Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 21
Devanagari script
उत्पपात महीपृष्ठाद्गगने सोऽसुराधमः । स्वयं च रमते पापो द्वेषाज्जातिस्वभावतः
Transliteration
utpapāta mahīpṛṣṭhādgagane so'surādhamaḥ | svayaṃ ca ramate pāpo dveṣājjātisvabhāvataḥ
Translation
ആ അസുരാധമൻ ഭൂമിപൃഷ്ഠത്തിൽ നിന്ന് ചാടിപ്പൊങ്ങി ആകാശത്തിലേക്ക് ഉയർന്നു; ജന്മസ്വഭാവമായ ദ്വേഷം കൊണ്ടു ആ പാപി അതിൽ തന്നെയായി ആനന്ദിച്ചു।
Word by Word
उत्पपातleapt up / sprang
उत्पपात:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootउत्+पत् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
महीपृष्ठात्from the earth's surface
महीपृष्ठात्:
अपादान (Source)
TypeNoun
Rootमही (प्रातिपदिक) + पृष्ठ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (महीयाः पृष्ठम्)
गगनेin the sky
गगने:
अधिकरण (Place locus)
TypeNoun
Rootगगन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
सःhe
सः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
असुराधमःthe vilest demon
असुराधमः:
कर्ता (Subject apposition)
TypeNoun
Rootअसुर (प्रातिपदिक) + अधम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय (अधमः असुरः)
स्वयम्himself
स्वयम्:
क्रियाविशेषण (Adverb)
TypeIndeclinable
Rootस्वयम् (अव्यय)
Formअव्यय (reflexive adverb)
चand
च:
सम्बन्ध (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
रमतेdelights / revels
रमते:
क्रिया (Action)
TypeVerb
Rootरम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद
पापःsinful
पापः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootपाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
द्वेषात्from hatred
द्वेषात्:
हेतु/निमित्त (Cause)
TypeNoun
Rootद्वेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन
जातिस्वभावतःby nature of (his) kind / innately
जातिस्वभावतः:
हेतु (Cause)
TypeIndeclinable
Rootजाति (प्रातिपदिक) + स्वभाव (प्रातिपदिक) + तस् (तद्धित-अव्यय)
Formतसिल्/तस्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb: 'because of/from'); षष्ठी-तत्पुरुष (जात्याः स्वभावः)
Speaker
Narrator (Purāṇic narrator; speaker not explicit in this snippet)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Dharmāraṇya
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: The asura bursts upward from the earth, rising into the sky; below, the ground cracks; above, dark clouds swirl—his face shows perverse delight.
Characters & Entities
A
Asura/Dānava (unnamed)FAQs
Hatred (dveṣa) is shown as a self-feeding pleasure for the wicked, marking the psychological root of adharma.
The broader Dharmāraṇya episode frames the contrast between sacred space and hostile intent.
None.