually for alms, established in the Kāpāla-vrata to remove brahmahatyā; then Śiva vanishes—leaving Bhairava with skull-bowl and ascetic resolve.

Ś
Śiva
B
Bhairava
B
Brahmahatyā
K
Kāpāla-vrata
B
Bhikṣā

FAQs

Atonement (prāyaścitta) and public exemplarity are central: even divine power demonstrates humility and discipline to uphold dharma.

The vow is narrated within the Kāśīkhanda’s Bhairava-mahātmya stream, underpinning Kāśī’s unique Śaiva sacred order.

Undertaking the Kāpāla-vrata: bearing the skull and living on alms (bhikṣā) as an atonement for brahmahatyā.