Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

विभीषणागमनम्

Vibhīṣaṇa’s Arrival and the Debate on Refuge

तमहंहेतुभिर्वाक्यैर्विविधैश्चन्यदर्शयम् ।साधुनिर्यात्यतांसीतारामायेतिपुनःपुनः ।।6.17.14।।

tam ahaṃ hetubhir vākyair vividhaiś ca nyadarśayam | sādhu niryātyatāṃ sītā rāmāyeti punaḥ punaḥ ||

ഞാൻ പലവിധ കാരണയുക്തമായ വചനങ്ങളാൽ അവനെ ബോധിപ്പിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു; വീണ്ടും വീണ്ടും പറഞ്ഞു: “ഇതുതന്നെ ധർമ്മം—സീതയെ ശ്രീരാമനു തിരികെ ഏല്പിക്കട്ടെ.”

तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन; उत्तमपुरुष-सर्वनाम
हेतुभिःwith reasons
हेतुभिः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootहेतु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
वाक्यैःwith statements
वाक्यैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
विविधैःvarious
विविधैः:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण (हेतुभिः/वाक्यैः)
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-निपात
न्यदर्शयम्I showed/explained
न्यदर्शयम्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootनि-√दृश् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect), उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग: नि-; रूपम्: न्य- (sandhi) + अदर्शयम् (causative sense ‘made see/showed’)
साधुproperly/rightly
साधु:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसाधु (अव्यय)
Formअव्यय; प्रशंसार्थक/सम्यगर्थक निपात (well/rightly)
निर्यात्यताम्let (her) be returned
निर्यात्यताम्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्-या (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; उपसर्ग: निर्-; कर्मणि/आज्ञार्थे: ‘let (her) be sent out/returned’
सीताSita
सीता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसीता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
रामायto Rama
रामाय:
Sampradāna (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी, एकवचन (Dative/सम्प्रदान)
इतिthus
इति:
Vākyānvaya (वाक्यान्वय)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरणार्थक-निपात
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (again)
पुनःagain
पुनः:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय; पुनरुक्ति-प्रयोग (again, repeatedly)

"I argued with him again and again in several ways to explain him and admonished him saying 'restore Sita to Rama'."

V
Vibhīṣaṇa
R
Rāvaṇa
S
Sītā
R
Rāma

FAQs

Restoring what is wrongfully taken is dharma: Vibhīṣaṇa insists that Sītā must be returned to her rightful husband, Rāma.

Vibhīṣaṇa recounts to Rāma that he repeatedly advised Rāvaṇa—using many arguments—to return Sītā.

Wise counsel and perseverance—he continues to speak satya with reason, not merely emotion.