Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 54

गुरुं सर्वसुरेंद्राणां परितः स्वगुणैर्गुरुम् । अभिषिंच विधानेन देवाचार्य पदे मुदे

guruṃ sarvasureṃdrāṇāṃ paritaḥ svaguṇairgurum | abhiṣiṃca vidhānena devācārya pade mude

“സകല സുരേന്ദ്രന്മാരുടെയും ഗുരുവും, തന്റെ ഗുണങ്ങളാൽ തന്നെ മഹാഗുരുവുമായ അവനെ—വിധിപ്രകാരം അഭിഷേകം ചെയ്ത് ആനന്ദകരമായ ദേവാചാര്യ പദത്തിൽ പ്രതിഷ്ഠിക്ക.”

गुरुम्teacher
गुरुम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन
सर्व-सुर-इन्द्राणाम्of all the lords of gods
सर्व-सुर-इन्द्राणाम्:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + सुर (प्रातिपदिक) + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (सर्वेषां सुरेन्द्राणाम्); पुंलिङ्ग; षष्ठी-विभक्ति; बहुवचन (Genitive plural)
परितःcompletely/all around
परितः:
Kriya-viseshana (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपरितः (अव्यय)
Formअव्यय; उपपद/क्रियाविशेषण (adverb: ‘all around/fully’)
स्व-गुणैःby his own virtues
स्व-गुणैः:
Karana (Instrument/means/करण)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + गुण (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (स्वस्य गुणाः); पुंलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति; बहुवचन (Instrumental plural)
गुरुम्(as) venerable/teacher
गुरुम्:
Karma (Object-complement)
TypeAdjective
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; विशेषण (appositional: ‘as a guru’)
अभिषिञ्चanoint/consecrate
अभिषिञ्च:
Kriya (Command)
TypeVerb
Rootअभि-षिच् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative); मध्यमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद
विधानेनby the proper rite/procedure
विधानेन:
Karana (Means/करण)
TypeNoun
Rootविधान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति; एकवचन (Instrumental singular)
देव-आचार्यteacher of the gods
देव-आचार्य:
Visheshana (Role/title qualifier)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक) + आचार्य (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (देवानाम् आचार्यः); पुंलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-एकवचन (stem used as पद-विशेषण)
पदेin the position
पदे:
Adhikarana (Location/state/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति; एकवचन (Locative singular)
मुदेfor joy/for delight
मुदे:
Sampradana (Purpose/benefit/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootमुद्/मुदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; चतुर्थी-विभक्ति; एकवचन (Dative singular)

Skanda (deduced; reporting Śiva’s instruction)

B
Bṛhaspati (implied)
D
Devas
S
Surendras

FAQs

Genuine guruhood is confirmed by inner virtues and is honored through sanctified rites.

Kāśī’s sanctity forms the background for the later naming and worship of Bṛhaspatīśvara.

Abhiṣeka (ritual consecration) performed “by proper procedure” for installing a sacred office.