Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 2
ईश्वर उवाच । निशामय महाबाहो विष्णो त्रैलोक्यसुंदर । प्राप्तं वाराणसीत्याख्यामविमुक्तं यथा तथा
īśvara uvāca | niśāmaya mahābāho viṣṇo trailokyasuṃdara | prāptaṃ vārāṇasītyākhyāmavimuktaṃ yathā tathā
ഈശ്വരൻ അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ മഹാബാഹു വിഷ്ണുവേ, ത്രിലോകസുന്ദരാ! ശ്രവിക്ക; ഈ ക്ഷേത്രം എങ്ങനെ ‘വാരാണസി’ എന്ന നാമം പ്രാപിച്ചു, കൂടാതെ എങ്ങനെ ‘അവിമുക്ത’ എന്ന പേരിൽ പ്രസിദ്ധമായി, അതു ഞാൻ പറയുന്നു।
Īśvara (Śiva)
Tirtha: Avimukta (Vārāṇasī/Kāśī)
Type: kshetra
Listener: Viṣṇu
Scene: Śiva addresses Viṣṇu in a luminous, timeless assembly, introducing the secret of Kāśī’s names—Vārāṇasī and Avimukta—suggesting the city as a radiant mandala behind them.
FAQs
Kāśī’s identity as Avimukta is divinely affirmed—Śiva declares it as a uniquely protected, never-abandoned sacred realm.
Vārāṇasī/Kāśī, specifically as Avimukta.
None; it introduces a theological account of Kāśī’s names and status.