कुमाराद्भुतचरितवर्णनम् — Description of Kumāra’s Wondrous Deeds

Verse 1

ब्रह्मोवाच । अथ तत्र स गांगेयो दर्शयामास सूतिकाम् । तामेव शृणु सुप्रीत्या नारद त्वं स्वभक्तिदाम्

ബ്രഹ്മാവ് അരുളിച്ചെയ്തു—അപ്പോൾ അവിടെ ഗംഗാപുത്രൻ ആ സൂതികയെ (പ്രസവിച്ച മാതാവിനെ) വെളിപ്പെടുത്തി. ഹേ നാരദാ, അത്യന്തം പ്രീതിയോടെ അവളെക്കുറിച്ചേ കേൾക്കുക; ഈ കഥ സ്വസ്വാമിയായ ശിവനോടുള്ള ഭക്തി നൽകുന്നു.

Verse 2

द्विज एको नारदाख्य आजगाम तदैव हि । तत्राध्वरकरः श्रीमाञ्शरणार्थं गुहस्य वै

അന്നേ സമയം നാരദനെന്നൊരു ദ്വിജൻ അവിടെ എത്തി. അധ്വരകർമ്മത്തിൽ നിപുണനായ ആ ശ്രീമാൻ മുനി ഗുഹൻ (കുമാരൻ) ശരണം തേടി വന്നു.

Verse 3

स विप्रः प्राप्य निकटं कार्त्तिकस्य प्रसन्नधीः । स्वाभिप्रायं समाचख्यौ सुप्रणम्य शुभैः स्तवैः

ആ വിപ്രൻ പ്രസന്നബുദ്ധിയോടെ കാർത്തികേയന്റെ സമീപത്തെത്തി. ആദ്യം ഭക്തിയോടെ നമസ്കരിച്ചു, ശുഭസ്തവങ്ങളാൽ സ്തുതിച്ചു; തുടർന്ന് തന്റെ അഭിപ്രായം വ്യക്തമായി അറിയിച്ചു.

Verse 4

विप्र उवाच । शृणु स्वामिन्वचो मेद्य कष्टं मे विनिवारय । सर्वब्रह्मांडनाथस्त्वमतस्ते शरणं गतः

വിപ്രൻ പറഞ്ഞു—ഹേ സ്വാമീ! ഇന്ന് എന്റെ വാക്ക് കേട്ട് എന്റെ കഷ്ടം നീക്കണമേ. നിങ്ങൾ സർവ്വ ബ്രഹ്മാണ്ഡങ്ങളുടെ നാഥൻ; അതിനാൽ ഞാൻ നിങ്ങളുടെ ശരണത്തിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു.

Verse 5

अजमेधाध्वरं कर्तुमारंभं कृतवानहम् । सोऽजो गतो गृहान्मे हि त्रोटयित्वा स्वबंधनम्

ഞാൻ അജമേധ യാഗം നടത്താൻ ആരംഭിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ ആ ആട് സ്വന്തം ബന്ധനം പൊട്ടിച്ച് എന്റെ വീട്ടിൽ നിന്ന് ഓടിപ്പോയി.

Verse 6

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां चतुर्थे कुमारखंडे कुमाराऽद्भुतचरि तवर्णनं नाम षष्ठोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീശിവമഹാപുരാണത്തിന്റെ രണ്ടാം ഭാഗമായ രുദ്രസംഹിതയിലെ നാലാം കുമാരഖണ്ഡത്തിൽ ‘കുമാരന്റെ അത്ഭുതചരിതവർണ്ണനം’ എന്ന പേരിലുള്ള ആറാം അധ്യായം സമാപിച്ചു.

Verse 7

त्वयि नाथे सति विभो यज्ञभंगः कथं भवेत् । विचार्य्यैवाऽखिलेशान काम पूर्णं कुरुष्व मे

ഹേ സർവ്വവ്യാപിയായ പ്രഭോ! നിങ്ങൾ നാഥനായി സന്നിഹിതനായിരിക്കെ യജ്ഞഭംഗം എങ്ങനെ സംഭവിക്കും? അതിനാൽ ഹേ അഖിലേശ്വരാ, നന്നായി ആലോചിച്ച് എന്റെ ആഗ്രഹം പൂർണ്ണമാക്കണമേ.

Verse 8

त्वां विहाय शरण्यं कं यायां शिवसुत प्रभो । सर्वब्रह्मांडनाथं हि सर्वामरसुसेवितम्

ഹേ പ്രഭോ, ശിവസുതാ—ശരണദാതാവേ! നിങ്ങളെ വിട്ട് ഞാൻ ആരുടെ ശരണത്തിലേക്ക് പോകും? കാരണം നിങ്ങൾ തന്നെയാണ് സർവ്വ ബ്രഹ്മാണ്ഡങ്ങളുടെ നാഥൻ; സർവ്വ അമരന്മാർ (ദേവന്മാർ) സേവിക്കുന്നവൻ.

Verse 9

दीनबंधुर्दयासिन्धुस्सुसेव्या भक्तवत्सलः । हरिब्रह्मादिदेवैश्च सुस्तुतः परमेश्वरः

അവൻ ദീനബന്ധു, ദയാസമുദ്രം, നിത്യസേവനീയൻ, ഭക്തവത്സലൻ. ആ പരമേശ്വരനെ ഹരിയും ബ്രഹ്മാദി ദേവന്മാരും പോലും സുസ്തുതനായി പുകഴ്ത്തുന്നു.

Verse 10

पार्वतीनन्दनस्स्कन्दः परमेकः परंतपः । परमात्माऽत्मदस्स्वामी सतां च शरणार्थिनाम्

പാർവതീനന്ദനനായ സ്കന്ദൻ പരമ ഏകനും പരന്തപനും ആകുന്നു. അവൻ പരമാത്മാവ്, ആത്മപ്രസാദദാതാവ്, സജ്ജനങ്ങളുടെ—പ്രത്യേകിച്ച് ശരണാർത്ഥികളുടെ—സ്വാമി.

Verse 11

दीनानाथ महेश शंकरसुत त्रैलोक्यनाथ प्रभो मायाधीश समागतोऽस्मि शरणं मां पाहि विप्रप्रिय । त्वं सर्वप्रभुप्रियः खिलविदब्रह्मादिदेवैस्तुतस्त्वं मायाकृतिरात्मभक्तसुखदो रक्षापरो मायिकः

ഹേ ദീനാനാഥാ! ഹേ മഹേശാ, ശങ്കരസുതാ, ത്രൈലോക്യനാഥ പ്രഭോ, മായാധീശാ! ഞാൻ ശരണമായി വന്നിരിക്കുന്നു; ഹേ വിപ്രപ്രിയ, എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ. നീ സർവപ്രഭുക്കൾക്കും പ്രിയൻ; ബ്രഹ്മാദി സർവ്വവിദ് ദേവന്മാർ നിന്നെ സ്തുതിക്കുന്നു. മായയെ അധീനമാക്കി പ്രത്യക്ഷനായാലും, നീ സ്വന്തം ഭക്തർക്കു സുഖദാതാവും, അത്ഭുതരക്ഷാപരനായ പ്രഭുവുമാകുന്നു.

Verse 12

भक्तप्राणगुणाकरस्त्रिगुणतो भिन्नोसि शंभुप्रियः शंभुः शंभुसुतः प्रसन्नसुखदस्सच्चित्स्वरूपो महान् । सर्वज्ञस्त्रिपुरघ्नशंकरसुतः सत्प्रेमवश्यस्सदा षड्वक्त्रः प्रियसाधुरानतप्रियस्सर्वेश्वर श्शंकरः । साधुद्रोहकरघ्न शंकरगुरो ब्रह्मांडनाथो प्रभुः सर्वेषाममरादिसेवितपदो मां पाहि सेवाप्रिय

ഹേ ശംഭുപ്രിയാ! ഭക്തരുടെ പ്രാണസ്വരൂപാ, ഗുണസമുദ്രാ! നീ ത്രിഗുണാതീതനായിട്ടും ശംഭു—ശിവസുതൻ—രൂപത്തിൽ പ്രസന്നർക്കു സുഖം നല്കുന്നവൻ; നീ മഹത്തായ സച്ചിത്‌സ്വരൂപൻ. സർവ്വജ്ഞൻ, ത്രിപുരഘ്നൻ, ശങ്കരസുതൻ, സത്പ്രേമത്തിന് സദാ വശൻ; ഷഡ്വക്ത്രൻ; സാദുക്കൾക്ക് പ്രിയൻ, നമിക്കുന്നവർക്ക് പ്രിയൻ; സർവ്വേശ്വരൻ—ഹേ ശങ്കരാ! സാദുദ്രോഹികളെ സംഹരിക്കുന്നവനേ, ശങ്കരപരമ്പരയുടെ ഗുരുവേ, ബ്രഹ്മാണ്ഡനാഥ പ്രഭുവേ, അമരാദി ദേവന്മാർ സേവിക്കുന്ന പാദപദ്മമുള്ളവനേ—ഹേ സേവാപ്രിയ, എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ।

Verse 13

वैरिभयंकर शंकर जनशरणस्य वन्दे तव पदपद्मं सुखकरणस्य । विज्ञप्तिं मम कर्णे स्कन्द निधेहि निजभक्तिं जनचेतसि सदा विधेहि

ഹേ ശങ്കരാ! ശത്രുക്കൾക്ക് ഭയങ്കരനും ജനങ്ങൾക്ക് ശരണവുമായവനേ! സുഖം നല്കുന്ന നിന്റെ പാദപദ്മങ്ങളെ ഞാൻ വന്ദിക്കുന്നു. ഹേ സ്കന്ദാ, എന്റെ അപേക്ഷ നിന്റെ കാതിൽ സ്വീകരിക്കണമേ; ജനഹൃദയങ്ങളിൽ സദാ നിന്റെ നിർമ്മല ഭക്തി സ്ഥാപിക്കണമേ।

Verse 14

करोति किं तस्य बली विपक्षो दक्षोऽपि पक्षोभयापार्श्वगुप्तः । किन्तक्षकोप्यामिषभक्षको वा त्वं रक्षको यस्य सदक्षमानः

നീ കാക്കുന്നവനോട് ശക്തനായ ശത്രു എന്തു ചെയ്യുമെന്നു—അവൻ ദക്ഷനായി ഇരുവശവും കാവലോടെ ഇരുന്നാലും? തക്ഷകനോ ഏതെങ്കിലും മാംസഭക്ഷി സർപ്പമോ എന്തു ചെയ്യും, നീ തന്നെയാണ് സദാ യോഗ്യന്റെ രക്ഷകൻ ആയിരിക്കുമ്പോൾ?

Verse 15

विबुधगुरुरपि त्वां स्तोतुमीशो न हि स्यात्कथय कथमहं स्यां मंदबुद्धिर्वरार्च्यः । शुचिरशुचिरनार्यो यादृशस्तादृशो वा पदकमल परागं स्कन्द ते प्रार्थयामि

ദേവഗുരുവിനും നിന്നെ പൂർണ്ണമായി സ്തുതിക്കാൻ കഴിയില്ല; പറയുക—മന്ദബുദ്ധിയായ ഞാൻ പരമേശ്വരാരാധനയ്ക്ക് എങ്ങനെ യോഗ്യനാകും? ഞാൻ ശുചിയോ അശുചിയോ, സംസ്കൃതനോ അസംസ്കൃതനോ—എങ്ങനെയായാലും—ഹേ സ്കന്ദാ, നിന്റെ കമലപാദങ്ങളുടെ പരാഗം മാത്രമേ ഞാൻ പ്രാർത്ഥിക്കൂ।

