तारकपीडितदेवशरणागतिḥ — The Devas Seek Refuge from Tāraka

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ ते निर्जरास्सर्वे सुप्रणम्य प्रजेश्वरम् । तुष्टुवुः परया भक्त्या तारकेण प्रपीडिताः

ബ്രഹ്മാവ് അരുളിച്ചെയ്തു—താരകനാൽ അത്യന്തം പീഡിതരായ ആ അമരദേവന്മാർ എല്ലാവരും പ്രജേശ്വരനെ സുവിശേഷമായി നമസ്കരിച്ചു പരമഭക്തിയോടെ സ്തുതിച്ചു।

Verse 2

अहं श्रुत्वामरनुतिं यथार्थां हृदयंगमा । सुप्रसन्नतरो भूत्वा प्रत्यवोचं दिवौकसः

ദേവന്മാരുടെ യഥാർത്ഥാർത്ഥമുള്ള, ഹൃദയം തൊടുന്ന സ്തുതി കേട്ട് ഞാൻ കൂടുതൽ പ്രസന്നനായി; തുടർന്ന് സ്വർഗ്ഗവാസികൾക്ക് മറുപടി പറഞ്ഞു.

Verse 3

स्वागतं स्वाधिकारा वै निर्विघ्नाः संति वस्तुतः । किमर्थमागता यूयमत्र सर्वे वदंतु मे

സ്വാഗതം! നിങ്ങൾ നിശ്ചയമായും യോഗ്യരും അധികാരമുള്ളവരും ആകുന്നു; വാസ്തവത്തിൽ നിങ്ങൾ നിർവിഘ്നരാണ്. നിങ്ങൾ എല്ലാവരും ഇവിടെ ഏതു കാരണത്താൽ വന്നിരിക്കുന്നു? എനിക്കു പറയുക.

Verse 4

इति श्रुत्वा वचो मे ते नत्वा सर्वे दिवौकसः । मामूचुर्नतका दीनास्तारकेण प्रपीडिताः

എന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് എല്ലാ ദേവന്മാരും നമസ്കരിച്ചു; താരകനാൽ പീഡിതരായി, ദീനരായി, കൈകൂപ്പി അവർ എന്നോടു പറഞ്ഞു.

Verse 5

देवा ऊचुः । लोकेश तारको दैत्यो वरेण तव दर्पित । निरस्यास्मान्हठात्स्थानान्यग्रहीन्नो बलात्स्वयम्

ദേവന്മാർ പറഞ്ഞു—ഹേ ലോകേശ്വരാ! നിങ്ങളുടെ വരത്താൽ അഹങ്കരിച്ച ദൈത്യൻ താരകൻ ഞങ്ങളെ ഞങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ സ്ഥാനങ്ങളിൽ നിന്ന് ബലമായി പുറത്താക്കി, ഞങ്ങളുടെ പദവികൾ സ്വയം ബലത്താൽ കവർന്നു.

Verse 6

भवतः किमु न ज्ञातं दुःखं यन्नः उपस्थितम् । तद्दुःखं नाशय क्षिप्रं वयं ते शरणं गताः

ഹേ പ്രഭോ! ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് വന്ന ദുഃഖം നിങ്ങള്ക്ക് അറിയാത്തതോ? ആ പീഡ വേഗം നശിപ്പിക്കണമേ; ഞങ്ങൾ നിങ്ങളുടെ ശരണാഗതരാണ്.

Verse 7

अहर्निशं बाधतेस्मान्यत्र तत्रास्थितान्स वै । पलायमानाः पश्यामो यत्र तत्रापि तारकम्

പകലും രാത്രിയും ഞങ്ങൾ എവിടെയിരുന്നാലും അവൻ അവിടെത്തന്നെ ഞങ്ങളെ പീഡിപ്പിക്കുന്നു. ഞങ്ങൾ ഓടിപ്പോയാലും എല്ലായിടത്തും താരകനെ കാണുന്നു.

Verse 8

तारकान्नश्च यद्दुःखं संभूतं सकलेश्वर । तेन सर्वे वयं तात पीडिता विकला अति

ഹേ സകലേശ്വരാ! താരകന്റെ കാരണമായി ഞങ്ങൾക്ക് ഉണ്ടായ ദുഃഖം മൂലം, ഹേ താത, ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും അത്യന്തം പീഡിതരായി പൂർണ്ണമായി അശക്തരായി.

Verse 9

अग्निर्यमोथ वरुणो निरृतिर्वायुरेव च । अन्ये दिक्पतयश्चापि सर्वे यद्वशगामिनः

അഗ്നി, യമൻ, വരുണൻ, നിരൃതി, വായു—മറ്റു ദിക്‌പാലകരും—എല്ലാവരും അവന്റെ വശം അനുസരിച്ച് നടക്കുന്നു; അവന്റെ ഇച്ഛയ്ക്ക് അധീനരാണ്.

Verse 10

सर्वे मनुष्यधर्माणस्सर्वेः परिकरैर्युताः । सेवंते तं महादैत्यं न स्वतंत्राः कदाचन

മാനുഷധർമ്മങ്ങളുടെ ബന്ധനത്തിൽപ്പെട്ട എല്ലാവരും, തങ്ങളുടെ പരികരങ്ങളോടുകൂടെ, ആ മഹാദൈത്യനെ സേവിക്കുന്നു; അവർ ഒരിക്കലും സ്വതന്ത്രരല്ല.

Verse 11

एवं तेनार्दिता देवा वशगास्तस्य सर्वदा । तदिच्छाकार्य्यनिरतास्सर्वे तस्यानुजीविनः

ഇങ്ങനെ അവനാൽ പീഡിതരായ ദേവന്മാർ എപ്പോഴും അവന്റെ അധീനരായി. അവന്റെ ഇച്ഛാനുസൃതമായ കാര്യങ്ങൾ ചെയ്യുന്നതിൽ മാത്രം ലീനരായി, എല്ലാവരും അവനെ ആശ്രയിച്ചു ജീവിച്ചു.

Verse 12

यावत्यो वनितास्सर्वा ये चाप्यप्सरसां गणाः । सर्वांस्तानग्रहीद्दैत्यस्तारकोऽसौ महाबली

അവിടെ ഉണ്ടായിരുന്ന എല്ലാ സ്ത്രീകളെയും, അപ്സരസ്സുകളുടെ സംഘങ്ങളെയും—അവരെയൊക്കെയും ആ മഹാബലവാനായ ദൈത്യൻ താരകൻ പിടിച്ചെടുത്തു.

Verse 13

न यज्ञास्संप्रवर्तते न तपस्यंति तापसाः । दानधर्मादिकं किंचिन्न लोकेषु प्रवर्त्तते

യജ്ഞങ്ങൾ ശരിയായി നടക്കുകയില്ല; തപസ്വികൾ തപസ്സിൽ ഏർപ്പെടുകയുമില്ല. ദാനം, ധർമ്മം മുതലായ പുണ്യകർമ്മങ്ങൾ ലോകങ്ങളിൽ എങ്ങും പ്രവൃത്തിയിലില്ല.

Verse 14

तस्य सेनापतिः क्रौंचो महापाप्यस्ति दानवः । स पातालतलं गत्वा बाधते त्वनिशं प्रजाः

അവന്റെ സേനാപതി ക്രൗഞ്ചൻ എന്ന മഹാപാപിയായ ദാനവൻ ആകുന്നു. അവൻ പാതാളതലത്തിലേക്ക് ചെന്നു നിരന്തരം പ്രജകളെ പീഡിപ്പിക്കുന്നു.

Verse 15

तेन नस्तारकेणेदं सकलं भुवनत्रयम् । हृतं हठाज्जगद्धातः पापेनाकरुणात्मना

ഹേ ജഗദ്ധാതാവേ! പാപിയും കരുണാരഹിതനും കഠിനഹൃദയനുമായ ആ താരകൻ ബലമായി ഞങ്ങളിൽ നിന്ന് ഈ സമസ്ത ത്രിഭുവനവും കവർന്നെടുത്തു.

Verse 16

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखण्ड देवसांत्वनवर्णनं नाम षोडशोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീശിവമഹാപുരാണത്തിലെ ദ്വിതീയ റുദ്രസംഹിതയുടെ തൃതീയ പാർവതീഖണ്ഡത്തിൽ ‘ദേവസാന്ത്വനവർണ്ണനം’ എന്ന പേരിലുള്ള പതിനാറാം അധ്യായം സമാപിച്ചു.

