Sarga 36

Verse 1

इत्युक्तस्तारया वाक्यं प्रश्रितं धर्मसंहितम्।मृदुस्वभावस्सौमित्रिः प्रतिजग्राह तद्वचः।।।।

ധർമ്മസമ്മതവും വിനയപൂർണ്ണവുമായ താരയുടെ വാക്കുകൾ കേട്ടപ്പോൾ, മൃദുസ്വഭാവനായ സൗമിത്രി ലക്ഷ്മണൻ ആ ഉപദേശം ആദരത്തോടെ സ്വീകരിച്ചു.

Verse 2

तस्मिन्प्रतिगृहीते तु वाक्ये हरिगणेश्वरः।लक्ष्मणात्सुमहत्त्रासं वस्त्रं क्लिन्नमिवात्यजत्।।।।

ആ വാക്കുകൾ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടപ്പോൾ, ഹരിഗണേശ്വരനായ സുഗ്രീവൻ ലക്ഷ്മണനെക്കുറിച്ചുള്ള മഹാഭയം നനഞ്ഞ വസ്ത്രം ഉപേക്ഷിക്കുന്നതുപോലെ ഉപേക്ഷിച്ചു.

Verse 3

ततः कण्ठगतं माल्यं चित्रं बहुगुणं महत्।चिच्छेद विमदश्चासीत्सुग्रीवो वानरेश्वरः।।।।

അപ്പോൾ വാനരേശ്വരനായ സുഗ്രീവൻ കഴുത്തിൽ ധരിച്ചിരുന്ന മഹത്തായ, അനേകഗുണസമ്പന്നമായ, വർണവൈവിധ്യമുള്ള മാല കീറിത്തെറിപ്പിച്ചു; അവന്റെ മദം അകന്നു.

Verse 4

स लक्ष्मणं भीमबलं सर्ववानरसत्तमः।अब्रवीत्प्रश्रितं वाक्यं सुग्रीव स्सम्प्रहर्षयन्।।।।

അപ്പോൾ എല്ലാ വാനരന്മാരിലും ശ്രേഷ്ഠനായ സുഗ്രീവൻ ഭീമബലനായ ലക്ഷ്മണനോട് പ്രസാദിപ്പിക്കുകയും ആശ്വസിപ്പിക്കുകയും ചെയ്യാൻ വിനയപൂർവമായ വാക്കുകൾ പറഞ്ഞു.

Verse 5

प्रणष्टा श्रीश्च कीर्तिश्च कपिराज्यं च शाश्वतम्।रामप्रसादात्सौमित्रे पुन: प्राप्तमिदं मया।।।।

ഹേ സൗമിത്രേ! എന്റെ ശ്രീയും കീർത്തിയും വാനരരാജ്യത്തിന്റെ ശാശ്വതാധിപത്യവും—ഒരിക്കൽ നഷ്ടമായതെല്ലാം—ശ്രീരാമപ്രസാദത്താൽ എനിക്ക് വീണ്ടും ലഭിച്ചു.

Verse 6

कश्शक्तस्तस्य देवस्य ख्यातस्य स्वेन कर्मणा।तादृशं विक्रमं वीर प्रतिकर्तुमरिन्दम।।।।

ഹേ വീരാ, അരിന്ദമാ! സ്വന്തം കർമ്മങ്ങളാൽ പ്രസിദ്ധനായ ആ ദേവസമനായ പ്രഭുവിന്റെ അത്തരം പരാക്രമത്തിന് പ്രതിഫലം നൽകാൻ ആര്‍ക്കാകും?

Verse 7

सीतां प्राप्स्यति धर्मात्मा वधिष्यति च रावणम्।सहायमात्रेण मया राघव स्स्वेन तेजसा।।।।

ധർമ്മാത്മാവായ രാഘവൻ സീതയെ വീണ്ടെടുക്കും; തന്റെ തന്നെ തേജസ്സാൽ രാവണനെ വധിക്കും. ഞാൻ വെറും സഹായകനായി മാത്രം നിലകൊള്ളുന്നു.

Verse 8

सहायकृत्यं किं तस्य येन सप्त महाद्रुमाः।शैलश्च वसुधा चैव बाणेनैकेन दारिताः।।।।

ഒറ്റ അമ്പുകൊണ്ട് ഏഴ് മഹാവൃക്ഷങ്ങളെയും ഒരു പർവ്വതത്തെയും ഭൂമിയെയും വരെ പിളർത്തിയവന് എന്ത് സഹായം വേണം?

Verse 9

धनुर्विष्फारयानस्य यस्य शब्देन लक्ष्मण।सशैला कम्पिता भूमिस्सहायै: किन्नु तस्य वै।।।।

ഹേ ലക്ഷ്മണാ! അവന്റെ ധനുസ്സിന്റെ ടംകാരശബ്ദം കേട്ടുമാത്രം പർവ്വതങ്ങളോടുകൂടി ഭൂമി വിറച്ചാൽ, അവന് സഹായികൾ എന്തിന്?

Verse 10

अनुयात्रां नरेन्द्रस्य करिष्येऽहं नरर्षभ।गच्छतो रावणं हन्तुं वैरिणं सपुरस्सरम्।।।।

ഹേ നരർഷഭാ, രാജാവ് വൈരിയായ രാവണനെ അവന്റെ അനുചരന്മാരോടുകൂടെ വധിക്കുവാൻ പുറപ്പെടുമ്പോൾ, ഞാനും അവനോടൊപ്പം അനുയാത്ര ചെയ്യാം.

