क्रौञ्चशरणागमनम् तथा बाणासुरवधः (Krauñca Seeks Refuge; Slaying of Bāṇāsura)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । एतस्मिन्नंतरे तत्र क्रौञ्चनामाचलो मुने । आजगाम कुमारस्य शरणं बाणपीडित

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു: ഹേ മുനി, ഇതിനിടയിൽ അമ്പുകളാൽ പീഡിതനായ ക്രൗഞ്ചൻ എന്ന പർവ്വതം കുമാരന്റെ (കാർത്തികേയന്റെ) ശരണം പ്രാപിച്ചു.

Verse 2

पलायमानो यो युद्धादसोढा तेज ऐश्वरम् । तुतोदातीव स क्रौञ्चं कोट्यायुतबलान्वितः

യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന് ഓടിപ്പോയവനും ഈശ്വരീയ തേജസ്സ് സഹിക്കാൻ കഴിയാത്തവനുമായ അവൻ കോടിക്കണക്കിന് കരുത്തോടെ ക്രൗഞ്ച പർവ്വതത്തെ അത്യധികം പീഡിപ്പിച്ചു.

Verse 3

प्रणिपत्य कुमारस्य स भक्त्या चरणाम्बुजम् । प्रेमनिर्भरया वाचा तुष्टाव गुहमादरात्

അവൻ ഭക്തിയോടെ കുമാരന്റെ പാദപദ്മങ്ങളിൽ പ്രണാമം ചെയ്ത്, പ്രേമം നിറഞ്ഞ വാക്കുകളാൽ ആദരപൂർവ്വം ഗുഹനെ (സ്കന്ദനെ) സ്തുതിച്ചു।

Verse 4

क्रौंच उवाच । कुमार स्कंद देवेश तारकासुरनाशक । पाहि मां शरणापन्नं बाणासुरनिपीडितम्

ക്രൗഞ്ചൻ പറഞ്ഞു—ഹേ കുമാര സ്കന്ദാ, ദേവേശാ, താരകാസുരനാശകാ! ശരണാഗതനായ എന്നെ, ബാണാസുരൻ പീഡിപ്പിക്കുന്നവനെ രക്ഷിക്കണമേ।

Verse 5

संगरात्ते महासेन समुच्छिन्नः पलायितः । न्यपीडयच्च मागत्य हा नाथ करुणाकर

യുദ്ധത്തിൽ നിന്റെ മഹാസേന ചിതറിപ്പോയി ഓടിപ്പോയി; പിന്നെ അവൻ വന്ന് എന്നെ പീഡിപ്പിച്ചു. ഹാ നാഥാ, കരുണാകരാ, എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ।

Verse 6

तत्पीडितस्ते शरणमागतोऽहं सुदुःखितः । पलायमानो देवेश शरजन्मन्दयां कुरु

അവനാൽ പീഡിതനായി ഞാൻ അത്യന്തം ദുഃഖിതനായി നിന്റെ ശരണത്തിൽ എത്തിയിരിക്കുന്നു. ഹേ ദേവേശാ, ഹേ ശരജന്മൻ (കാർത്തികേയാ)! രക്ഷ തേടി ഓടിവന്നവനാണ് ഞാൻ—എന്നിൽ കരുണ കാണിക്കണമേ.

Verse 7

दैत्यं तं नाशय विभो बाणाह्वं मां सुखीकुरु । दैत्यघ्नस्त्वं विशेषेण देवावनकरस्स्वराट्

ഹേ വിഭോ! ‘ബാണ’ എന്ന പേരുള്ള ആ ദൈത്യനെ നശിപ്പിച്ച് എന്നെ സുഖിയും നിർഭയനും ആക്കണമേ. നീ പ്രത്യേകമായി ദൈത്യഘ്നൻ—ദേവരെ കാക്കുന്ന സ്വരാട്, ആശ്രയസ്വരൂപൻ.