Verse 16

हे सर्वेश्वर भक्तवत्सल कृपासिन्धो त्वदीयोऽस्म्यहं भृत्यस्स्वस्य न सेवकस्य गणपस्याऽऽ गश्शतं सत्प्रभो । भक्तिं क्वापि कृतां मनागपि विभो जानासि भृत्यार्तिहा । त्वत्तो नास्त्यपरोऽविता न भगवन् मत्तो नरः पामरः

ഹേ സർവേശ്വരാ, ഭക്തവത്സലാ, കൃപാസിന്ധോ! ഞാൻ നിന്റേതു മാത്രം—നിന്റെ ആശ്രിത ഭൃത്യൻ; വേതനക്കാരൻ സേവകൻ അല്ല. ഹേ സത്പ്രഭോ, നിന്റെ ഗണപതിക്കും നൂറ് അപരാധങ്ങൾ സംഭവിച്ചാലും; എങ്കിലും ഹേ വിഭോ, ഭൃത്യാർതിഹരാ, എവിടെയെങ്കിലും ചെയ്ത അല്പഭക്തിയെയും നീ അറിയുന്നു. നിന്നൊഴികെ മറ്റൊരു രക്ഷകനില്ല, ഹേ ഭഗവൻ; എന്നേക്കാൾ പാമരൻ മറ്റാരുമില്ല।

Verse 17

कल्याणकर्त्ता कलिकल्मषघ्नः कुबेरबन्धुः करुणार्द्रचित्तः । त्रिषट्कनेत्रो रसवक्त्रशोभी यज्ञं प्रपूर्णं कुरु मे गुह त्वम्

ഹേ ഗുഹ (കുമാര)! നീ കല്യാണകർത്താവും, കലിയുഗത്തിലെ കല്മഷനാശകനും, കുബേരന്റെ സുഹൃത്തുമാകുന്നു. കരുണയാൽ നിന്റെ ചിത്തം ആർദ്രമാണ്; നിന്റെ നേത്രങ്ങൾ അനേകം, ദിവ്യരസത്തോടെ ശോഭിക്കുന്ന നിന്റെ മുഖം ദീപ്തമാണ്. ദയചെയ്ത് എന്റെ യജ്ഞം പൂർണ്ണമാക്കണമേ।

Verse 18

रक्षकस्त्वं त्रिलोकस्य शरणागतवत्सलः । यज्ञकर्त्ता यज्ञभर्त्ता हरसे विघ्नकारिणाम्

നീങ്ങൾ ത്രിലോകത്തിന്റെ രക്ഷകൻ, ശരണാഗതരോടു വാത്സല്യമുള്ളവൻ. നീ യജ്ഞകർത്താവും യജ്ഞഭർത്താവും; വിഘ്നം സൃഷ്ടിക്കുന്നവരെ നീ സംഹരിക്കുന്നു.

Verse 19

विघ्नवारण साधूनां सर्ग कारण सर्वतः । पूर्णं कुरु ममेशान सुतयज्ञ नमोस्तु ते

ഹേ ഈശാനാ! നീ സദ്ജനങ്ങളുടെ വിഘ്നം നീക്കുന്നവനും സർവ്വവിധത്തിലും സൃഷ്ടിയുടെ കാരണവുമാണ്. എന്റെ സുതയജ്ഞം പൂർണമാക്കണമേ; നിനക്കു നമസ്കാരം.

Verse 20

सर्वत्राता स्कन्द हि त्वं सर्वज्ञाता त्वमेव हि । सर्वेश्वरस्त्वमीशानो निवेशसकलाऽवनः

ഹേ സ്കന്ദാ! നീ സർവ്വത്ര രക്ഷകനാണ്; നീ മാത്രമേ സർവ്വജ്ഞനാകൂ. നീ സർവ്വേശ്വരനായ ഈശാനൻ—സകല ജീവികളുടെ ആശ്രയധാമവും സമസ്ത ലോകത്തിന്റെ രക്ഷകനുമാണ്.

Verse 21

संगीतज्ञस्त्वमेवासि वेदविज्ञः परः प्रभुः । सर्वस्थाता विधाता त्वं देवदेवस्सतां गतिः

നീ മാത്രമാണ് സംഗീതജ്ഞൻ; നീ വേദങ്ങളുടെ പരമവിദ്വാൻ, പരാത്പര പ്രഭു. നീ സർവ്വത്രസ്ഥിതമായ ആധാരവും വിധാതാവും; നീ ദേവദേവൻ, സജ്ജനങ്ങളുടെ പരമഗതിയും ആകുന്നു.

Verse 22

भवानीनन्दनश्शंभुतनयो वयुनः स्वराट् । ध्याता ध्येयः पितॄणां हि पिता योनिः सदात्मनाम्

അവൻ ഭവാനിയുടെ പ്രിയനന്ദനൻ, ശംഭുവിന്റെ പുത്രൻ—സ്വരാട്ടും പരമജ്ഞാനിയും. അവൻ തന്നെയാണ് ധ്യാതാവും ധ്യേയവും; പിതൃകളുടെ പിതാവും സദാത്മാക്കളുടെ ആദിയോണിയും അവൻ തന്നെ.

Verse 23

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचस्तस्य देवसम्राट् शिवात्मजः । स्वगणं वीरबाह्वाख्यं प्रेषयामास तत्कृते

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—അവന്റെ വചനങ്ങൾ കേട്ട ശേഷം ദേവസമ്രാട്ടായ ശിവാത്മജൻ, അതേ കാര്യത്തിനായി തന്റെ ഗണമായ ‘വീരബാഹു’വിനെ അയച്ചു.

Verse 24

तदाज्ञया वीरबाहुस्तदन्वेषणहेतवे । प्रणम्य स्वामिनं भक्त्या महावीरो द्रुतं ययौ

ആ ആജ്ഞപ്രകാരം വീരബാഹു അന്വേഷണമെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ, തന്റെ സ്വാമിയെ ഭക്തിയോടെ നമസ്കരിച്ചു, ആ മഹാവീരൻ വേഗത്തിൽ പുറപ്പെട്ടു।

Verse 25

अन्वेषणं चकारासौ सर्वब्रह्माण्डगोलके । न प्राप तमजं कुत्र शुश्राव तदुपद्रवम्

അവൻ സമസ്ത ബ്രഹ്മാണ്ഡഗോളത്തിലുടനീളം അന്വേഷിച്ചു; എങ്കിലും ആ അജൻ (അജന്മൻ) എവിടെയും ലഭിച്ചില്ല—അവൻ സൃഷ്ടിച്ച കലഹത്തിന്റെ വാർത്ത മാത്രം കേട്ടു।

Verse 26

जगामाऽथ स वैकुंठं तत्राऽजं प्रददर्श तम् । उपद्रवं प्रकुर्वन्तं गलयूपं महाबलम्

അതിനുശേഷം അവൻ വൈകുണ്ഠത്തിലേക്ക് ചെന്നു; അവിടെ ആ അജപ്രഭു (ബ്രഹ്മ)നെ ദർശിച്ചു. മഹാബലനായ ഗലയൂപൻ കലഹം സൃഷ്ടിക്കുന്നതും കണ്ടു।

Verse 27

धृत्वा तं शृंगयो वीरो धर्षयित्वा तिवेगतः । आनिनाय स्वामिपुरो विकुर्वंतं रवं बहु

വീരൻ അവനെ കൊമ്പുകളിൽ പിടിച്ച് ബലമായി കീഴടക്കി, അതിവേഗത്തിൽ തന്റെ സ്വാമിയുടെ മുമ്പിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നു; തടവുകാരൻ വീണ്ടും വീണ്ടും ഉച്ചത്തിൽ കൂകിയും ഗർജ്ജിച്ചും കൊണ്ടിരുന്നു.

Verse 28

दृष्ट्वा तं कार्तिकस्सोऽरमारुरोह स तं प्रभुः । धृतब्रह्माण्डगरिमा महासूतिकरो गुहः

അവനെ കണ്ട ഉടൻ പ്രഭു കാർത്തികേയൻ ആ ദിവ്യവാഹനത്തിൽ ക്ഷണത്തിൽ കയറി. ബ്രഹ്മാണ്ഡത്തിന്റെ ഭാരമേറ്റതുപോലെയുള്ള ഗരിമയുള്ള മഹാസേനാപതി ഗുഹ, ദിവ്യശക്തിയുടെ വൈഭവം പ്രകടിപ്പിച്ച് आरोഹണം ചെയ്തു.

Verse 29

मुहूर्तमात्रतस्सोऽजो ब्रह्मांडं सकलं मुने । बभ्राम श्रम एवाशु पुनस्तत्स्थानमागतः

ഹേ മുനേ, ആ അജൻ (ബ്രഹ്മാവ്) ഒരു മുഹൂർത്തമാത്രം മുഴുവൻ ബ്രഹ്മാണ്ഡവും സഞ്ചരിച്ചു; എന്നാൽ ഉടൻ തന്നെ ക്ഷീണിച്ച് വീണ്ടും തന്റെ മുൻസ്ഥാനത്തേക്ക് മടങ്ങി।

Verse 30

तत उत्तीर्य स स्वामी समुवास स्वमासनम् । सोऽजः स्थितस्तु तत्रैव स नारद उवाच तम्

അതിനുശേഷം ആ സ്വാമി കരയിലേറി തന്റെ ആസനത്തിൽ ഇരുന്നു. ആ അജൻ (ബ്രഹ്മാവ്) അവിടെയേ നിലകൊണ്ടപ്പോൾ, നാരദൻ അവനോട് പറഞ്ഞു।

Verse 31

नारद उवाच । नमस्ते देव देवेश देहि मेऽजं कृपानिधे । कुर्यामध्वरमानन्दात्सखायं कुरु मामहो

നാരദൻ പറഞ്ഞു—ഹേ ദേവദേവേശാ, നമസ്കാരം. ഹേ കരുണാനിധേ, എനിക്ക് ഒരു അജ (ദിവ്യ) പുത്രനെ ദാനം ചെയ്യണമേ. ആനന്ദത്തോടെ ഞാൻ യജ്ഞം ചെയ്യാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു; അതിനാൽ ഹേ പ്രഭോ, എന്നെ നിങ്ങളുടെ സഖാവും മിത്രവും ആക്കണമേ।

Verse 32

कार्त्तिक उवाच । वधयोग्यो न विप्राऽजः स्वगृहं गच्छ नारद । पूर्णोऽस्तु तेऽध्वरस्सर्वः प्रसादादेव मे कृतः

കാർത്തികേയൻ പറഞ്ഞു—ഈ ദ്വിജജാതമായ ആട് വധയോഗ്യമല്ല. ഹേ നാരദാ, നിന്റെ ഗൃഹത്തിലേക്ക് മടങ്ങുക. എന്റെ പ്രസാദത്താൽ നിന്റെ സമസ്ത യാഗവും പൂർണ്ണമാകട്ടെ—അത് എന്റെ അനുഗ്രഹത്താൽ തന്നെയാണു സിദ്ധമായത്.

Verse 33

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य द्विजस्स्वामी वचनं प्रीतमानसः । जगाम स्वालयं दत्त्वा तस्मा आशिषमुत्तमाम्

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—ദ്വിജന്മാരുടെ സ്വാമിയുടെ വചനങ്ങൾ കേട്ട് അവൻ ഹൃദയം നിറഞ്ഞ് സന്തോഷിച്ചു. പിന്നെ അവനു ശ്രേഷ്ഠ ആശീർവാദം നൽകി തന്റെ ധാമത്തിലേക്ക് പോയി.