Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 10

द्रष्टृत्वादि विहीनं च शब्दस्पर्शसमुज्झितम् । व्यपेतगंधरूपं च रसत्यक्तमदिङ्मुखम्

draṣṭṛtvādi vihīnaṃ ca śabdasparśasamujjhitam | vyapetagaṃdharūpaṃ ca rasatyaktamadiṅmukham

അത് ദ്രഷ്ടൃത്വാദി ഭാവങ്ങളില്ലാത്തത്; ശബ്ദവും സ്പർശവും ഇല്ലാത്തത്; ഗന്ധവും രൂപവും അകന്നത്; രസം ത്യജിച്ചത്—ദിശാബോധവും ഇല്ലാത്തത്।

द्रष्टृत्वादिfrom the state of being a perceiver etc.
द्रष्टृत्वादि:
Apadana (Ablative/अपादान)
TypeNoun
Rootद्रष्टृत्व-आदि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/अपादान), एकवचन; 'from seer-hood etc.' (आदि-शब्देन अन्यगुणसमुच्चयः)
विहीनम्devoid
विहीनम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवि-ही (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'devoid (of)'
and
:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
शब्दस्पर्शसमुज्झितम्bereft of sound and touch
शब्दस्पर्शसमुज्झितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशब्द-स्पर्श-समुज्झित (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः: शब्दं च स्पर्शं च समुज्झितम् (completely abandoned sound and touch)
व्यपेतगन्धरूपम्without smell and form
व्यपेतगन्धरूपम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootव्यपेत-गन्ध-रूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः: व्यपेतौ गन्धरूपौ यस्मात्/यत्र (gone are smell and form); 'without smell and form'
and
:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय)
रसत्यक्तम्devoid of taste
रसत्यक्तम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरस-त्यक्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः: रसः त्यक्तः (taste abandoned)
अदिङ्मुखम्without directions/orientation
अदिङ्मुखम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ-दिक्-मुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नञ्-तत्पुरुषः: दिङ्मुखाभावः (without directions/faces i.e., orientation)

Skanda

Listener: Audience/sage

Scene: An abstract depiction of sense-withdrawal at cosmic scale: no ears, skin, nose, eyes, tongue—no directions; forms and fragrances evaporate into emptiness; the scene feels like a dissolving mandala of the senses.

Ś
Śabda
S
Sparśa
R
Rūpa
R
Rasa
G
Gandha

FAQs

All sensory categories and even the sense of a perceiver dissolve—suggesting that ultimate reality (and the highest tīrtha teaching) lies beyond the senses.

None directly; it supports the cosmic preface to the Avimukta/Kāśī account.

None.