Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

दशरथदर्शनम् — Dasharatha’s Epiphany and Benedictions

Sarga 122

इन्द्रलोकंगतःश्रीमांस्त्वयापुत्रेणतारितः ।लक्ष्मणेनसहभ्रात्रात्वमेममभिवादय ।।।।

indralokaṃ gataḥ śrīmāṃs tvayā putreṇa tāritaḥ |

lakṣmaṇena saha bhrātrā tvam enam abhivādaya ||

നിന്റെ പുത്രത്വം കൊണ്ടു മോചിതനായ ആ ശ്രീമാൻ രാജാവ് ഇന്ദ്രലോകം പ്രാപിച്ചിരിക്കുന്നു; സഹോദരൻ ലക്ഷ്മണനോടുകൂടെ നീ അവനെ അഭിവാദ്യം ചെയ്യുക.

दीप्यमानम्shining, blazing
दीप्यमानम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदीप् (धातु) → दीप्यमान (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formशतृ/शानच्-वर्तमानकृदन्त (present participle, आत्मनेपद-भाव), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘पितरम्’ इति विशेषणम्
स्वयाwith his own
स्वया:
Karana (करण/Instrument)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक/सर्वनाम)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; ‘लक्ष्म्या’ इति विशेषणम्
लक्ष्म्याwith splendour
लक्ष्म्या:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootलक्ष्मी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करणम्/सहभावः (with splendour)
विरजःspotless, pure
विरजः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootविरजस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘पितरम्’ इति विशेषणम्; अर्थः ‘निर्मलः’
अम्बरधारिणम्wearing (white) garments
अम्बरधारिणम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअम्बर + धारिन् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषः: ‘अम्बरं धारयति’ (one who wears garments); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘पितरम्’ इति विशेषणम्
लक्ष्मणेनwith Lakshmana
लक्ष्मणेन:
Sahakarana (सहकरण/Accompaniment)
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; सह-योगे
सहwith
सह:
Sahartha (सहार्थ)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय, सहार्थक
भ्रात्राwith (his) brother
भ्रात्रा:
Sahakarana (सहकरण/Accompaniment)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
ददर्शsaw
ददर्श:
Kriya (क्रिया/Finite verb)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
पितरम्father
पितरम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म
प्रभुःthe lord
प्रभुः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootप्रभु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

"Liberated by you, his son, the glorious emperor has reached Indra's world. You with your brother Lakshmana offer your salutations to him."

M
Mahādeva
R
Rāma
L
Lakṣmaṇa
D
Daśaratha
I
Indraloka

FAQs

Gratitude and reverence: a son honors the father, acknowledging both moral debt and the father’s blessed state.

Mahādeva states that Daśaratha has attained Indraloka and instructs Rāma (with Lakṣmaṇa) to pay respects.

Respectful conduct (vinaya) and family solidarity—Rāma and Lakṣmaṇa together uphold filial duty.