Mantra 4
Rishi: RV-derived seer tradition (Soma-pavamāna complex)
Devata: Soma (purified), with solar purifier imagery
Chandas: Anuṣṭubh-like brevity (classification may vary with recension)
Samhita Patha (Devanagari)
पु॒नाति॑ ते परि॒स्रुत॒ᳪ सोम॒ᳪ सूर्य॑स्य दुहि॒ता । वारे॑ण॒ शश्व॑ता॒ तना॑
Transliteration
punā́ti te parisrutáṃ sómaṃ sū́ryasya duhitā́ | vā́reṇa śáśvatā tanā́ ||
Translation
സൂര്യന്റെ പുത്രി നിന്നെ—പരിസ്രുതനായ (ചാലിലൂടെ ഒഴുകിയ) സോമനെ—ജലത്താൽ, ശാശ്വതവും അച്ഛിന്നവുമായ ദേഹത്താൽ ശുദ്ധീകരിക്കുന്നു.
Padapatha (Word Analysis)
पु॒नाति॑ । ते । परि॒स्रुतम् । सोम॑म् । सूर्य॑स्य । दुहि॒ता । वारे॑ण । शश्व॑ता । तना॑ ।
Word by Word
पुनातिpurifies
पुनाति:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootपू (पवते/पुनाति) धातु
तेfor you / of you
ते:
सम्प्रदान (हित/लाभार्थ) अथवा सम्बन्ध
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम)
परिस्रुतम्well-filtered, having flowed around (i.e., strained)
परिस्रुतम्:
कर्म (सोमम् विशेषणम्)
TypeAdjective/Participle
Rootपरि-√स्रु (स्रवति) → ‘परिस्रुत’ (कृदन्त-प्रातिपदिक)
सोमम्Soma (juice)
सोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
सूर्यस्यof the Sun
सूर्यस्य:
सम्बन्ध (दुहिता-सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
दुहिताthe daughter
दुहिता:
कर्ता
TypeNoun
Rootदुहितृ (प्रातिपदिक)
वारेणwith water
वारेण:
करण
TypeNoun
Rootवारि (प्रातिपदिक)
शश्वताeverlasting(ly), perpetual
शश्वता:
करण/प्रकार (नित्यत्वेन)
TypeAdjective
Rootशश्वत् (प्रातिपदिक)
तनाwith (her) body; by herself
तना:
करण/प्रकार (स्वतन्वा/स्वभावेन)
TypeNoun (instrumental used adverbially)
Rootतनू (प्रातिपदिक; ‘तन्वा/तना’ इति वैदिक-रूपम्)
Entities Mentioned
S
SomaS
Sūryā (Daughter of Sūrya)S
SūryaĀ
Āpas (Waters)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary