Rig Veda 8.67.17: Mandala 8, Sukta 67, Mantra 17

Sukta 8.67

Devata: Ādityas / Devāḥ (general, but in context continuing address to Ādityas)

Samhita Patha (Devanagari)

शश्वन्तं हि प्रचेतसः प्रतियन्तं चिदेनसः । देवाः कृणुथ जीवसे ॥

Transliteration

śaśvántam hí prácetasaḥ pratíyantaṁ cid énasaḥ | devāḥ kṛṇútha jīváse ||

Translation

ഹേ പ്രചേതസ് ദേവന്മാരേ, ശാശ്വതമായി (ഋതത്തിലേക്ക്) മടങ്ങിവരുന്നവരായി—even ദോഷം ഉണ്ടായാലും—ഞങ്ങളെ സ്വീകരിക്കുവിൻ; ജീവിക്കുവാൻ ഞങ്ങളെ യോഗ്യരാക്കുവിൻ; ഋതത്തിൽ ജീവിക്കാനുള്ള ശക്തി ഞങ്ങളിലേയ്ക്ക് രൂപപ്പെടുത്തുവിൻ.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• शश्वन्तम्: everlasting, continual (one)
• शश्वन्तम्: कर्म (of ‘प्रति-यन्तम्’)
• Type: Adjective
• Root: शश्वत् (प्रातिपदिक) < PIE *sekw- ‘to follow’ (semantic: ‘ever, continual’)

• हि: indeed, for
• हि: —
• Type: Indeclinable
• Root: हि (निपात) अव्यय

• प्रचेतसः: the wise/foreknowing (ones)
• प्रचेतसः: कर्तृ (of ‘कृणुथ’)
• Type: Noun/Adjective
• Root: प्र-चेतस् (प्रातिपदिक) ‘forethought, wisdom’

• प्रति: towards, in return
• प्रति: —
• Type: Indeclinable
• Root: प्रति (उपसर्ग/अव्यय)

• यन्तम्: going, approaching
• यन्तम्: कर्म (object of implied perception/recognition; with ‘प्रति’)
• Type: Verb (participle)
• Root: या (धातु) ‘to go’ + शतृ (वर्तमान कृदन्त)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (समुच्चय-अव्यय)

• चित्: even
• चित्: —
• Type: Indeclinable
• Root: चित् (निपात) अव्यय

• एनसः: from sin/offense
• एनसः: अपादान (source: ‘from sin’)
• Type: Noun
• Root: एनस् (प्रातिपदिक) ‘sin, offense, guilt’

• देवाः: O gods / the gods
• देवाः: कर्तृ (of ‘कृणुथ’)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• कृणुथ: make!, do!
• कृणुथ: क्रिया (imperative action)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु) ‘to make, do’

• जीवसे: for living, to live
• जीवसे: सम्प्रदान/प्रयोजन (purpose: ‘for life’)
• Type: Verbal noun (infinitive)
• Root: जीव् (धातु) ‘to live’ + तुमुन्/सेन्? (Vedic infinitive in -से)