Previous Verse
Next Verse

Shloka 30

अष्टादशः सर्गः (Sarga 18): रावणस्य प्रमदावनप्रवेशः

Ravana’s entry into the women’s grove

रावणोऽयं महाबाहुरिति सञ्चिन्त्य वानरः।अवप्लुतो महातेजा हनुमान्मारुतात्मजः।।5.18.30।।

rāvaṇo 'yaṃ mahābāhur iti sañcintya vānaraḥ |

avapluto mahātejā hanumān mārutātmajaḥ || 5.18.30 ||

“ഇവൻ മഹാബാഹുവായ രാവണൻ തന്നേ” എന്നു ചിന്തിച്ച്, മഹാതേജസ്സുള്ള വാനരനായ ഹനുമാൻ—മാരുതാത്മജൻ—തന്റെ ഇരിപ്പിടത്തിൽ നിന്ന് അല്പം താഴേക്ക് ചാടിയിറങ്ങി.

अङ्गनाशतमात्रम्only a hundred maidens
अङ्गनाशतमात्रम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअङ्गना + शत + मात्र (प्रातिपदिकानि)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; द्विगु-समासः: शतमात्राः अङ्गनाः (only a hundred women)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle; contrast/emphasis)
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
व्रजन्तम्going
व्रजन्तम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootव्रज् (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय (वर्तमानकृदन्त), पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; ‘going/walking’ — तम् इति विशेषणम्
अनुव्रजत्followed
अनुव्रजत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअनु + व्रज् (धातु)
Formलङ्-लकारः (imperfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्; collective subject devagandharvayoṣitaḥ
महेन्द्रम्Mahendra (Indra)
महेन्द्रम्:
Upamāna (उपमान)
TypeNoun
Rootमहेन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; upamāna
इवlike
इव:
Sambandha (सम्बन्ध/उपमा)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमा-अव्यय
पौलस्त्यम्Paulastya (Ravana)
पौलस्त्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपौलस्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; रावणस्य नाम (descendant of Pulastya)
देवगन्धर्वयोषितःwomen of gods and gandharvas
देवगन्धर्वयोषितः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव + गन्धर्व + योषित् (प्रातिपदिकानि)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; तत्पुरुषः: देवानां गन्धर्वाणां च योषितः (women of gods and gandharvas)

By that time the strong-armed, powerful, ten-necked Ravana was awakened by the delightful sounds of auspicious musical instruments.

H
Hanumān
R
Rāvaṇa
M
Māruta (Wind-god)

FAQs

Satya (truthfulness) and precision in action: Hanumān confirms identity before acting, showing Dharmic responsibility rather than impulsiveness.

After observing, Hanumān recognizes Rāvaṇa with certainty and adjusts his position to continue the mission safely.

Discernment and strategic restraint—he acts only after verification.