Adhyaya 17

Verse 1

श्रीसूत उवाच । पुनरित्याह कक्षीवान्पितरं तं मुनीश्वराः । यथोदंकेन गुरुणा प्रेषितोऽहमिहा धुना

ശ്രീസൂതൻ പറഞ്ഞു—അപ്പോൾ കക്ഷീവാൻ വീണ്ടും തന്റെ പിതാവിനോട് പറഞ്ഞു—“ഹേ മുനീശ്വരാ, ഗുരു ഉദങ്കൻ എന്നെ ഇപ്പോൾ ഇവിടെ അയച്ചതുപോലെ…”

Verse 2

समागतोस्मि तीर्थेऽस्मिन्नागस्त्ये मुनिसत्तम । स्वनयस्य सुतोद्वाहसिद्ध्यर्थं गुरुचोदितः

ഹേ മുനിസത്തമാ, ഗുരുവിന്റെ പ്രേരണയാൽ ഞാൻ ഈ അഗസ്ത്യ തീർത്ഥത്തിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു; സ്വനയന്റെ പുത്രന്റെ വിവാഹസിദ്ധിക്കായുള്ള ഉപായം നേടുന്നതിനായി.

Verse 3

उपायं तन्निगदितमत्र कुर्व न्न्यवर्तिषम् । वर्षत्रयावसाने मामुद्वाहोपायसंयुतम्

ഇവിടെ ഉപദേശിച്ച ആ ഉപായം അനുഷ്ഠിച്ച് ഞാൻ പിന്മാറിയില്ല. മൂന്നു വർഷങ്ങളുടെ അവസാനം ഞാൻ വിവാഹോപായസമ്പന്നനായി.

Verse 4

स्वनयोत्रैव तिष्ठन्तमाससाद यदृच्छया । स च मामेत्य कन्यां ते दास्यामीति वचोऽब्रवीत्

ഞാൻ ഇവിടെ തന്നെയിരിക്കുമ്പോൾ സ്വനയൻ യാദൃച്ഛികമായി എന്നെ സമീപിച്ചു. എന്റെ അടുത്തെത്തി—“നിനക്കു വിവാഹാർത്ഥം ഒരു കന്യയെ ഞാൻ നൽകാം” എന്നു പറഞ്ഞു.

Verse 5

ततोस्मदनुरोधेन त्वामाह्वयदयं नृपः । इतीरयित्वा पितरं कक्षीवान्विरराम सः

പിന്നീട് എന്റെ അപേക്ഷപ്രകാരം ഈ രാജാവ് നിന്നെ വിളിപ്പിച്ചു. ഇങ്ങനെ പിതാവിനോട് പറഞ്ഞിട്ട് കക്ഷീവാൻ മൗനമായി.

Verse 6

सुदर्शनोऽथ विप्रेंद्रः पुरोधाः स्वन यस्य सः । प्रययौ राजसविधं स्वनयाय निवेदितुम्

അപ്പോൾ സ്വനയന്റെ രാജപുരോഹിതനും ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനുമായ സുദർശനൻ, സ്വനയനെ അറിയിക്കാനായി രാജസന്നിധിയിലേക്കു പോയി.

Verse 7

राजानं तं समासाद्य स्वनयं स सुदर्शनः । प्राप्तं निवेदयामास तं दीर्घतमसं मुनिम्

സുദർശനൻ സ്വനയ രാജാവിനെ സമീപിച്ച് ദീർഘതമസ് മുനി എത്തിയതായി അറിയിച്ചു.

Verse 9

अगस्त्यतीर्थतीरे तं सपुत्रमृषि सत्तमम् । ददर्श राजा स्वनयो ब्रह्माणमिव देवराट्

അഗസ്ത്യ-തീർത്ഥത്തിന്റെ തീരത്ത് രാജാവ് സ്വനയൻ, പുത്രസഹിതനായ ആ ഋഷിശ്രേഷ്ഠനെ ദർശിച്ചു—ദേവരാജൻ ഇന്ദ്രൻ ബ്രഹ്മാവിനെ ദർശിക്കുന്നതുപോലെ.

