Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 22

लुप्तानि सर्वतेजांसि तत्तपस्तपनोदये । चंद्रसूर्यानलर्क्षाणां प्रदीपित जगत्त्रये

luptāni sarvatejāṃsi tattapastapanodaye | caṃdrasūryānalarkṣāṇāṃ pradīpita jagattraye

അവന്റെ തപസ്സെന്ന ദഹിക്കുന്ന സൂര്യൻ ഉദിച്ചപ്പോൾ മറ്റു എല്ലാ തേജസ്സുകളും മങ്ങിപ്പോയി; ചന്ദ്രൻ, സൂര്യൻ, അഗ്നി, നക്ഷത്രങ്ങൾ ഒരുമിച്ച് തെളിയിച്ചതുപോലെ ത്രിലോകം പ്രകാശിച്ചു.

लुप्तानिvanished, disappeared
लुप्तानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootलुप्त (प्रातिपदिक; √लुप् धातोः क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) विशेषणम्
सर्वतेजांसिall splendors/lights
सर्वतेजांसि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्व + तेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—कर्मधारयः (सर्वाणि तेजांसि)
तत्in that (time/state)
तत्:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; निर्देशक-विशेषणम् (तस्मिन्)
तपःin austerity/penance
तपः:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन (वैकल्पिक-रूपम्; तपसि/तपः); अधिकरणार्थे
तपन-उदयेat the rising of the sun
तपन-उदये:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतपन + उदय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (तपनस्य उदयः)
चन्द्रसूर्यानलर्क्षाणाम्of the moon, sun, fire, and stars
चन्द्रसूर्यानलर्क्षाणाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootचन्द्र + सूर्य + अनल + ऋक्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; समासः—द्वन्द्वः (चन्द्रश्च सूर्यश्च अनलश्च ऋक्षाणि च)
प्रदीपितम्was illuminated / made to shine
प्रदीपितम्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeAdjective
Rootप्र + दीप् (धातु)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (PPP)
जगत्त्रयेin the three worlds
जगत्त्रये:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootजगत् + त्रय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः—द्विगुः (त्रीणि जगन्ति)

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Listener: Sages (frame assumed)

Scene: A blazing orb rises from the ascetic’s tapas like a second sun; moon, sun, fire, and stars appear dim, while the three worlds glow in unified light.

C
Candra
S
Sūrya
A
Anala

FAQs

Austerity performed with single-minded devotion generates transformative spiritual power that surpasses ordinary worldly brilliance.

The narrative occurs in the Kāśīkhaṇḍa’s Kāśī milieu; this verse focuses on the cosmic impact of tapas rather than a named tīrtha.

No specific ritual; it describes the fruit and potency of intense tapas.