Rig Veda 8.48.15 — Mandala 8, Sukta 48, Mantra 15
Sukta 8.48
Devata: Soma (Indu)
Samhita Patha (Devanagari)
त्वं नः सोम विश्वतो वयोधास्त्वं स्वर्विदा विशा नृचक्षाः । त्वं न इन्द ऊतिभिः सजोषाः पाहि पश्चातादुत वा पुरस्तात् ॥
Transliteration
tvaṃ naḥ soma viśvátó vayo-dhā́s tvaṃ svàr-vidā́ víśā nṛ-cákṣāḥ | tvaṃ na indo ūtíbhíḥ sa-jóṣāḥ pā́hi paścā́tād utá vā purástāt ||
Translation
ഹേ സോമ, നീ എല്ലാ ദിക്കുകളിൽ നിന്നുമുള്ള ബലം നല്കുന്നവൻ; നീ സ്വർവിദ (സൂര്യലോകം കണ്ടെത്തുന്നവൻ), ജനങ്ങളിൽ നൃചക്ഷസ് (മനുഷ്യദർശി) ആയി പ്രവേശിക്ക. ഹേ ഇന്ദു, നിന്റെ സജോഷാ (സമ്മത, അനുകൂല) ഊതികളാൽ ഞങ്ങളെ പിന്നിലും മുന്നിലും കാത്തുകൊൾക.
Word by Word
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नःof us, our
नः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सोमO Soma
सोम:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
विश्वतःfrom all sides, on every side
विश्वतः:
अधिकरण (दिशा/परिसर)
TypeIndeclinable
Rootविश्व (प्रातिपदिक) + तस् (तद्धित-अव्यय)
वयोधाःlife/strength-bestower
वयोधाः:
कर्तृ (त्वम्-विशेषण)
TypeNoun/Adjective
Rootवयस् + धा (कृदन्त-समास; ‘वयो-धाः’)
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद्
स्वर्विदाas heaven-finder/knower of light
स्वर्विदा:
करण/सहभाव (विशेषण-रूपेण)
TypeNoun/Adjective
Rootस्वर् (प्रातिपदिक) + विद् (कृदन्त ‘विद्’/‘विद्’ धातु-सम्बद्ध) → ‘स्वर्-विद्’
विशाwith the clan/people
विशा:
करण/सहभाव
TypeNoun
Rootविश् (प्रातिपदिक)
नृचक्षाःseer of men, who watches over men
नृचक्षाः:
कर्तृ (त्वम्-विशेषण)
TypeNoun/Adjective
Rootनृ (प्रातिपदिक) + चक्षस्/चक्ष् (द्रष्टृ-भाव) → ‘नृ-चक्षस्’
त्वम्you
त्वम्:
कर्तृ
TypePronoun
Rootयुष्मद्
नःus
नः:
कर्म
TypePronoun
Rootअस्मद्
इन्दO Indra
इन्द:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
ऊतिभिःwith helps/aids
ऊतिभिः:
करण
TypeNoun
Rootऊति (प्रातिपदिक)
सजोषाःin accord, kindly disposed
सजोषाः:
कर्तृ (त्वम्-विशेषण)
TypeAdjective
Rootस- (उपसर्ग/पूर्वपद ‘सह’) + जोष (प्रातिपदिक ‘जोष’ = अनुकूलता/सन्तोष) → ‘सजोषस्’
पाहिprotect!
पाहि:
क्रिया
TypeVerb
Rootपा (धातु) ‘to protect’
पश्चातात्from behind
पश्चातात्:
अपादान/अधिकरण (दिशा)
TypeIndeclinable
Rootपश्चात् (अव्यय) + तस्/आत् (अव्ययीभाव-प्रत्यय) → ‘पश्चातात्’
उतand, also
उत:
सम्बन्ध (निपात)
TypeIndeclinable
Rootउत (निपात)
वाor
वा:
सम्बन्ध (निपात)
TypeIndeclinable
Rootवा (निपात)
पुरस्तात्from the front, in front
पुरस्तात्:
अपादान/अधिकरण (दिशा)
TypeIndeclinable
Rootपुरस् (अव्यय/प्रातिपदिक) + तात् (अव्यय-प्रत्यय)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.