Verse 8

ब्रह्मोवाच । इति क्रौंचस्तुतस्स्कन्दः प्रसन्नो भक्तपालकः । गृहीत्वा शक्तिमतुलां स्वां सस्मार शिवो धिया

ബ്രഹ്മാവ് പറഞ്ഞു—ക്രൗഞ്ചൻ ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ചതിനാൽ ഭക്തപാലകനായ സ്കന്ദൻ പ്രസന്നനായി. തന്റെ അതുല്യമായ ശക്തി (വേൽ) കൈക്കൊണ്ട് ഏകാഗ്രധ്യാനത്തോടെ അന്തരത്തിൽ ഭഗവാൻ ശിവനെ സ്മരിച്ചു।

Verse 9

चिक्षेप तां समुद्दिश्य स बाणं शंकरात्मजः । महाशब्दो बभूवाथ जज्वलुश्च दिशो नभः

ശങ്കരന്റെ പുത്രൻ അവളെ ലക്ഷ്യമാക്കി ആ ശക്തിയെ അമ്പുപോലെ എറിഞ്ഞു. അപ്പോൾ മഹാനാദം ഉയർന്നു; ദിക്കുകളും ആകാശവും ജ്വലിച്ചു।

Verse 10

सबलं भस्मसात्कृत्वासुरं तं क्षणमात्रतः । गुहोपकंठं शक्तिस्सा जगाम परमा मुने

ഹേ പരമമുനേ, ആ പരമശക്തി ക്ഷണമാത്രത്തിൽ ആ ബലവാനായ അസുരനെ ഭസ്മമാക്കി. പിന്നെ ഗുഹൻ (കാർത്തികേയൻ) സമീപത്തേക്ക് മടങ്ങി വന്ന് അവന്റെ അരികിൽ തന്നെ നിലകൊണ്ടു।

Verse 11

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां चतुर्थे कुमारखंडे बाणप्रलंबवध कुमारविजयवर्णनं नामैकादशोऽध्यायः

ഇങ്ങനെ ശ്രീശിവമഹാപുരാണത്തിലെ ദ്വിതീയ ഭാഗമായ ‘രുദ്രസംഹിത’യിലെ ചതുര്ഥ ‘കുമാരഖണ്ഡ’ത്തിൽ ‘ബാണ-പ്രലംബവധവും കുമാരവിജയവർണ്ണനവും’ എന്ന പേരിലുള്ള ഏകാദശ അധ്യായം സമാപ്തമായി।

Verse 12

तच्छुत्वा स्वामिवचनं मुदितो गिरिराट् तदा । स्तुत्वा गुहं तदारातिं स्वधाम प्रत्यपद्यत

സ്വാമിയുടെ വചനം കേട്ടപ്പോൾ ഗിരിരാജൻ ആനന്ദിതനായി. പിന്നെ ശത്രുനാശകനായ ഗുഹനെ സ്തുതിച്ച് തന്റെ സ്വധാമത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.

Verse 13

ततः स्कन्दो महेशस्य मुदा स्थापितवान्मुने । त्रीणि लिंगानि तत्रैव पापघ्नानि विधानतः

അതിനുശേഷം, ഹേ മുനേ, സ്കന്ദൻ ആനന്ദത്തോടെ അവിടെയേ തന്നെ വിധിപ്രകാരം മഹേശന്റെ മൂന്ന് ലിംഗങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചു; അവ പാപനാശിനികളാണ്.

Verse 14

प्रतिज्ञेश्वरनामादौ कपालेश्वरमादरात् । कुमारेश्वरमेवाथ सर्वसिद्धिप्रदं त्रयम्

ആദ്യം ‘പ്രതിജ്ഞേശ്വര’ എന്ന നാമത്തിൽ, പിന്നെ ആദരപൂർവ്വം ‘കപാലേശ്വര’, അതിനുശേഷം ‘കുമാരേശ്വര’—ശിവന്റെ ഈ ത്രിനാമത്രയം തീർച്ചയായും സർവ്വസിദ്ധി പ്രദാനം ചെയ്യുന്നതാണ്.

Verse 15

पुनस्सर्वेश्वरस्तत्र जयस्तंभसमीपतः । स्तंभेश्वराभिधं लिंगं गुहः स्थापितवान्मुदा

വീണ്ടും അവിടെ ജയസ്തംഭത്തിനടുത്ത് ഗുഹ സന്തോഷത്തോടെ ‘സ്തംഭേശ്വര’ എന്ന നാമത്തിലുള്ള ലിംഗം സ്ഥാപിച്ചു; അത് സർവേശ്വര ശിവന്റെ സ്വരൂപമാണ്।

Verse 16

ततस्सर्वे सुरास्तत्र विष्णुप्रभृतयो मुदा । लिंगं स्थापितवंतस्ते देवदेवस्य शूलिनः

അതിനുശേഷം അവിടെ വിഷ്ണു മുതലായ എല്ലാ ദേവന്മാരും സന്തോഷത്തോടെ ദേവദേവനും ശൂലധാരിയുമായ ശിവന്റെ ലിംഗം സ്ഥാപിച്ചു।

Verse 17

सर्वेषां शिवलिंगानां महिमाभूत्तदाद्भुतः । सर्वकामप्रदश्चापि मुक्तिदो भक्तिकारिणाम्

അന്നേരം സർവ്വ ശിവലിംഗങ്ങളുടെയും മഹിമ അത്യദ്ഭുതമായി പ്രകാശിച്ചു. അവ സകല ശുഭകാമനകളും നല്കുകയും ഭക്തിയെ വളർത്തുന്നവർക്ക് മോക്ഷം ദാനവും ചെയ്യുന്നു.

Verse 18

ततस्सर्वे सुरा विष्णुप्रमुखाः प्रीतमानसाः । ऐच्छन्गिरिवरं गंतुं पुरस्कृत्य गुहं मुदा

അതിനുശേഷം വിഷ്ണുപ്രമുഖരായ സർവ്വ ദേവന്മാരും ഹർഷഭരിതമായ മനസ്സോടെ, ഗുഹനെ (കാർത്തികേയനെ) മുൻപിൽ നിർത്തി, ആ ശ്രേഷ്ഠ പർവ്വതത്തിലേക്ക് പോകാൻ ആഗ്രഹിച്ചു.

Verse 19

तस्मिन्नवसरे शेषपुत्रः कुमुद नामकः । आजगाम कुमारस्य शरणं दैत्यपीडितः

അന്നേ സമയത്ത് ശേഷന്റെ പുത്രനെന്ന് പറയപ്പെടുന്ന കുമുദൻ, ദൈത്യപീഡിതനായി, കുമാരന്റെ (സ്കന്ദന്റെ) ശരണം തേടി എത്തി.

Verse 20

प्रलंबाख्योऽसुरो यो हि रणादस्मात्पलायितः । स तत्रोपद्रवं चक्रे प्रबलस्तारकानुगः

ഈ യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന് ഓടിപ്പോയ പ്രലംബനാമ അസുരൻ അവിടെ ചെന്നു; പ്രബലനായി, താരകന്റെ അനുചരനായി, വീണ്ടും ഉപദ്രവവും പീഡനവും സൃഷ്ടിച്ചു.

Verse 21

सोऽथ शेषस्य तनयः कुमुदोऽहिपतेर्महान् । कुमारशरणं प्राप्तस्तुष्टाव गिरिजात्मजम्

അപ്പോൾ ശേഷന്റെ പുത്രനും മഹാനാഗാധിപതിയുമായ കുമുദൻ കുമാരന്റെ ശരണം പ്രാപിച്ച് ഭക്തിയോടെ ഗിരിജാപുത്രൻ സ്കന്ദനെ സ്തുതിച്ചു।

Verse 22

कुमुद उवाच । देवदेव महादेव वरतात महाप्रभो । पीडितोऽहं प्रलंबेन त्वाहं शरणमागतः

കുമുദൻ പറഞ്ഞു— ദേവദേവ മഹാദേവാ, വരദാതാവായ മഹാപ്രഭോ! പ്രലമ്പൻ എന്നെ പീഡിപ്പിക്കുന്നു; അതുകൊണ്ട് ഞാൻ നിന്റെ ശരണം തേടിയെത്തി।

Verse 23

पाहि मां शरणापन्नं प्रलंबा सुरपीडितम् । कुमार स्कन्द देवेश तारकारे महाप्रभो

എന്നെ രക്ഷിക്കണമേ— ഞാൻ ശരണാഗതനാണ്; പ്രലമ്പനും ദേവപീഡകനായ അസുരസംഘവും എന്നെ വേദനിപ്പിക്കുന്നു। ഹേ കുമാരാ, ഹേ സ്കന്ദാ, ദേവേശാ, താരകാസുരസംഹാരക മഹാപ്രഭോ, എന്നെ കാത്തരുളേണമേ।

Verse 24

त्वं दीनबंधुः करुणासिन्धुरानतवत्सलः । खलनिग्रहकर्ता हि शरण्यश्च सतां गतिः

നീ ദീനബന്ധു, കരുണാസമുദ്രം, ശരണമായി നമിക്കുന്നവരോടു സദാ വാത്സല്യമുള്ളവൻ. നീ ദുഷ്ടനിഗ്രഹകൻ, ശരണ്യൻ, സജ്ജനരുടെ പരമഗതി.