Verse 17

त्वं नो गतिश्च शास्ता च धाता त्राता त्वमेव हि । वयं सर्वे तारकाख्यवह्नौ दग्धास्सुविह्वलाः

നീ തന്നെയാണ് ഞങ്ങളുടെ ശരണംയും മാർഗ്ഗദർശിയും; നീ തന്നെയാണ് ശാസ്താവും ധാതാവും ത്രാതാവും. താരക എന്ന അഗ്നിയാൽ ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും ദഗ്ധരായി അത്യന്തം വ്യാകുലരായിരിക്കുന്നു.

Verse 18

तेन क्रूरा उपाय नः सर्वे हतबलाः कृताः । विकारे सांनिपाते वा वीर्यवंत्यौषधानि च

ആ ക്രൂര ഉപായങ്ങളാൽ ഞങ്ങൾ എല്ലാവരും ശക്തിഹീനരായി. സാധാരണ രോഗമായാലും സന്നിപാതംപോലുള്ള സംയുക്തവികാരമായാലും—ശക്തിയുള്ള ഔഷധങ്ങളും ഫലശൂന്യമായി.

Verse 19

यत्रास्माकं जयाशा हि हरिचक्रे सुदर्शने । उत्कुंठितमभूत्तस्य कंठे पुष्पमिवार्पितम्

ഞങ്ങളുടെ ജയാശ ഹരിയുടെ സുദർശനചക്രത്തിൽ ആശ്രയിച്ചപ്പോൾ, അതും വ്യാകുലമായി—കണ്ഠത്തിൽ വെച്ച പുഷ്പംപോലെ—സ്ഥിരമായി നിലകൊള്ളാനായില്ല.

Verse 20

ब्रह्मोवाच । इत्येतद्वचनं श्रुत्वा निर्जराणामहं मुने । प्रत्यवोचं सुरान्सर्वांस्तत्कालसदृशं वचः

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—ഹേ മുനേ! അമരദേവന്മാരുടെ ഈ വചനങ്ങൾ കേട്ട ഉടൻ, ആ നിമിഷത്തിന് യോജിച്ച മറുപടി ഞാൻ തത്സമയം സർവ്വദേവന്മാർക്കും പറഞ്ഞു।

Verse 21

ब्रह्मोवाच । ममैव वचसा दैत्यस्तारकाख्यस्समेधितः । न मत्तस्तस्य हननं युज्यते हि दिवौकसः

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—എന്റെ തന്നെ വചനത്താൽ ‘താരക’ എന്ന ദൈത്യൻ പുഷ്ടനായി ശക്തിമാനായി ഉയർന്നു; അതിനാൽ, ഹേ സ്വർഗവാസികളേ, അവന്റെ വധം എന്റെ ഭാഗത്ത് നിന്ന് യുക്തമല്ല।

Verse 22

ततो नैव वधो योग्यो यतो वृद्धिमुपागतः । विष वृक्षोऽपि संवर्ध्य स्वयं छेत्तुमसांप्रतम्

അതിനാൽ ഇപ്പോൾ അവന്റെ വധം യുക്തമല്ല; കാരണം അവൻ വളർന്ന് ശക്തനായിരിക്കുന്നു. വിഷവൃക്ഷവും ഒരിക്കൽ വളർന്നാൽ ഇഷ്ടപ്രകാരം എളുപ്പത്തിൽ വെട്ടിക്കളയാൻ കഴിയില്ല।

Verse 23

युष्माकं चाखिलं कार्यं कर्तुं योग्यो हि शंकरः । किन्तु स्वयं न शक्तो हि प्रतिकर्तुं प्रचो दितः

നിങ്ങളുടെ എല്ലാ കാര്യങ്ങളും നിർവഹിക്കാൻ ശങ്കരൻ തന്നെയാണ് യോഗ്യൻ; എങ്കിലും പ്രേരിപ്പിച്ചാലും അവൻ സ്വയം പ്രതികാരം ചെയ്യാൻ സ്വമേധയാ പ്രവർത്തിക്കുന്നില്ല।

Verse 24

तारकाख्यस्तु पापेन स्वयमेष्यति संक्षयम् । यथा यूयं संविदध्वमुपदेशकरस्त्वहम्

‘താരക’ എന്നവൻ തന്റെ പാപം കൊണ്ടുതന്നെ സ്വയം നാശത്തിലേക്ക് എത്തും; അതിനാൽ നിങ്ങൾ യോജിച്ചതെന്നു കരുതുന്ന വിധം പ്രവർത്തിക്കൂ, ഞാൻ ഉപദേശകൻ മാത്രമാണ്।

Verse 25

न मया तारको वध्यो हरिणापि हरेण च । नान्येनापि सुरैर्वापि मद्वरात्सत्यमुच्यते

താരകനെ ഞാൻ വധിക്കുകയില്ല; ഹരി (വിഷ്ണു)ക്കും ഹരൻ (ശിവൻ)ക്കും അതു സാധ്യമല്ല; മറ്റു ദേവന്മാർക്കും അല്ല. എന്റെ വരം മൂലം ഇതു സത്യമായി പ്രസ്താവിക്കുന്നു।

Verse 26

शिववीर्य्यसमुत्पन्नो यदि स्यात्तनयस्सुराः । स एव तारकाख्यस्य हंता दैत्यस्य नापरः

ഹേ ദേവന്മാരേ, ശിവവീര്യത്തിൽ നിന്നു പുത്രൻ ജനിച്ചാൽ, അവൻ തന്നെയാണ് ‘താരക’ എന്ന ദൈത്യന്റെ സംഹാരകൻ; മറ്റാരുമല്ല।

Verse 27

यमुपायमहं वच्मि तं कुरुध्वं सुरोत्तमाः । महादेवप्रसादेन सिद्धिमेष्यति स धुवम्

ഞാൻ പറയുന്ന ഉപായം, ഹേ ദേവോത്തമരേ, നിങ്ങൾ നടപ്പാക്കുക. മഹാദേവന്റെ പ്രസാദത്താൽ അത് തീർച്ചയായും സിദ്ധിയിലേക്കു നയിക്കും।

Verse 28

सती दाक्षा यिणी पूर्वं त्यक्तदेहा तु याभवत् । सोत्पन्ना मेनकागर्भात्सा कथा विदिता हि वः

ആ സതി—ദക്ഷന്റെ പുത്രി—മുമ്പ് ദേഹം ഉപേക്ഷിച്ചവൾ; അവൾ തന്നെയാണ് മേനകയുടെ ഗർഭത്തിൽ നിന്ന് വീണ്ടും ജനിച്ചത്. ഈ കഥ നിങ്ങൾക്കറിയാമല്ലോ।

Verse 29

तस्या अवश्यं गिरिशः करिष्यति कर ग्रहम् । तत्कुरुध्वमुपायं च तथापि त्रिदिवौकसः

നിശ്ചയമായും ഗിരീശൻ (ഭഗവാൻ ശിവൻ) അവളുടെ പാണിഗ്രഹണം ചെയ്യും. അതിനാൽ ഹേ ത്രിലോകവാസി ദേവന്മാരേ, എങ്കിലും യോജ്യമായ ഉപായം ആലോചിക്കുവിൻ.

Verse 30

तथा विदध्वं सुतरां तस्यां तु परियत्नतः । पार्वत्यां मेनकाजायां रेतः प्रतिनिपातने

അതുകൊണ്ട് അതുപോലെ തന്നെ ഉറച്ച നിശ്ചയത്തോടെയും അത്യന്തം പരിശ്രമത്തോടെയും ചെയ്യുക—മേനകയുടെ പുത്രിയായ പാർവതിയിൽ ദിവ്യബീജം യഥാവിധി നിക്ഷേപിക്കപ്പെടേണ്ടതിന്നായി।

Verse 31

तमूर्द्ध्वरेतसं शंभुं सैव प्रच्युतरेतसम् । कर्तुं समर्था नान्यास्ति तथा काप्यबला बलात्

ഊർദ്ധ്വരേതസ്സായ ബ്രഹ്മചാരിയായ ശംഭുവിൽ നിന്നു ആ തേജസ്സിനെ സ്രവിപ്പിക്കാൻ കഴിവുള്ളത് അവൾ (പാർവതി) മാത്രമാണ്; എത്ര ബലവതിയായാലും മറ്റൊരു സ്ത്രീക്കും അതിന് ശക്തിയില്ല।

Verse 32

सा सुता गिरिराजस्य सांप्रतं प्रौढयौवना । तपस्यते हिमगिरौ नित्यं संसेवते हरम्

ഗിരിരാജന്റെ ആ പുത്രി, ഇപ്പോൾ യൗവനത്തിന്റെ പൂർണ്ണതയിൽ, ഹിമഗിരിയിൽ തപസ്സു ചെയ്യുന്നു; നിത്യം ഭക്തിയോടെ ഹരനെ (ശിവനെ) സേവിക്കുന്നു।

Verse 33

वाक्याद्धिमवतः कालीं स्वपितुर्हठतश्शिवा । सखीभ्यां सेवते सार्द्धं ध्यानस्थं परमेश्वरम्

ഹിമവതിന്റെ വചനപ്രകാരം ശിവാ (പാർവതി) തന്റെ പിതാവിന്റെ കാളിയെ ഹഠത്തോടെ ഉണർത്തി; പിന്നെ രണ്ടു സഖികളോടുകൂടെ ധ്യാനസ്ഥനായ പരമേശ്വരനെ സേവിച്ചു।

Verse 34

तामग्रतोऽर्च्चमानां वै त्रैलोक्ये वरवर्णिनीम् । ध्यानसक्तो महेशो हि मनसापि न हीयते

ത്രിലോകത്തിലും അതിസുന്ദരി, ദിവ്യകാന്തിയുള്ള ദേവി അവന്റെ മുമ്പിൽ പൂജിച്ചുകൊണ്ടിരുന്നാലും; മഹേശൻ ധ്യാനത്തിൽ ലീനനായി, മനസ്സുകൊണ്ടും അന്തർധ്യാനത്തിൽ നിന്ന് വിട്ടുമാറിയില്ല।

Verse 35

भार्य्यां समीहेत यथा स कालीं चन्द्रशेखरः । तथा विधध्वं त्रिदशा न चिरादेव यत्नतः

ഹേ ത്രിദശന്മാരേ, പരിശ്രമത്തോടെ അങ്ങനെ ക്രമീകരിക്കുവിൻ—ചന്ദ്രശേഖരൻ, ചന്ദ്രമൗളി ശിവൻ, കാളിയെ ഭാര്യയായി ആഗ്രഹിക്കുമാറാകട്ടെ; അതേവിധം വേഗം സാധിപ്പിൻ.

Verse 36

स्थानं गत्वाथ दैत्यस्य तमहं तारकं ततः । निवारयिष्ये कुहठात्स्वस्थानं गच्छतामराः

ആ ദൈത്യന്റെ സ്ഥാനത്തേക്ക് ചെന്നിട്ട്, പിന്നെ ഞാൻ താരകനെ അവന്റെ ദുഷ്ടഹഠത്തിൽ നിന്ന് തടയും. ഹേ അമരന്മാരേ, നിങ്ങൾ ഓരോരുത്തരും നിങ്ങളുടെ സ്വസ്ഥാനങ്ങളിലേക്കു മടങ്ങിപ്പോകുവിൻ.

Verse 37

इत्युक्त्वाहं सुरान्शीघ्रं तारकाख्यासुरस्य वै । उपसंगम्य सुप्रीत्या समाभाष्येदमब्रवम्

ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞ് ഞാൻ വേഗത്തിൽ ദേവന്മാരുടെ അടുക്കൽ ചെന്നു; പിന്നെ താരകാസുരൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന താരകനെ സമീപിച്ചു. സ്നേഹപൂർവ്വം ആദരത്തോടെ അഭിവാദ്യം ചെയ്ത് ഞാൻ ഇങ്ങനെ പറഞ്ഞു.

Verse 38

ब्रह्मोवाच । तेजोसारमिदं स्वर्गं राज्यं त्वं परिपासि नः । यदर्थं सुतपस्तप्तं वाञ्छसि त्वं ततोऽधिकम्

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—ഈ സ്വർഗ്ഗം തേജസ്സിന്റെ സാരമാണ്; നമ്മുടെ രാജ്യം നീ കാത്തുസൂക്ഷിക്കുന്നു. എന്തിനുവേണ്ടി നീ ഇങ്ങനെ കഠിനതപസ് ചെയ്തു? ഈ സ്വർഗ്ഗത്തേക്കാളും മഹത്തായതു നീ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവോ?

