Mantra 29
Rishi: Traditional: associated with Agni-hymnic seers (ṛgvedic provenance); in VS transmission attributed within the Adhvaryu corpus
Devata: Agni (as Ūrjo Napāt, Sahasvat)
Chandas: Triṣṭubh (ṛgvedic-style hymn metre; to be verified against pada-count in recensional accent)
Samhita Patha (Devanagari)
सखा॑य॒: सं व॑: स॒म्यञ्च॒मिष॒ᳪ स्तोमं॑ चा॒ग्नये॑ । वर्षि॑ष्ठाय क्षिती॒नामू॒र्जो नप्त्रे॒ सह॑स्वते
Transliteration
sakhā́yaḥ sáṃ vaḥ samyáñcam íṣaṃ stómaṃ cāgnáye | várṣiṣṭhāya kṣitīnā́m ū́rjo náptre sáhasvate
Translation
ഹേ സഖാക്കളേ, നിങ്ങളെല്ലാവരും ഒരേ ദിശയിലേക്കു ഏകാഗ്രമായി ചേർന്ന്—പോഷണം (ഇഷ്)യും സ്തോമം (സ്തുതി)യും അഗ്നിക്കു അർപ്പിക്കുവിൻ; ജനങ്ങളിൽ അത്യന്തം ശക്തനായ, ഊർജോ നപ്തൃ (ഊർജത്തിന്റെ പുത്രൻ), സഹസ്വാൻ (പരാക്രമശാലി) ആയ അഗ്നിക്കു.
Padapatha (Word Analysis)
सखा॑यः । सम् । वः । सम्यञ्चम् । इषम् । स्तोमम् । च । अग्नये । वर्षिष्ठाय । क्षितीनाम् । ऊर्जः । नप्त्रे । सहस्वते ।
Word by Word
सखायःfriends, companions
सखायः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसखि (प्रातिपदिक)
सम्together, completely
सम्:
—
TypeIndeclinable
Rootसम् (उपसर्ग/अव्यय)
वःof you (your)
वः:
—
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सम्यञ्चम्converging, directed together
सम्यञ्चम्:
कर्म
TypeAdjective
Rootसम्यञ्च् (प्रातिपदिक; ‘सम्’ + ‘अञ्च्’)
इषम्refreshment, nourishment
इषम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइष्/इषा (प्रातिपदिक)
स्तोमम्hymn of praise
स्तोमम्:
कर्म
TypeNoun
Rootस्तोम (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
अग्नयेfor Agni
अग्नये:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
वर्षिष्ठायto the most excellent / best
वर्षिष्ठाय:
सम्प्रदान
TypeAdjective
Rootवर्षिष्ठ (प्रातिपदिक; ‘वृध्/वृष्’ इत्यादि-आधारित ‘श्रेष्ठतम’ अर्थे; -इष्ठ प्रत्यय)
क्षितीनाम्of the dwellings/peoples (of the earth)
क्षितीनाम्:
—
TypeNoun
Rootक्षिति (प्रातिपदिक)
ऊर्जःof strength, of sap/energy
ऊर्जः:
—
TypeNoun
Rootऊर्ज्/ऊर्जा (प्रातिपदिक)
नप्त्रेto the grandson/descendant (i.e., offspring)
नप्त्रे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootनप्तृ (प्रातिपदिक)
सहस्वतेto the mighty, powerful one
सहस्वते:
सम्प्रदान
TypeAdjective
Rootसहस्वत् (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
A
AgniŪ
Ūrjo Napāt (Agni as ‘Offspring of Strength’)S
Sahasvat (Agni as ‘the mighty one’)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes