Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 47

Rishi: Yājñavalkya-tradition (school attribution)
Devata: Agni Sviṣṭakṛt (and Jātavedas)
Chandas: Prose-yajus with refrain (ayāṭ)

होता॑ यक्षद॒ग्निᳪ स्वि॑ष्ट॒कृत॒मया॑ड॒ग्निर॒श्विनो॒श्छाग॑स्य ह॒विष॑: प्रि॒या धामा॒न्यया॒ट् सर॑स्वत्या मे॒षस्य॑ ह॒विष॑: प्रि॒या धामा॒न्यया॒डिन्द्र॑स्य ऋष॒भस्य॑ ह॒विष॑: प्रि॒या धामा॒न्यया॑ड॒ग्नेः प्रि॒या धामा॒न्यया॒ट् सोम॑स्य प्रि॒या धामा॒न्यया॒डिन्द्र॑स्य सु॒त्राम्ण॑: प्रि॒या धामा॒न्यया॑ट् सवि॒तुः प्रि॒या धामा॒न्यया॒ड् वरु॑णस्य प्रि॒या धामा॒न्यया॒ड् वन॒स्पते॑: प्रि॒या पाथा॒ᳪस्यया॑ड् दे॒वाना॑माज्य॒पानां॑ प्रि॒या धामा॑नि॒ यक्ष॑द॒ग्नेर्होतु॑: प्रि॒या धामा॑नि॒ यक्ष॒त् स्वं म॑हि॒मान॒माय॑जता॒मेज्या॒ इष॑: कृ॒णोतु॒ सो अ॑ध्व॒रा जा॒तवे॑दा जु॒षता॑ᳪ ह॒विर्होत॒र्यज॑

hótā yákṣad agníṃ sviṣṭakṛ́tam ayāṭ | agnír aśvinóś chā́gasya havíṣaḥ priyā́ dhā́māny ayāṭ sárasvatyā meṣásya havíṣaḥ priyā́ dhā́māny ayāṭ índrasya ṛṣabhásya havíṣaḥ priyā́ dhā́māny ayāṭ agnéḥ priyā́ dhā́māny ayāṭ sómasya priyā́ dhā́māny ayāṭ índrasya sutrā́mṇaḥ priyā́ dhā́māny ayāṭ savitúḥ priyā́ dhā́māny ayāṭ váruṇasya priyā́ dhā́māny ayāṭ vanaspáteḥ priyā́ pā́thāṃsy ayāṭ devā́nām ājyapā́nāṃ priyā́ dhā́māni | yákṣad agnér hotúḥ priyā́ dhā́māni yákṣat sváṃ mahimā́nam ā́yajatām ejyā́ íṣaḥ kṛṇótu sá adhvaró jātávedā juṣátāṃ havír hotar yája

ഹോതൃൻ സ്വിഷ്ടകൃത് (സുയാഗം സഫലമാക്കുന്ന) അഗ്നിയ്ക്ക് യജ്ഞാർപ്പണം ചെയ്യട്ടെ. അഗ്നി അശ്വിന്മാരുടെ പ്രിയ ധാമങ്ങൾ ഛാഗ (ആട്)യുടെ ഹവിഷിനായി പ്രാപിച്ചു; സരസ്വതിയുടെ പ്രിയ ധാമങ്ങൾ മേഷ (മേട്/ആൺആട്)യുടെ ഹവിഷിനായി പ്രാപിച്ചു; ഇന്ദ്രന്റെ പ്രിയ ധാമങ്ങൾ ഋഷഭ (കാള)യുടെ ഹവിഷിനായി പ്രാപിച്ചു; അഗ്നിയുടെ പ്രിയ ധാമങ്ങൾ പ്രാപിച്ചു; സോമത്തിന്റെ പ്രിയ ധാമങ്ങൾ പ്രാപിച്ചു; സുത്രാമാ ഇന്ദ്രന്റെ പ്രിയ ധാമങ്ങൾ പ്രാപിച്ചു; സവിതൃയുടെ പ്രിയ ധാമങ്ങൾ പ്രാപിച്ചു; വരുണന്റെ പ്രിയ ധാമങ്ങൾ പ്രാപിച്ചു; വനസ്പതിയുടെ പ്രിയ പാഥങ്ങൾ (മാർഗങ്ങൾ) പ്രാപിച്ചു; ദേവന്മാരുടെ ആജ്യപാനങ്ങളുടെ (ഘൃതപാനങ്ങളുടെ) പ്രിയ ധാമങ്ങൾ—അഗ്നിയുടെ ഹോതൃന്റെ പ്രിയ ധാമങ്ങൾ—യക്ഷിക്കട്ടെ. തന്റെ മഹിമ യജ്ഞത്തിലൂടെ പ്രസിദ്ധമാക്കട്ടെ; യജ്ഞയോഗ്യമായ ഇജ്യാ (യാഗക്രിയ) ഇഷ് (അന്നസമൃദ്ധി/ഇഷ്ടഫലം) സൃഷ്ടിക്കട്ടെ. ജാതവേദാ അധ്വരത്തിൽ ഹവിഷിനെ സന്തോഷത്തോടെ സ്വീകരിക്കട്ടെ; ഹോതൃ, യജിക്ക.

होता । यक्षत् । अग्निम् । स्विष्टकृतम् । अयाट् । अग्निः । अश्विनोः । छागस्य । हविषः । प्रियाः । धामानि । अयाट् । सरस्वत्याः । मेषस्य । हविषः । प्रियाः । धामानि । अयाट् । इन्द्रस्य । ऋषभस्य । हविषः । प्रियाः । धामानि । अयाट् । अग्नेः । प्रियाः । धामानि । अयाट् । सोमस्य । प्रियाः । धामानि । अयाट् । इन्द्रस्य । सुत्राम्णः । प्रियाः । धामानि । अयाट् । सवितुः । प्रियाः । धामानि । अयाट् । वरुणस्य । प्रियाः । धामानि । अयाट् । वनस्पतेः । प्रियाः । पाथांसि । अयाट् । देवानाम् । आज्यपानाम् । प्रियाः । धामानि । यक्षत् । अग्नेः । होतुः । प्रियाः । धामानि । यक्षत् । स्वम् । महिमानम् । आयजताम् । इज्याः । इषः । कृणोतु । सः । अध्वरः । जातवेदाः । जुषताम् । हविः । होतः । यज

होताthe Hotṛ-priest
होता:
कर्तृ
TypeNoun
Rootहोतृ
यक्षत्let him worship / offer
यक्षत्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootयज्
अग्निम्Agni
अग्निम्:
कर्म
TypeNoun
Rootअग्नि
स्विष्टकृतम्the well-accomplisher (of the offering)
स्विष्टकृतम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootस्विष्टकृत्
अयाट्he has invoked/approached (ritual formula)
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
अग्निःAgni
अग्निः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअग्नि
अश्विनोःof the Aśvins
अश्विनोः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootअश्विन्
छागस्यof the goat
छागस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootछाग
हविषःof the oblation
हविषः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootहविस्
प्रियाःdear, beloved
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes / seats / stations
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
अयाट्he has invoked/approached
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
सरस्वत्याःof Sarasvatī
सरस्वत्याः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootसरस्वती
मेषस्यof the ram
मेषस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootमेष
हविषःof the oblation
हविषः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootहविस्
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
अयाट्he has invoked
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
इन्द्रस्यof Indra
इन्द्रस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootइन्द्र
ऋषभस्यof the bull
ऋषभस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootऋषभ
हविषःof the oblation
हविषः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootहविस्
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
अयाट्he has invoked
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
अग्नेःof Agni
अग्नेः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootअग्नि
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
अयाट्he has invoked
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
सोमस्यof Soma
सोमस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootसोम
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
अयाट्he has invoked
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
इन्द्रस्यof Indra
इन्द्रस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootइन्द्र
सुत्राम्णःof the good-protector
सुत्राम्णः:
सम्बन्ध
TypeAdjective
Rootसुत्रामन्
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
अयाट्he has invoked
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
सवितुःof Savitṛ
सवितुः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootसवितृ
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
अयाट्he has invoked
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
वरुणस्यof Varuṇa
वरुणस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootवरुण
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
अयाट्he has invoked
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
वनस्पतेःof Vanaspati (Lord of the forest/wood)
वनस्पतेः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootवनस्पति
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
पाथांसिpaths / courses
पाथांसि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootपाथस्
अयाट्he has invoked
अयाट्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootया (याति) / अयाट् (निपातित-याज्ञिक-रूपम्)
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootदेव
आज्यपानाम्of the ghee-drinkers
आज्यपानाम्:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootआज्यप
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
यक्षत्let him worship
यक्षत्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootयज्
अग्नेःof Agni
अग्नेः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootअग्नि
होतुःof the Hotṛ
होतुः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootहोतृ
प्रियाःdear
प्रियाः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootप्रिय
धामानिabodes
धामानि:
कर्तृ
TypeNoun
Rootधामन्
यक्षत्let him worship
यक्षत्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootयज्
स्वम्his own
स्वम्:
कर्म
TypePronoun/Adjective
Rootस्व
महिमानम्greatness
महिमानम्:
कर्म
TypeNoun
Rootमहिमन्
आयजताम्do you (pl.) worship / perform
आयजताम्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootयज्
एज्याःfit to be worshipped / venerable
एज्याः:
कर्तृ
TypeAdjective
Rootएज्य
इषःrefreshments / invigorations
इषः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइष्/इषा
कृणोतुlet him make
कृणोतु:
कर्तृ
TypeVerb
Rootकृ
सःhe
सः:
कर्तृ
TypePronoun
Rootतद्
अध्वराःsacrifices
अध्वराः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअध्वर
जातवेदाःJātavedas (Agni)
जातवेदाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootजातवेदस्
जुषताम्let them enjoy / accept
जुषताम्:
कर्तृ
TypeVerb
Rootजुष्
हविःthe oblation
हविः:
कर्म
TypeNoun
Rootहविस्
होत॒र्O Hotṛ
होत॒र्:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootहोतृ
यजworship / offer
यज:
कर्तृ
TypeVerb
Rootयज्
A
Agni Sviṣṭakṛt (Jātavedas)
A
Aśvins
S
Sarasvatī
I
Indra (including Indra Sutrāman)
S
Soma
S
Savitṛ
V
Varuṇa
V
Vanaspatī
D
Devāḥ Ājyapāḥ (ghee-drinking gods)