Verse 39

वरश्चाप्यवरो दत्तो न मया स्वर्गराज्यता । तस्मात्स्वर्गं परित्यज्य क्षितौ राज्यं समाचर

ഞാൻ നിനക്ക് വരം നൽകിയിട്ടുണ്ട്—ചെറിയ വരമായാലും—എന്നാൽ സ്വർഗ്ഗരാജ്യത്വമല്ല. അതിനാൽ സ്വർഗ്ഗം വിട്ട് ഭൂമിയിൽ നിന്റെ രാജ്യം ധർമ്മപൂർവ്വം നടത്തുക.

Verse 40

देवयोग्यानि तत्रैव कार्य्याणि निखिलान्यपि । भविष्यत्यरसुरश्रेष्ठ नात्र कार्य्या विचारणा

ദേവന്മാർക്ക് യോജ്യമായ എല്ലാ കര്‍മ്മങ്ങളും അവിടെയേ തന്നെ പൂർണ്ണമായി നടത്തുക. ഹേ അസുരശ്രേഷ്ഠാ, അത് നിശ്ചയമായും സംഭവിക്കും; ഇതിൽ ആലോചന വേണ്ട.

Verse 42

तारकोऽपि परित्यज्य स्वर्गं क्षितिमथाभ्यगात् । शोणिताख्य पुरे स्थित्वा सर्वराज्यं चकार सः

താരകനും സ്വർഗ്ഗം ഉപേക്ഷിച്ച് പിന്നെ ഭൂമിയിലേക്കു വന്നു. ‘ശോണിതാ’ എന്ന നഗരത്തിൽ വസിച്ച് അവൻ സർവ്വഭൗമാധിപത്യം സ്ഥാപിച്ചു.

Verse 43

देवास्सर्वेऽपि तच्छुत्वा मद्वाक्यं सुप्रणम्य माम् । शक्रस्थानं ययुः प्रीत्या शक्रेण सुस माहिताः

എന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് എല്ലാ ദേവന്മാരും എന്നെ ഭക്തിയോടെ നന്നായി നമസ്കരിച്ചു. പിന്നെ സന്തോഷത്തോടെ അവർ ഇന്ദ്രന്റെ ധാമത്തിലേക്ക് പോയി, ഇന്ദ്രന്റെ കീഴിൽ ജാഗ്രതയോടെ നിലകൊണ്ടു.

Verse 44

तत्र गत्वा मिलित्वा च विचार्य्य च परस्परम् । ते सर्वे मरुतः प्रीत्या मघवंतं वचोऽब्रुवन्

അവിടെ ചെന്നു കൂടിച്ചേർന്ന് പരസ്പരം ആലോചിച്ച ശേഷം, ആ എല്ലാ മരുത്തുകളും ഹൃദയം നിറഞ്ഞ സന്തോഷത്തോടെ മഘവാൻ (ഇന്ദ്രൻ)നെ അഭിസംബോധന ചെയ്തു പറഞ്ഞു.

Verse 45

देवा ऊचुः । शम्भोर्य्यथा शिवायां वै रुचिजायेत कामतः । मघवंस्ते प्रकर्तव्यं ब्रह्मोक्तं सर्वमेव तत्

ദേവന്മാർ പറഞ്ഞു—ഹേ മഘവൻ (ഇന്ദ്രാ), ശംഭുവിന് ശിവാ (പാർവതി)യോടു സ്വേച്ഛയാൽ പ്രേമാനുരാഗം ഉദിക്കേണ്ടതിന്നായി ബ്രഹ്മാവ് ഉപദേശിച്ചതെല്ലാം നീ പൂർണ്ണമായി നിർവ്വഹിക്കണം।

Verse 46

ब्रह्मोवाच । इत्येवं सर्ववृत्तांतं विनिवेद्य सुरेश्वरम् । जग्मुस्ते सर्वतो देवाः स्वं स्वं स्थानं मुदान्विताः

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: “ഇങ്ങനെ സമസ്ത വൃത്താന്തവും ദേവേശ്വരനോട് അറിയിച്ച ശേഷം, എല്ലാദിക്കുകളിൽ നിന്നുമെത്തിയ ദേവന്മാർ ആനന്ദത്തോടെ തങ്ങളുടെ തങ്ങളുടെ സ്ഥാനങ്ങളിലേക്കു പോയി।”