Verse 10

ववंदे दीर्घतमसश्चरणौ लोकमंगलौ । उत्थाप्य नृपतिं विप्रास्तदा दीर्घतमा मुनिः

അപ്പോൾ ബ്രാഹ്മണർ രാജാവിനെ എഴുന്നേല്പിച്ചു; മുനി ദീർഘതമാ ലോകമംഗളകരമായ പാദയുഗ്മത്തിൽ പ്രണാമം ചെയ്തു।

Verse 11

आशिषं प्रयुयोजाथ स्वनयाय नृपाय सः । अत्रांतरे समायात उदंकोऽपि महानृषिः

പിന്നീട് അദ്ദേഹം തന്റെ പുത്രനായ രാജാവിന് ആശീർവാദം നൽകി; അതിനിടയിൽ മഹർഷി ഉദങ്കനും അവിടെ എത്തി।

Verse 12

रामसेतौ धनुष्कोटौ स्नातुं शिष्यगणैर्वृतः । लक्षसंख्यो मुनिगणस्तेन साकं मुनीश्वरः

രാമസേതുവിലെ ധനുഷ്കോടിയിൽ സ്നാനത്തിനായി ശിഷ്യഗണങ്ങളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട മുനീശ്വരൻ എത്തി; അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം ലക്ഷസംഖ്യ മുനിഗണവും ഉണ്ടായിരുന്നു।

Verse 13

उदंकोऽगस्त्यतीर्थेस्मिन्स्नातुं संप्राप्तवान्मुनिः । उदंकमागतं दृष्ट्वा कक्षीवान्प्रणनाम तम्

മുനി ഉദങ്കൻ ഈ അഗസ്ത്യതീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനത്തിനായി എത്തി; അദ്ദേഹത്തിന്റെ വരവ് കണ്ട കക്ഷീവാൻ അദ്ദേഹത്തിന് പ്രണാമം ചെയ്തു।

Verse 14

अकरोदाशिषं विप्रः शिष्यायाथ गुरुस्तदा । अथ दीर्घतमा विप्रस्तमुदंकं महामुनिम्

അപ്പോൾ ഗുരുസ്വരൂപനായ ബ്രാഹ്മണൻ ശിഷ്യന് ആശീർവാദം നൽകി; തുടർന്ന് ബ്രാഹ്മണൻ ദീർഘതമാ മഹാമുനി ഉദങ്കനെ അഭിസംബോധന ചെയ്തു।

Verse 15

कुशलं परिपप्रच्छ सोऽपि तं मुनि पुंगमम् । उभौ तौ मुनिशार्दूलौ सर्वलोकेषु विश्रुतौ

അവൻ ആ മുനിപുംഗവനോടു കുശലക്ഷേമം ചോദിച്ചു; ആ രണ്ടു മുനിശാർദൂലരും സർവ്വലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധരായിരുന്നു.

Verse 16

कथयामासतुस्तत्र कथाः पापप्रणाशिनीः । अथ राजाप्युदंकं तं प्रणनाम मुनीश्व रम्

അവിടെ അവർ പാപനാശിനിയായ കഥകൾ പറഞ്ഞു; പിന്നെ രാജാവും ആ മുനീശ്വരനായ ഉദങ്കനെ പ്രണാമം ചെയ്തു.

Verse 17

उदंकोप्याशिषं तस्मै प्रायुंक्त स्वनयाय वै । राजाथ स्वनयः प्रीतस्तत्र वाक्यमभाषत

ഉദങ്കനും അവനോടും അവന്റെ പുത്രനോടും ആശീർവാദം നൽകി; പിന്നെ രാജാവിന്റെ പുത്രൻ സന്തോഷത്തോടെ അവിടെ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

Verse 18

मुनिं तं दीर्घतमसं विवाहः क्रिय तामिति । तथास्त्वित्यवदत्सोऽपि तदा दीर्घतमा मुनिः

അവൻ—“ആ മുനി ദീർഘതമസനോടു വിവാഹം നടത്തട്ടെ” എന്നു പറഞ്ഞു; അപ്പോൾ മുനി ദീർഘതമയും “തഥാസ്തു” എന്നു മറുപടി പറഞ്ഞു.

Verse 19

श्व एव क्रियतां राजन्सुमुहूर्ते महामते । अत्रैव पाणिग्रहणं क्रियतां गन्धमा दने

അവൻ പറഞ്ഞു—“ഹേ രാജൻ, ഹേ മഹാമതേ, നാളെയേ തന്നെ ഉത്തമ സുമുഹൂർത്തത്തിൽ ഇത് നടത്തുക; ഇവിടെ തന്നേ ഗന്ധമാദനത്തിൽ പാണിഗ്രഹണം നടത്തുക.”

Verse 20

तस्मादिहानय क्षिप्रं कन्यामंतःपुरं तथा । इत्युक्तः स्वनयो राजा गत्वा स्वपटमण्डपम्

അതുകൊണ്ട് അന്തഃപുരത്തിൽ നിന്നുള്ള ആ കന്യയെ വേഗത്തിൽ ഇവിടെ കൊണ്ടുവരിക. ഇങ്ങനെ കല്പന ലഭിച്ച രാജാവ് സ്വനയൻ തന്റെ രാജമണ്ഡപത്തിലേക്കു പോയി.

Verse 21

आहूय शतसंख्याकान्वृद्धान्वर्ष वरांस्तदा । आनेतुं प्रेषयामास कन्यामंतःपुरं तथा

അപ്പോൾ അദ്ദേഹം നൂറോളം വൃദ്ധരും ശ്രേഷ്ഠരുമായ മുതിർന്നവരെ വിളിച്ചു ചേർത്ത്, കന്യയെ അന്തഃപുരത്തിൽ നിന്ന് കൊണ്ടുവരാൻ അവരെ അയച്ചു.

Verse 22

ते वर्षवरमुख्यास्तु स्वनयेन प्रचोदिताः । मनोजवान्समारुह्य वाजिनो मधुरां ययुः

സ്വനയന്റെ പ്രേരണയാൽ ആ വൃദ്ധന്മാരിൽ പ്രമുഖർ മനോജവമായ കുതിരകളിൽ കയറി മധുരയിലേക്കു പുറപ്പെട്ടു.

Verse 23

गत्वा चांतःपुरं तूर्णं वृत्तं सर्वं निवेद्यच । कन्ययांतःपुरेणापि सहिताः पुनराययुः

അവർ വേഗത്തിൽ അന്തഃപുരത്തിലേക്ക് ചെന്നു സംഭവിച്ചതെല്ലാം അറിയിച്ചു, കന്യയെയും അന്തഃപുരത്തിലെ സ്ത്രീസഹചരികളെയും കൂട്ടി വീണ്ടും മടങ്ങിവന്നു.

Verse 24

ततः परस्मिन्दिवसे शुभे दीर्घतमा ऋषिः । गोदानादीनि पुत्रस्य विधिवन्निरवर्तयत्

അടുത്ത ശുഭദിനത്തിൽ ദീർഘതമാ ഋഷി തന്റെ പുത്രനുവേണ്ടി ഗോദാനം മുതലായ വിധിപൂർവക കർമ്മങ്ങൾ യഥാവിധി നിർവഹിച്ചു.

Verse 25

निर्वृत्तेष्वथ कक्षीवान्गोदानादिषु कर्मसु । उद्वोढुं राजतनयां पित्रा च गुरुणा सह

ഗോദാനാദി കർമ്മങ്ങൾ സമാപ്തമായപ്പോൾ കക്ഷീവാൻ പിതാവും ഗുരുവും സഹിതം രാജകുമാരിയെ വിവാഹം ചെയ്യുവാൻ പുറപ്പെട്ടു।

Verse 26

चतुर्दंतं महाकायं गजं सर्वांगपांडुरम् । आरुह्य हर्षसंयुक्तो द्वितीय इव देवराट्

നാലുദന്തമുള്ള മഹാകായൻ, സർവ്വാംഗവും പാണ്ഡുരമായ ഗജത്തെ അധിരോഹിച്ച് ഹർഷസമന്വിതനായി, രണ്ടാമൻ ദേവരാജനെപ്പോലെ മുന്നേറി।

Verse 27

मनोरमायाः कन्यायाः पूरयंश्च मनोरथम् । ब्राह्मणैर्बहुसाहस्रैः सहितः स्वस्तिवाचकैः

മനോഹരയായ കന്യയുടെ മനോരഥം നിറവേറ്റുവാൻ, സ്വസ്തിവാചനം ചെയ്യുന്ന അനേകം സഹസ്ര ബ്രാഹ്മണന്മാരോടുകൂടെ അവൻ മുന്നേറി।

Verse 28

तोरणालंकृतद्वारं राजर्षे पटमण्डपम् । कृतमंगलकृत्योऽसौ कक्षीवान्मुदितो ययौ

മംഗളകൃത്യങ്ങൾ നിർവഹിച്ചു സന്തോഷിതനായ കക്ഷീവാൻ, തോരണങ്ങളാൽ അലങ്കൃതമായ വാതിലുള്ള രാജർഷിയുടെ പടമണ്ഡപത്തിലേക്കു പോയി।

Verse 29

ततः स्वनयकन्या सा कृतमंगलभूषणा । चतुर्दंतमहाकायश्वेतदंतावलस्थितम्

അനന്തരം സ്വനയന്റെ പുത്രി മംഗളാഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കൃതയായി, തിളങ്ങുന്ന വെളുത്ത ദന്തങ്ങളുള്ള നാലുദന്ത മഹാകായ ഗജത്തിന്മേൽ ഇരുത്തപ്പെട്ടു।

Verse 30

कक्षीवंतं समायांतं दृष्ट्वा स्वोद्वाहनोत्सुकम् । प्रतिज्ञा मत्कृते दानीं निर्वृत्तेति मुदं ययौ

സ്വവിവാഹത്തിനായി ഉത്സുകനായി എത്തിയ കക്ഷീവാനെ കണ്ട രാജാവ് അത്യന്തം സന്തോഷിച്ചു; “എനിക്കായി ചെയ്ത പ്രതിജ്ഞ ഇപ്പോൾ നിറവേറ്റപ്പെട്ടു” എന്നു മനസ്സിൽ ആനന്ദിച്ചു.

Verse 31

कक्षीवान्दीर्घतमसा तथोदंकेन संयुतः । पटाकारबहिर्द्वारं क्रमाद्राज्ञः समाययौ

കക്ഷീവാൻ ദീർഘതമസ ഋഷിയെയും ഉദങ്കനെയും കൂട്ടി, പതാകകളാൽ അലങ്കരിക്കപ്പെട്ട രാജാവിന്റെ പുറംവാതിലിലേക്കു ക്രമേണ എത്തി.

Verse 32

स्वनयस्तु ततो दृष्ट्वा कक्षीवंतं समागतम् । प्रत्युज्जगाम सहितः सुदर्शनपुरोधसा

അപ്പോൾ സ്വനയൻ കക്ഷീവാൻ എത്തിയതായി കണ്ടു, രാജപുരോഹിതനായ സുദർശനനോടൊപ്പം അദ്ദേഹത്തെ വരവേൽക്കാൻ മുന്നോട്ട് ചെന്നു.

Verse 33

कक्षीवतो वरस्याथ कन्यकापरिचारिकाः । राजतैः स्वर्णपात्रैश्च चक्रु र्नीराजनाविधिम्

അതിനുശേഷം വധുവിന്റെ യുവ പരിചാരികമാർ വരനായ കക്ഷീവാനിന് വെള്ളിയും സ്വർണ്ണവും ഉള്ള പാത്രങ്ങളാൽ മംഗള നീരാജന (ആരതി) കർമ്മം നടത്തി.

Verse 34

स्वनयेन समाहूतो ब्राह्मणैः परिवारितः । प्रविवेशाथ लक्ष्मीवान्कक्षीवान्राजमंदिरम्

സ്വനയൻ വിളിച്ചതിനാൽ, ബ്രാഹ്മണന്മാർ ചുറ്റിപ്പറ്റിയ ഭാഗ്യവാൻ കക്ഷീവാൻ തുടർന്ന് രാജമന്ദിരത്തിൽ പ്രവേശിച്ചു.

Verse 35

ततो वरेण सहितं तं दीर्घतमसं मुनिम् । सोदंकमनयद्राजा स्वगृहं विनयान्वितः

അനന്തരം വിനയസമ്പന്നനായ രാജാവ് വരനോടും ഉദങ്കനോടും കൂടി മുനി ദീർഘതമസിനെ തന്റെ ഭവനത്തിലേക്ക് നയിച്ചു।

Verse 36

उदंकदीर्घतमसोरर्घ्यं च प्रददौ नृपः । अलंकृते प्रपामध्ये वस्त्रचामरतोरणैः

വസ്ത്രം, ചാമരം, തോരണം എന്നിവകൊണ്ട് അലങ്കരിച്ച പന്തലിന്റെ മദ്ധ്യത്തിൽ രാജാവ് ഉദങ്കനും ദീർഘതമസനും അർഘ്യം അർപ്പിച്ചു।

Verse 37

वरो दीर्घतमाश्चान्ये सोदंका मुनयस्तदा । न्यषीदन्स्वनयश्चापि सामात्यः सपुरोहितः

അപ്പോൾ വരനും ദീർഘതമസനും മറ്റു മുനിമാരും ഉദങ്കനോടുകൂടെ ഇരുന്നു; സ്വനയനും മന്ത്രിമാരോടും പുരോഹിതനോടും കൂടി ഇരുന്നുവു।

Verse 38

ततो दुहितरं कन्यां सुकेशीं तां मनो रमाम् । भूषणालंकृतां गात्रे दिव्यवस्त्रधरां शुभाम्

അനന്തരം അവൻ തന്റെ പുത്രിയെ—സുകേശിനി, മനോഹരി, ശുഭലക്ഷണയുത—അംഗങ്ങളിൽ ആഭരണങ്ങളാൽ അലങ്കരിച്ച് ദിവ്യവസ്ത്രം ധരിപ്പിച്ച് മുന്നിൽ കൊണ്ടുവന്നു।

Verse 39

बिंबोष्ठीं चारुसर्वांगीं पीनोन्नतपयोधराम् । प्रपायामध्यमनयन्महाजनसमाकुलम्

ബിംബഫലസദൃശമായ അധരങ്ങളുള്ള, സുന്ദരസർവാംഗി, പുഷ്ടവും ഉന്നതവുമായ സ്തനയുതയായ ആ കന്യയെ അവൻ മഹാജനസമാകുലമായ പന്തലിന്റെ മദ്ധ്യത്തിലേക്ക് നയിച്ചു।

Verse 40

ततो वरस्य कंठे सा मालां चंपकनिर्मिताम् । निवेशयामास शुभा जनमध्ये मनोरमा

അപ്പോൾ സമവേതജനങ്ങളുടെ മദ്ധ്യേ ആ ശുഭയും മനോഹരയുമായ കന്യ വരന്റെ കണ്ഠത്തിൽ ചമ്പകപുഷ്പനിർമ്മിതമായ മാല അണിയിച്ചു.

Verse 41

उदंकस्तत आगत्य प्रतिष्ठाप्यानलं स्थले । कृत्वाग्निमुखपर्यंतं लाजाहोमादिकं तथा

പിന്നീട് ഉദങ്കൻ അവിടെ എത്തി യഥാസ്ഥാനത്ത് പവിത്രാഗ്നിയെ പ്രതിഷ്ഠിച്ചു; അഗ്നിമുഖപര്യന്തം ലാജാഹോമം മുതലായ കർമങ്ങൾ വിധിപൂർവ്വം നിർവഹിച്ചു.

Verse 42

पाणिमग्राहयत्तस्याः कन्यायाश्च वरेण तु । उदंकः सर्वकर्माणि कारयामास तत्र वै

അപ്പോൾ ഉദങ്കൻ വരനാൽ കന്യയുടെ പാണിഗ്രഹണം നടത്തിച്ചു; അവിടെ ശേഷിച്ച എല്ലാ സംസ്കാരകർമ്മങ്ങളും വിധിപൂർവ്വം നടത്തിപ്പിച്ചു.

Verse 43

वरवध्वोस्तदा विप्राः प्रायुंजत तदाशिषः । ततः स राजा स्वनयो वरं दीर्घतमोमुनिम्

അപ്പോൾ ബ്രാഹ്മണർ വരവധുവർക്കു ആശീർവാദങ്ങൾ ചൊല്ലി. തുടർന്ന് രാജാവ് തന്റെ മരുമകനെയും ദീർഘതമസ് മുനിയെയും കൂടി ആദരിച്ചു.

Verse 44

उदंकं वरपक्षीयान्स्वपक्षीयांस्तथाद्विजाः । त्रिलक्षं ब्राह्मणानन्नैर्भोजयामास षड्रसैः

അവൻ ഉദങ്കനെ ആദരിച്ചു; വരപക്ഷത്തെയും സ്വപക്ഷത്തെയും ദ്വിജന്മാരോടുകൂടെ, ഷഡ്രസങ്ങളുള്ള അന്നങ്ങളാൽ മൂന്നു ലക്ഷം ബ്രാഹ്മണരെ ഭോജനിപ്പിച്ചു.

Verse 45

ततः संभावयामास तांबूलाद्यैरनेकधा । अथामंत्र्य मुनिश्रेष्ठमुदंकः स्वाश्रमं ययौ

അതിനുശേഷം അദ്ദേഹം താംബൂലം മുതലായ അനേകം ഉപചാരങ്ങളാൽ അവരെ യഥോചിതമായി ആദരിച്ചു. പിന്നെ മുനിശ്രേഷ്ഠനോട് വിടപറഞ്ഞ് ഉദങ്കൻ തന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു।

Verse 46

अन्ये च ब्राह्मणाः सर्वे स्वदेशान्प्रययुस्तदा । एवं विवाहे निर्वृत्ते कक्षीवद्राजकन्ययोः

മറ്റുള്ള എല്ലാ ബ്രാഹ്മണരും അപ്പോൾ തങ്ങളുടെ തങ്ങളുടെ ദേശങ്ങളിലേക്ക് മടങ്ങിപ്പോയി. ഇങ്ങനെ കക്ഷീവതനും രാജകുമാരിയുടെയും വിവാഹം യഥാവിധി സമാപിച്ചു।

Verse 47

प्रविश्यागस्त्यतीर्थं स तिरोधत्त गजोत्तमः । ततो दीर्घतमा विप्राः पुत्रेण स्नुषया सह

ആ ഉത്തമ ഗജം അഗസ്ത്യ തീർത്ഥത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് കാഴ്ചയിൽ നിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമായി. തുടർന്ന് ദീർഘതമാ മുതലായ വിപ്രർ പുത്രനും മരുമകളും കൂടെ (മുന്നോട്ട് നീങ്ങി)।

Verse 48

अगस्त्यस्य महातीर्थे स्नानं कृत्वेष्टदायिनि । श्लाघमानश्च तत्तीर्थं सर्वलोकेषु विश्रुतम्

ഇഷ്ടഫലം നൽകുന്ന അഗസ്ത്യ മഹാതീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത്, സർവ്വലോകങ്ങളിലും പ്രസിദ്ധമായ ആ തീർത്ഥത്തെ അദ്ദേഹം സ്തുതിച്ചു।

Verse 49

प्रयातुं स्वा श्रमं पुण्यं वेदारण्यं मनो दधे । राजानं च तमागंतुमापृच्छन्मुनिसत्तमः

അദ്ദേഹം തന്റെ പുണ്യാശ്രമമായ വേദാരണ്യത്തിലേക്ക് പോകാൻ മനസ്സിൽ നിശ്ചയിച്ചു. കൂടാതെ മുനിസത്തമൻ രാജാവിനോടും അവിടെ വരുവാൻ അപേക്ഷിച്ചു।

Verse 50

स्वनयोऽपि तदा राजा स्वदुहित्रे मुदान्वितः । ददौ शतसहस्राणि स्वर्णानि स्त्रीधनं तदा

അപ്പോൾ രാജാവും അത്യന്തം ആനന്ദത്തോടെ തന്റെ പുത്രിക്കു സ്ത്രീധനമായി ഒരു ലക്ഷം സ്വർണമുദ്രകൾ ദാനമായി നൽകി।

Verse 51

गवां सहस्रं प्रददौ दासीनां च सहस्रकम् । ग्रामं पंचशतं चापि ददौ दुहितृवत्सलः

മകളോടു വാത്സല്യമുള്ള രാജാവ് ആയിരം പശുക്കളും ആയിരം ദാസിമാരും കൂടാതെ അഞ്ചുനൂറ് ഗ്രാമങ്ങളും നൽകി।

Verse 52

दिव्यवस्त्रा युतं चापि शतं भूषणपेटिकाः । हारमालासहस्रं च ददौ दुहितृसौहृदात्

മകളോടുള്ള സ്നേഹത്താൽ രാജാവ് നൂറ് ദിവ്യവസ്ത്രസമുച്ചയങ്ങളും ആഭരണപ്പെട്ടികളും കൂടാതെ ആയിരം ഹാരങ്ങളും മാലകളും നൽകി।

Verse 53

एतत्सर्वं समादाय स पुत्रः सस्नुषो मुनिः । राज्ञा च समनुज्ञातः प्रययौ वेदकाननम्

ഈ എല്ലാം ദാനങ്ങളും ഏറ്റെടുത്ത് ആ മുനി പുത്രനും മരുമകളും കൂടെ, രാജാവിന്റെ അനുമതി ലഭിച്ച്, വേദകാനനം എന്ന വനത്തിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു।

Verse 54

वेदारण्यं समासाद्य तदा दीर्घतमा मुनिः । उवास ससुखं विप्राः पुत्रेण स्नुषया सह

ഹേ വിപ്രന്മാരേ! അപ്പോൾ ദീർഘതമസ് മുനി വേദാരണ്യത്തിലെത്തി, പുത്രനും മരുമകളും കൂടെ, സന്തോഷത്തോടെ അവിടെ വസിച്ചു।

Verse 55

सेवन्वेदाटवीनाथं भुक्तिमुक्तिफलप्रदम् । न्यवसत्तु चिरं कालं कक्षीवानपि भार्यया

വേദ-അരണ്യത്തിന്റെ നാഥനും ഭോഗ-മോക്ഷഫലദായകനുമായ പ്രഭുവിനെ സേവിച്ചുകൊണ്ട് കക്ഷീവാനും ഭാര്യയോടുകൂടെ അവിടെ ദീർഘകാലം വസിച്ചു।

Verse 56

स्वनयोपि स राजर्षिः स्नात्वा कुंभजनिर्मिते । तत्र तीर्थे महापुण्ये सहितः सर्वसैनिकैः

ആ രാജർഷിയും കുംഭജൻ (അഗസ്ത്യൻ) നിർമ്മിച്ച അതി മഹാപുണ്യ തീർത്ഥത്തിൽ സ്നാനം ചെയ്ത്, സർവ്വസൈന്യങ്ങളോടുകൂടെ അവിടെ തന്നെ പാർത്തു।

Verse 57

अतःपुरं समादाय मुदितः स्वपुरं ययौ । अगस्त्यतीर्थमाहात्म्यादेवं कक्षीवतो मुनेः । अनन्यसुलभो विप्रा विवाहः समजायत

പിന്നീട് അന്തഃപുരം (ഗൃഹസ്ഥപരിവാരം) കൂട്ടിക്കൊണ്ട് സന്തോഷത്തോടെ സ്വന്തം നഗരത്തിലേക്ക് പോയി. ഹേ ദ്വിജന്മാരേ! അഗസ്ത്യ-തീർത്ഥത്തിന്റെ മഹാത്മ്യത്താൽ മুনি കക്ഷീവാന്റെ സാധാരണയായി ദുർലഭമായ വിവാഹം ഇങ്ങനെ സംഭവിച്ചു।

Verse 58

श्रीसूत उवाच । इतिहासस्त्वयं पुण्यो वेदसिद्धो मुनीश्वराः

ശ്രീസൂതൻ പറഞ്ഞു—ഹേ മുനീശ്വരന്മാരേ! ഈ ഇതിഹാസം പുണ്യമാണ്; വേദപ്രമാണത്താൽ സിദ്ധമായതുമാണ്।

Verse 59

धन्यो यशस्य आयुष्यः कीर्तिसौभाग्य वर्द्धनः । श्रोतव्यः पठितव्योऽयं सर्वथा मानवैर्द्विजाः

ഇത് ധന്യകരം, യശോദായകം, ആയുസ്സു വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതും കീർത്തി-സൗഭാഗ്യം വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതുമാണ്. അതിനാൽ, ഹേ ദ്വിജന്മാരേ! മനുഷ്യർ ഇതിനെ എല്ലായ്പ്പോഴും ശ്രവിക്കുകയും പാരായണം ചെയ്യുകയും വേണം।

Verse 60

पठतां शृण्वतां चेममितिहासं पुरातनम् । नेहामुत्रापि वा क्लेशो दारिद्यं चापि नो भवेत्

ഈ പുരാതന പുണ്യചരിതം പാരായണം ചെയ്യുകയും ശ്രവിക്കുകയും ചെയ്യുന്നവർക്ക് ഇഹലോകത്തിലും പരലോകത്തിലും ക്ലേശമില്ല; ദാരിദ്ര്യവും ഉദിക്കുകയില്ല।