Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

राक्षसी-भर्त्सना

The Demonesses’ Coercive Counsel to Sītā

तस्य पुत्रो विशालाक्षि रावणः शत्रुरावणः।तस्य त्वं राक्षसेन्द्रस्य भार्या भवितुमर्हसि।।।।मयोक्तं चारुसर्वाङ्गिः वाक्यं किं नानुमन्यसे।

tasya putro viśālākṣi rāvaṇaḥ śatrurāvaṇaḥ |

tasya tvaṃ rākṣasendrasya bhāryā bhavitum arhasi ||

mayoktaṃ cāru-sarvāṅgiḥ vākyaṃ kiṃ nānumanyase |

ഹേ വിശാലനേത്രേ, അവന്റെ പുത്രന്‍ രാവണന്‍—ശത്രുക്കളെ കീഴടക്കുന്നവന്‍. നീ ആ രാക്ഷസേന്ദ്രന്റെ ഭാര്യയാകുവാന്‍ യോജ്യയാകുന്നു. ഹേ സുന്ദരാംഗീ, ഞാന്‍ പറഞ്ഞ വാക്ക് നീ എന്തുകൊണ്ട് സമ്മതിക്കുന്നില്ല?

tasyaof him
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; सर्वनाम
putraḥson
putraḥ:
Karta (कर्ता) (identification)
TypeNoun
Rootputra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
viśālākṣiO large-eyed one
viśālākṣi:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootviśāla (प्रातिपदिक) + akṣi (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; बहुव्रीहि: विशालाक्षी = she whose eyes are large
rāvaṇaḥRavana
rāvaṇaḥ:
Karta (कर्ता) (apposition to putraḥ)
TypeNoun
Rootrāvaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
śatru-rāvaṇaḥtormentor of enemies
śatru-rāvaṇaḥ:
Karta (कर्ता) (epithet)
TypeNoun
Rootśatru (प्रातिपदिक) + rāvaṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष: tormentor of enemies
tasyaof him
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
tvamyou
tvam:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyusmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formमध्यमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
rākṣasa-indrasyaof the lord of demons
rākṣasa-indrasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootrākṣasa (प्रातिपदिक) + indra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; तत्पुरुष: lord of demons
bhāryāwife
bhāryā:
Pradhāna-nāma (विधेय)
TypeNoun
Rootbhāryā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विधेय (predicate)
bhavitumto become
bhavitum:
Prayojana (प्रयोजन) / Kriyārtha (क्रियार्थ)
TypeVerb
Root√bhū (धातु) + tumun (तुमुन् प्रत्यय)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त कृदन्त (infinitive), अर्थ: to become
arhasiyou deserve
arhasi:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√arh (धातु)
Formलट् (Present), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; अर्थ: you deserve/ought
mayāby me
mayā:
Karta (कर्ता) (agent of uktam)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया, एकवचन
uktamspoken
uktam:
Viśeṣaṇa (विशेषण) of vākyaṃ
TypeAdjective
Root√vac (धातु) + kta (कृत् प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; (vākyaṃ mayā uktam)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
cāru-sarvāṅgiḥO beautiful-limbed one
cāru-sarvāṅgiḥ:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootcāru (प्रातिपदिक) + sarva (प्रातिपदिक) + aṅga (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; बहुव्रीहि: चारुसर्वाङ्गी = she whose limbs are beautiful
vākyamstatement
vākyam:
Karma (कर्म) of anumanyase
TypeNoun
Rootvākya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
kimwhy?
kim:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootkim (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रश्न-निपात (interrogative particle), अव्यय-प्रयोग
nanot
na:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-निपात
anumanyasedo you accept
anumanyase:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootanu√man (धातु)
Formलट् (Present), मध्यमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; अर्थ: you approve/consent/accept

'O large-eyes lady! to become the wife of the lord of demons is a stroke of good luck. You deserve to be one. O lady of beautiful limbs! why don't you accept his proposal?'

S
Sītā
V
Viśravas
R
Rāvaṇa

FAQs

Dharma insists that marriage and union must be righteous and freely chosen; the verse portrays adharma by urging Sītā to accept a wrongful relationship based on power and flattery.

Ekajaṭā culminates her genealogical praise by directly pressing Sītā to become Rāvaṇa’s wife.

Sītā’s chastity and fidelity (pativratā-dharma) are the central virtues challenged by this proposal.