Mantra 20
Rishi: Yājñavalkya-tradition (Śukla-Yajurvedic transmission; specific ṛṣi ascription not explicit in the mantra itself).
Devata: Abstract powers as devatā-bhāva: Andha (tamas), Mahas, Ūrj, Rāyas-poṣa (prosperity).
Chandas: Yajus (prose formula; not metrical in the strict ṛc-sense).
Samhita Patha (Devanagari)
अन्ध॒ स्थान्धो॑ वो भक्षीय॒ मह॑ स्थ॒ महो॑ वो भक्षी॒य॒ ऊर्ज॒ स्थोर्जं॑ वो भक्षीय रा॒यस्पोष॑ स्थ रा॒यस्पोषं॑ वो भक्षीय
Transliteration
ándhe sthā́ndho vo bhakṣīya máha stha máho vo bhakṣīyórja sthorjáṃ vo bhakṣīya rā́yas-poṣaḥ stha rā́yas-poṣaṃ vo bhakṣīya
Translation
നിങ്ങൾ അന്ധതാസ്വരൂപരാണ്; നിങ്ങളുടെ അന്ധതയെ ഞാൻ ഭക്ഷിക്കട്ടെ (പങ്കുചേരട്ടെ). നിങ്ങൾ മഹാൻ (മഹസ്) ആകുന്നു; നിങ്ങളുടെ മഹത്ത്വത്തെ ഞാൻ ഭക്ഷിക്കട്ടെ. നിങ്ങൾ ഓജസ്/ബലം ആകുന്നു; നിങ്ങളുടെ ബലത്തെ ഞാൻ ഭക്ഷിക്കട്ടെ. നിങ്ങൾ റായസ്പോഷ—ധനവർദ്ധന; നിങ്ങളുടെ ധനവർദ്ധനയെ ഞാൻ ഭക്ഷിക്കട്ടെ.
Padapatha (Word Analysis)
अन्धे स्थ । अन्धः वः भक्षीय । महः स्थ । महः वः भक्षीय । ऊर्जे स्थ । ऊर्जम् वः भक्षीय । रायः-पोषः स्थ । रायः-पोषम् वः भक्षीय ।
Word by Word
अन्धःblindness; darkness (as an item to be ‘eaten/consumed’)
अन्धः:
Karma
TypeNoun
Rootअन्ध (प्रातिपदिक)
स्थyou (all) are
स्थ:
Kartā
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
अन्धःblindness; darkness
अन्धः:
Karma
TypeNoun
Rootअन्ध (प्रातिपदिक)
वःfor you; of you
वः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
भक्षीयmay I eat/consume
भक्षीय:
Kartā
TypeVerb
Rootभक्ष् (धातु)
महत्great
महत्:
Karma
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
स्थyou are
स्थ:
Kartā
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
महत्great
महत्:
Karma
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
वःfor you
वः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
भक्षीयmay I consume
भक्षीय:
Kartā
TypeVerb
Rootभक्ष् (धातु)
ऊर्जम्strength; vigor; nourishment
ऊर्जम्:
Karma
TypeNoun
Rootऊर्ज्/ऊर्जा (प्रातिपदिक)
स्थyou are
स्थ:
Kartā
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
ऊर्जम्vigor
ऊर्जम्:
Karma
TypeNoun
Rootऊर्ज्/ऊर्जा (प्रातिपदिक)
वःfor you
वः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
भक्षीयmay I consume
भक्षीय:
Kartā
TypeVerb
Rootभक्ष् (धातु)
रायःof wealth
रायः:
Sambandha
TypeNoun
Rootरायि/राय (प्रातिपदिक)
पोषःnourishment; thriving
पोषः:
Karma
TypeNoun
Rootपोष (प्रातिपदिक)
स्थyou are
स्थ:
Kartā
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
रायःof wealth
रायः:
Sambandha
TypeNoun
Rootरायि/राय (प्रातिपदिक)
पोषम्nourishment; prosperity
पोषम्:
Karma
TypeNoun
Rootपोष (प्रातिपदिक)
वःfor you
वः:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
भक्षीयmay I consume
भक्षीय:
Kartā
TypeVerb
Rootभक्ष् (धातु)
Entities Mentioned
A
Andha (tamas/‘blindness’)M
MahasŪ
ŪrjR
Rāyas-poṣaRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes