
Sukta 9.111
Soma Pavamāna
Jagati (likely due to longer pādas; needs confirm)
ഈ ചെറു പവമാന സൂക്തം, ചാലനിയിൽ ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെടുമ്പോൾ സ്വർണപ്രഭയിൽ ദീപ്തനായി യാഗകർമ്മത്തിൽ ഒഴുകി എല്ലാ വൈരത്തെയും അതിജീവിക്കുന്ന സോമനെ സ്തുതിക്കുന്നു. മറഞ്ഞിരിക്കുന്ന നിധി വെളിപ്പെടുത്തുന്നവനായി, ത്രിവിധ ശക്തികളാൽ ജീവശക്തി സ്ഥാപിക്കുന്നവനായി, കൂടാതെ മുന്നോട്ട് നീങ്ങുന്ന തന്റെ കിരണതേജസ്സിലൂടെ യുദ്ധത്തിൽ ഇന്ദ്രന്റെ വിജയവീര്യത്തെ താങ്ങുന്ന ദിവ്യരഥമായി സോമൻ ചിത്രീകരിക്കപ്പെടുന്നു.
Mantra 1
अया रुचा हरिण्या पुनानो विश्वा द्वेषांसि तरति स्वयुग्वभिः सूरो न स्वयुग्वभिः । धारा सुतस्य रोचते पुनानो अरुषो हरिः । विश्वा यद्रूपा परियात्यृक्वभिः सप्तास्येभिॠक्वभिः ॥
ഈ സ്വർണ്ണരുചിയാൽ, സ്വയം ശുദ്ധീകരിക്കുന്ന ഹരി (സോമ) എല്ലാ ദ്വേഷങ്ങളെയും കടന്നുപോകുന്നു—തന്റെ സ്വയം-യുഗ്വ (സ്വയം ചേർത്ത) അശ്വങ്ങളാൽ; സൂര്യൻ തന്റെ തന്നെ യുഗ്വ കിരണങ്ങളാൽ കടക്കുന്നതുപോലെ. പീഡിത (സുത) സോമത്തിന്റെ ധാര പ്രകാശിക്കുന്നു—ശുദ്ധമാകുന്ന, അരുഷ-ഹരി (ചുവപ്പ്-സ്വർണ്ണ) ഒരുവൻ. അവൻ ഋക്വ (ഋഷിവാണിയുടെ ഗായകർ)മാരോടൊപ്പം സർവ്വരൂപങ്ങളെ ചുറ്റി സഞ്ചരിക്കുമ്പോൾ—സപ്താസ്യ (ഏഴുമുഖ) വാക്-ശക്തികളോടൊപ്പം, ഋക്വരോടൊപ്പം.
Mantra 2
त्वं त्यत्पणीनां विदो वसु सं मातृभिर्मर्जयसि स्व आ दम ऋतस्य धीतिभिर्दमे । परावतो न साम तद्यत्रा रणन्ति धीतयः । त्रिधातुभिररुषीभिर्वयो दधे रोचमानो वयो दधे ॥
പണികൾ മറച്ചുവെച്ച ആ വസു (ധന-തേജസ്) നീ കണ്ടെത്തുന്നു; മാതൃകളോടൊപ്പം നീ അതിനെ മർജയസി—നിന്റെ തന്നെ ധാമത്തിൽ, ഋതത്തിന്റെ ദമയിൽ, ധീതി (അന്തര്ദൃഷ്ടി)യുടെ കർമങ്ങളാൽ. പരാവതിൽ നിന്നുള്ള സാമംപോലെ—അവിടെ ധീതയഃ മുഴങ്ങുന്നു. രോചമാന (പ്രകാശമാന)നായി, ത്രിധാതുഭിഃ അരുഷീഭിഃ (ത്രിവിധ ചുവപ്പൻ-തേജസ്വി ശക്തികളാൽ) വയഃ (ജീവന്ബലം) സ്ഥാപിക്കുന്നു; നീ ജീവന്ബലം സ്ഥാപിക്കുന്നു.
Mantra 3
पूर्वामनु प्रदिशं याति चेकितत्सं रश्मिभिर्यतते दर्शतो रथो दैव्यो दर्शतो रथः । अग्मन्नुक्थानि पौंस्येन्द्रं जैत्राय हर्षयन् । वज्रश्च यद्भवथो अनपच्युता समत्स्वनपच्युता ॥
അവൻ മുൻദിശയിലേക്കു മുന്നേറി, വ്യക്തമായി തിരിച്ചറിഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു; തന്റെ രശ്മികളാൽ ഒന്നിച്ചു വലിക്കപ്പെടുന്നു—അവന്റെ ദൃശ്യമാന രഥം, ദൈവിക ദൃശ്യമാന രഥം. പൗരുഷഭരിതമായ ഉക്തങ്ങൾ ഇന്ദ്രനിലേക്കു വന്നു, ജയത്തിനായി അവനെ ഹർഷിപ്പിച്ചു; വജ്രവും കൂടെ—നിങ്ങൾ യുദ്ധങ്ങളിൽ അചഞ്ചലരാകുമ്പോൾ, അചഞ്ചല.
The main deity is Soma Pavamāna—Soma as he is pressed and filtered, praised as a shining purifier who empowers the gods, especially Indra.
It refers to Soma flowing through the ritual filter (pavitra). The hymn also uses it symbolically: purification turns raw energy into clear, radiant strength aligned with ṛta (truth/order).
Filtered Soma is offered to Indra to increase his strength. The hymn links Soma’s radiance and inspired hymns (ukthas) with Indra’s unwavering victory power, symbolized by the vajra (thunderbolt).
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.