Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 16

देवर्षि-प्रश्नः तथा असुर-वध-हेतुनिवेदनम् | The Devas’ Petition and the Cause for Slaying Asuras

इति श्रीशिवमहापुणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखंडे विष्णुब्रह्मकृतशिव प्रार्थनावर्णनं नाम षोडशोऽध्यायः

iti śrīśivamahāpuṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ dvitīye satīkhaṃḍe viṣṇubrahmakṛtaśiva prārthanāvarṇanaṃ nāma ṣoḍaśo'dhyāyaḥ

ഇങ്ങനെ പരമപുണ്യമായ ശ്രീശിവമഹാപുരാണത്തിലെ ദ്വിതീയ റുദ്രസംഹിതയുടെ ദ്വിതീയ സതീഖണ്ഡത്തിൽ ‘വിഷ്ണുവും ബ്രഹ്മാവും അർപ്പിച്ച ശിവപ്രാർത്ഥനയുടെ വർണ്ണനം’ എന്ന പേരിലുള്ള പതിനാറാം അധ്യായം സമാപ്തമായി.

itithus
iti:
Sambandha (सम्बन्ध/Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउक्त्यर्थक-अव्यय (quotative particle)
śrī-śiva-mahā-purāṇein the Śrī Śiva Mahāpurāṇa
śrī-śiva-mahā-purāṇe:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location-text)
TypeNoun
Rootśrī (प्रातिपदिक) + śiva (प्रातिपदिक) + mahā (प्रातिपदिक) + purāṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (Locative), एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष (title compound)
dvitīyāyāmin the second
dvitīyāyām:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootdvitīyā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण (to saṃhitāyām)
rudra-saṃhitāyāmin the Rudra-saṃhitā
rudra-saṃhitāyām:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location-section)
TypeNoun
Rootrudra (प्रातिपदिक) + saṃhitā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (rudrasya saṃhitā)
dvitīyein the second
dvitīye:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootdvitīya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषण (to satīkhaṇḍe)
satī-khaṇḍein the Satī-khaṇḍa
satī-khaṇḍe:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location-subsection)
TypeNoun
Rootsatī (प्रातिपदिक) + khaṇḍa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (satyāḥ khaṇḍaḥ) / section-title compound
viṣṇu-brahma-kṛta-śiva-prārthanā-varṇanamdescription of Śiva-prayer made by Viṣṇu and Brahmā
viṣṇu-brahma-kṛta-śiva-prārthanā-varṇanam:
Karta (कर्ता/Title predicate)
TypeNoun
Rootviṣṇu (प्रातिपदिक) + brahman (प्रातिपदिक) + kṛta (कृदन्त; √kṛ कृ) + śiva (प्रातिपदिक) + prārthanā (प्रातिपदिक) + varṇana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष: (viṣṇu-brahmabhyāṃ kṛtā śiva-prārthanā) tasyāḥ varṇanam
nāmanamed
nāma:
Sambandha (सम्बन्ध/Title marker)
TypeIndeclinable
Rootnāman (प्रातिपदिक)
Formनाम-शब्दः शीर्षकसूचकः (indeclinable title-marker)
ṣoḍaśaḥsixteenth
ṣoḍaśaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootṣoḍaśa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (to adhyāyaḥ)
adhyāyaḥchapter
adhyāyaḥ:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootadhyāya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Suta Goswami

S
Shiva
V
Vishnu
B
Brahma
S
Sati

FAQs

This is a colophon marking the completion of a chapter, emphasizing that even exalted deities like Viṣṇu and Brahmā approach Śiva through stuti (devotional prayer), highlighting Śiva as the supreme refuge (Pati) in Shaiva understanding.

By framing the chapter as Viṣṇu and Brahmā’s prayer to Śiva, it supports Saguna-upāsanā—approaching Śiva through name, form, and praise—often expressed in Purāṇic settings through Linga worship and formal stotras.

The takeaway is stotra-japa and śaraṇāgati (surrender): recite Śiva-stutis with devotion, ideally alongside Panchākṣarī japa (“Om Namaḥ Śivāya”) as a steady contemplative practice.