Rig Veda 8.23.28: Mandala 8, Sukta 23, Mantra 28

Sukta 8.23

Rishi: Vaiyaśva

Devata: Agni

Chandas: Anuṣṭubh (probable; verify)

Samhita Patha (Devanagari)

त्वं वरो सुषाम्णेऽग्ने जनाय चोदय । सदा वसो रातिं यविष्ठ शश्वते ॥

Transliteration

tváṃ varo suṣā́mṇe’gne jánāya codaya | सदā vaso rātíṃ yaviṣṭha śáśvate ||

Translation

ഹേ അഗ്നേ, ശക്തിയുടെ സുസംവിധാനത്തിനായി നീ തന്നെയാണ് തിരഞ്ഞെടുത്ത വരം; ജനത്തെ പ്രേരിപ്പിക്ക. ഹേ വസു, ഹേ യവിഷ്ഠ, ശാശ്വത അന്വേഷകനുവേണ്ടി ദാന-രതി സദാ പുതുതായി സ്ഥാപിക്ക.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• त्वम्: thou, you
• त्वम्: कर्तृ
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (प्रातिपदिक) / त्वद्-शब्द

• वरः: the chosen/best (one)
• वरः: कर्तृ (त्वम् इति सह विशेषण/सम्बोधनार्थ-विशेषणभावः)
• Type: Noun/Adjective
• Root: वर (प्रातिपदिक)

• सु-षाम्णे: for good favor/for good grace
• सु-षाम्णे: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: षामन् (प्रातिपदिक) + उपसर्गः सु-

• अग्ने: O Agni
• अग्ने: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: अग्नि (प्रातिपदिक)

• जनाय: for the people/for the man (folk)
• जनाय: सम्प्रदान
• Type: Noun
• Root: जन (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• चोदय: impel, urge
• चोदय: क्रिया (आह्वान/आज्ञा)
• Type: Verb
• Root: चुद् (धातु) प्रेरणे

• सदा: always
• सदा: अधिकरण (काल)
• Type: Indeclinable
• Root: सदा (अव्यय)

• वसो: O good one/wealth-giver
• वसो: सम्बोधन
• Type: Noun (vocative)
• Root: वसु (प्रातिपदिक)

• रातिम्: gift, bounty
• रातिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: राति (प्रातिपदिक)

• यविष्ठ: O youngest (Agni)
• यविष्ठ: सम्बोधन (अग्नेः विशेषणम्)
• Type: Adjective (vocative)
• Root: यविष्ठ (प्रातिपदिक; यव-तुलनार्थक-आधारात् अतिशय/तमतम-भावः)

• शश्वते: to the everlasting one / for ever
• शश्वते: सम्प्रदान
• Type: Adjective used substantively
• Root: शश्वत् (प्रातिपदिक)