Verse 25

कुमुदेनस्तुतश्चेत्थं विज्ञप्तस्तद्वधाय हि । स्वाश्च शक्तिं स जग्राह स्मृत्वा शिवपदांबुजौ

കുമുദൻ ഇങ്ങനെ സ്തുതിച്ച് ആ വധത്തിനായി അപേക്ഷിച്ചപ്പോൾ, അദ്ദേഹം ആദ്യം ഭഗവാൻ ശിവന്റെ പാദപദ്മങ്ങൾ സ്മരിച്ചു; പിന്നെ തന്റെ ദിവ്യശക്തി കൈക്കൊണ്ടു।

Verse 26

चिक्षेप तां समुद्दिश्य प्रलंबं गिरिजासुतः । महाशब्दो बभूवाथ जज्वलुश्च दिशो नभः

ഗിരിജാസുതൻ പ്രലംബനെ ലക്ഷ്യമാക്കി ആ ആയുധം എറിഞ്ഞു. അപ്പോൾ മഹാനാദം ഉയർന്നു; ദിക്കുകളും ആകാശവും ജ്വലിച്ചു.

Verse 27

तं सायुतबलं शक्तिर्द्रुतं कृत्वा च भस्मसात् । गुहोपकंठं सहसाजगामाक्लिष्टवारिणी

പൂർണ്ണ സൈന്യവിഭാഗത്തിന്റെ ബലമുള്ള ആ ശക്തി അവനെ വേഗത്തിൽ ഭസ്മമാക്കി. പിന്നെ ക്ഷീണമറിയാത്ത അവൾ ഉടൻ തന്നെ ഗുഹൻ (കുമാരൻ) സമീപം എത്തി.

Verse 28

ततः कुमारः प्रोवाच कुमुदं नागबालकम् । निर्भयः स्वगृहं गच्छ नष्टस्स सबलोऽसुरः

അപ്പോൾ കുമാരൻ നാഗബാലകൻ കുമുദനോട് പറഞ്ഞു— “ഭയമില്ലാതെ നിന്റെ വീട്ടിലേക്കു പോ; ആ ബലവാൻ അസുരൻ നശിച്ചിരിക്കുന്നു.”

Verse 29

तच्छुत्वा गुहवाक्यं स कुमुदोहिपतेस्सुतः । स्तुत्वा कुमारं नत्वा च पातालं मुदितो ययौ

ഗുഹൻ (കുമാരൻ) പറഞ്ഞത് കേട്ട്, നാഗരാജന്റെ പുത്രനായ കുമുദൻ കുമാരനെ സ്തുതിച്ചു നമസ്കരിച്ചു; പിന്നെ സന്തോഷത്തോടെ പാതാളത്തിലേക്ക് പോയി.

Verse 30

एवं कुमारविजयं वर्णितं ते मुनीश्वर । चरितं तारकवधं परमाश्चर्यकारकम्

ഇങ്ങനെ, ഹേ മുനീശ്വരാ, കുമാരന്റെ വിജയം—താരകവധത്തിന്റെ അത്യന്തം അത്ഭുതകരമായ ചരിതം—ഞാൻ നിങ്ങളോട് വർണ്ണിച്ചു.

Verse 31

सर्वपापहरं दिव्यं सर्वकामप्रदं नृणाम् । धन्यं यशस्यमायुष्यं भुक्तिमुक्तिप्रदं सताम्

ഇത് ദിവ്യമാണ്; സർവ്വപാപഹരവും മനുഷ്യർക്കു സർവ്വകാമപ്രദവും; ധന്യവും യശസ്സുനൽകുന്നതും ആയുസ്സ് വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതും; സത്സ്വഭാവികൾക്ക് ഭുക്തിയും മുക്തിയും നൽകുന്നതുമാണ്.

Verse 32

ये कीर्तयंति सुयशोऽमितभाग्ययुता नराः । कुमारचरितं दिव्यं शिव लोकं प्रयांति ते

സുയശസ്സും അപാരഭാഗ്യവും ഉള്ളവർ കുമാരൻ (സ്കന്ദൻ) എന്ന ദൈവികചരിതം കീർത്തിച്ചു പ്രസിദ്ധീകരിക്കുന്നുവെങ്കിൽ, അവർ നിശ്ചയമായി ശിവലോകത്തെ പ്രാപിക്കുന്നു।

Verse 33

श्रोष्यंति ये च तत्कीर्तिं भक्त्या श्रद्धान्विता जनाः । मुक्तिं प्राप्स्यन्ति ते दिव्यामिह भुक्त्वा परं सुखम्

ശ്രദ്ധയും ഭക്തിയും സഹിതം ആ മഹിമ ശ്രവിക്കുന്നവർ, ഇഹലോകത്തിൽ പരമസുഖം അനുഭവിച്ച് അവസാനം ദിവ്യ മുക്തി പ്രാപിക്കും।