Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 21

नानादेशात्समानीय स्थापितास्तत्र तैः सुरैः । आश्रमांश्च बहूंस्तत्र काजेशैरपि निर्मितान्

nānādeśātsamānīya sthāpitāstatra taiḥ suraiḥ | āśramāṃśca bahūṃstatra kājeśairapi nirmitān

പല ദേശങ്ങളിൽ നിന്നു സമാഹരിച്ച് ആ ദേവന്മാർ അവരെ അവിടെ സ്ഥാപിച്ചു. അവിടെ കാജേശന്മാരാൽ കൂടി അനേകം ആശ്രമങ്ങൾ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു।

नानादेशात्from various regions
नानादेशात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootनाना (अव्यय/प्रातिपदिक) + देश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन (Singular); 'नानादेश' = विविधदेश (various countries)
समानीयhaving brought together
समानीय:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootसम् + आ + नी (धातु)
Formक्त्वान्त/ल्यप्-कृदन्त (absolutive/gerund): 'having brought/assembled'
स्थापिताःwere established
स्थापिताः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) + स्थापित (कृदन्त; णिच् + क्त)
Formक्त-कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मणि प्रयोग
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशबोधक (locative adverb)
तैःby them
तैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine/Neuter), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural); सर्वनाम
सुरैःby the gods
सुरैः:
Karana (Agent-instrument/करण)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural)
आश्रमान्hermitages
आश्रमान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), बहुवचन (Plural)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
बहून्many
बहून्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया (Accusative/2nd), बहुवचन; विशेषण
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशबोधक (locative adverb)
काजेशैःby the Kājeśas (name/agents)
काजेशैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकाजेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन (Plural); पाठानुसार-नाम (proper/unclear lexeme)
अपिalso
अपि:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अप्यर्थ (particle: 'also/even')
निर्मितान्built/constructed
निर्मितान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootनिर् + मा (धातु) + निर्मित (कृदन्त; क्त)
Formक्त-कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया (Accusative/2nd), बहुवचन; विशेष्य (qualifying आश्रमान्)

Vyāsa (narration)

Tirtha: Dharmāraṇya

Type: kshetra

Scene: A grand migration of sages from diverse directions arriving with disciples; devas overseeing settlement; construction of multiple āśramas—kutīras, yajña-śālās, study pavilions—rising within the forest under divine supervision; ‘Kājeśas’ as builder-beings at work.

G
Gods (Suras)
Ṛṣis (implied from prior verse)
Ā
Āśramas
K
Kājeśāḥ
D
Dharmāraṇya (implied)

FAQs

Divine support works through creating dharmic institutions—settling sages and building āśramas—to sustain a tīrtha’s sanctity.

Dharmāraṇya, depicted as a planned sacred landscape with established sages and numerous hermitages.

No single ritual is named; the verse stresses infrastructure for Vedic living—bringing sages and constructing āśramas.