Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 7

गत्वाटवीं तदा राज्ञो दर्शितः स पदातिना । पदातिभिर्मृगानीकं दुद्राव त्रासितं यदा

gatvāṭavīṃ tadā rājño darśitaḥ sa padātinā | padātibhirmṛgānīkaṃ dudrāva trāsitaṃ yadā

അപ്പോൾ രാജാവിനൊപ്പം വനത്തിലേക്ക് ചെന്ന ആ പദാതി ഗോവത്സത്തെ കാണിച്ചു. പദാതികൾ അടുത്തെത്തിയപ്പോൾ ഭീതനായ മാൻകൂട്ടം ഓടിപ്പോയി।

गत्वाhaving gone
गत्वा:
Kriya-viseshana (Absolutive/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootगम् (धातु) + त्वा (अव्ययकृदन्त)
Formक्त्वान्त अव्यय (Gerund), पूर्वकाल क्रिया
अटवीम्to the forest
अटवीम्:
Karma (Goal/कर्म)
TypeNoun
Rootअटवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन
तदाthen
तदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक अव्यय (adverb of time)
राज्ञःof the king
राज्ञः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन
दर्शितःwas shown
दर्शितः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) + णिच् (causative) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; णिजन्त 'shown'
सःhe/that one
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन
पदातिनाby the foot-soldier
पदातिना:
Karana (Agent in passive/कर्ता)
TypeNoun
Rootपदाति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन
पदातिभिःby the foot-soldiers
पदातिभिः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपदाति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, बहुवचन
मृगानीकम्the troop of deer
मृगानीकम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमृग-अनीक (प्रातिपदिक; समास)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; मृगाणाम् अनीकम् इति षष्ठी-तत्पुरुषः
दुद्रावran away
दुद्राव:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootद्रु (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
त्रासितम्frightened
त्रासितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रस् (धातु) + णिच् (causative) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; मृगानीकम् विशेषयति
यदाwhen
यदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formकालवाचक सम्बन्धबोधक अव्यय (relative adverb: when)

Sūta (narration)

Scene: Footmen surge forward; the deer herd bursts away in multiple directions, dust and leaves rising; the king watches the sudden scattering.

B
Balāhaka (king)
F
Footmen (Padāti)
D
Deer herd (Mṛgānīka)
F
Forest (Aṭavī)

FAQs

The story contrasts fear-driven flight with the steady pull of the divine sign, preparing the listener for a tīrtha revelation.

The episode belongs to the Govatsa-tīrtha māhātmya within Dharmāraṇya.

None; it is narrative movement toward the sacred locus.