Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

सुन्‍दरकाण्डे एकत्रिंशः सर्गः

Hanuman’s Sweet Address to Sita and Sita’s Recognition

सुग्रीवेणापि सन्दिष्टा हरयः कामरूपिणः।।।।दिक्षु सर्वासु तां देवीं विचिन्वन्ति सहस्रशः।

sugrīveṇāpi sandiṣṭā harayaḥ kāmarūpiṇaḥ |

dikṣu sarvāsu tāṃ devīṃ vicinvanti sahasraśaḥ ||

സുഗ്രീവന്റെ ആജ്ഞപ്രകാരം, ഇഷ്ടരൂപം ധരിക്കുവാൻ കഴിവുള്ള വാനരന്മാർ ആയിരങ്ങളായി എല്ലാ ദിക്കുകളിലും ആ മഹാദേവിയെ അന്വേഷിച്ചു.

सुग्रीवेणby Sugriva
सुग्रीवेण:
कर्ता (Agent in passive with sandiṣṭāḥ)
TypeNoun
Rootसुग्रीव (प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन, पुंलिङ्ग
अपिalso
अपि:
सम्बन्ध (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अप्यर्थक-अव्यय (also/even)
सन्दिष्टाःwere instructed
सन्दिष्टाः:
क्रिया (Predicate participle)
TypeVerb
Rootसम्-√दिश् (धातु)
Formकृदन्त: क्त-प्रत्यय (past passive participle), प्रथमा, बहुवचन, पुंलिङ्ग; 'ordered/instructed'
हरयःmonkeys (vanaras)
हरयः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, बहुवचन, पुंलिङ्ग
काम-रूपिणःshape-shifting at will
काम-रूपिणः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootकाम (प्रातिपदिक) + रूपिन् (प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, बहुवचन, पुंलिङ्ग; हरयः इति विशेषण
दिक्षुin the directions
दिक्षु:
अधिकरण (Location)
TypeNoun
Rootदिश् (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी, बहुवचन, स्त्रीलिङ्ग
सर्वासुin all
सर्वासु:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formसप्तमी, बहुवचन, स्त्रीलिङ्ग; दिक्षु इति विशेषण
ताम्that (her)
ताम्:
कर्म (Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया, एकवचन, स्त्रीलिङ्ग
देवीम्the lady/queen
देवीम्:
कर्म (Object; apposition)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formद्वितीया, एकवचन, स्त्रीलिङ्ग; ताम् इति समानाधिकरण
विचिन्वन्तिsearch for
विचिन्वन्ति:
क्रिया (Main verb)
TypeVerb
Rootवि-√चि (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
सहस्रशःin thousands
सहस्रशः:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootसहस्रशस् (अव्यय)
Formप्रकार/परिमाणवाचक-अव्यय (adverb: by thousands)

"On hearing the words of Sampati I leaped the wide ocean swiftly crossing a hundred yojanas in quest of the large-eyed Sita.

S
Sugrīva
M
monkeys (Harayaḥ)
S
Sītā

FAQs

Dharma is collective responsibility: a ruler and his followers mobilize in service of truth and justice, not for private gain.

The vānaras are dispatched across the world to search for Sītā under Sugrīva’s command.

Sugrīva’s leadership and the vānaras’ disciplined obedience and dedication.