Verse 11

यदि किञ्चिदतिक्रान्तं विश्वासात्प्रणयेन वा।प्रेष्यस्य क्षमितव्यं मे न कश्चिन्नापराध्यति।।।।

വിശ്വാസത്താലോ സ്നേഹത്താലോ ഞാൻ അല്പമെങ്കിലും അതിക്രമിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിൽ, ദാസനെ ക്ഷമിക്കുന്നതുപോലെ എന്നെയും ക്ഷമിക്കണമേ; ലോകത്തിൽ ആരും പൂർണ്ണമായി കുറ്റരഹിതനല്ല.

Verse 12

ति तस्य ब्रुवाणस्य सुग्रीवस्य महात्मनः।अभवल्लक्ष्मणः प्रीतः प्रेम्णा चैवमुवाच ह।।।।

ഇങ്ങനെ മഹാത്മാവായ സുഗ്രീവൻ പറഞ്ഞപ്പോൾ, ലക്ഷ്മണൻ പ്രസന്നനായി; സ്നേഹത്തോടെ ഇപ്രകാരം മറുപടി പറഞ്ഞു.

Verse 13

सर्वथा हि मम भ्राता सनाथो वानरेश्वर।त्वया नाथेन सुग्रीव प्रश्रितेन विशेषतः।।।।

ഹേ വാനരേശ്വരനായ സുഗ്രീവാ! നീ അവന്റെ നാഥനും രക്ഷകനുമാകയാൽ, പ്രത്യേകിച്ച് നിന്റെ വിനയശീലത്താൽ, എന്റെ സഹോദരൻ എല്ലാതരത്തിലും സുരക്ഷിതനായി സനാഥനാകുന്നു.

Verse 14

यस्ते प्रभाव स्सुग्रीव यच्च ते शौचमार्जवम्।अर्हस्त्वं कपिराज्यस्य श्रियं भोक्तुमनुत्तमाम्।।।।

സുഗ്രീവാ! നിന്റെ പ്രഭാവം അങ്ങനെ തന്നെയും, നിന്റെ ശുചിത്വവും നേരായ സ്വഭാവവും അങ്ങനെ തന്നെയും ആകുന്നു; അതുകൊണ്ട് നീ കപിരാജ്യത്തിന്റെ അനുത്തമമായ ശ്രീ അനുഭവിക്കാൻ യഥാർത്ഥത്തിൽ അർഹനാണ്.

Verse 15

सहायेन तु सुग्रीव त्वया रामः प्रतापवान्।वधिष्यति रणे शत्रूनचिरान्नात्र संशयः।।।।

സുഗ്രീവാ! നീ സഹായി ആയിരിക്കുന്നതിനാൽ പ്രതാപവാനായ രാമൻ യുദ്ധത്തിൽ ശത്രുക്കളെ शीഘ്രം സംഹരിക്കും; ഇതിൽ സംശയമില്ല.

Verse 16

धर्मज्ञस्य कृतज्ञस्य सङ्ग्रामेष्वनिवर्तिनः।उपपन्नं च युक्तं च सुग्रीव तव भाषितम्।।।।

സുഗ്രീവാ! നീ ധർമ്മജ്ഞനും കൃതജ്ഞനും ആകുന്നു; യുദ്ധങ്ങളിൽ ഒരിക്കലും പിന്മാറാത്തവനും ആകുന്നു. അതിനാൽ നീ പറഞ്ഞത് വിശ്വസനീയവും യുക്തിയുക്തവും തന്നെയാണ്.

Verse 17

दोषज्ञस्सति सामर्थ्ये कोऽन्यो भाषितुमर्हति।वर्जयित्वा मम ज्येष्ठं त्वां च वानरसत्तम।।।।

ഹേ വാനരശ്രേഷ്ഠാ! സാമർത്ഥ്യമുണ്ടായിട്ടും ദോഷം തിരിച്ചറിയുന്നവൻ ആയാൽ, ഇങ്ങനെ സംസാരിക്കാൻ മറ്റാരാണ് അർഹൻ? എന്റെ ജ്യേഷ്ഠ സഹോദരനെയും നിന്നെയും ഒഴികെ.

Verse 18

सदृशश्चासि रामस्य विक्रमेण बलेन च।सहायो दैवतैर्दत्तश्चिराय हरिपुङ्गव।।।।

ഹേ ഹരിപുങ്ഗവാ! വീര്യത്തിലും ബലത്തിലും നീ ശ്രീരാമനോടു സമൻ; ദേവന്മാർ ദീർഘകാലത്തേക്കായി നൽകിയ അനുഗ്രഹിത സഹായി നീ തന്നേ.

Verse 19

किं तु शीघ्रमितो वीर निष्क्रम त्वं मया सह।सान्त्वयस्व वयस्यं च त्वं भार्याहरणकर्शितम्।।।।

എന്നാൽ ഇപ്പോൾ, ഹേ വീരാ! എന്റെ കൂടെ ഇവിടെ നിന്നു വേഗം പുറപ്പെടുക; ഭാര്യാപഹരണത്താൽ വ്യഥിതനായ നിന്റെ സുഹൃത്തിനെ നീ ആശ്വസിപ്പിക്കണം.

Verse 20

यच्च शोकाभिभूतस्य श्रुत्वा रामस्य भाषितम्।मया त्वं परुषाण्युक्तस्तच्चत्वं क्षन्तु मर्हसि।।।।

ശോകത്തിൽ മുങ്ങിയ ശ്രീരാമന്റെ വാക്കുകൾ കേട്ട് ഞാൻ നിന്നോടു പറഞ്ഞ കടുത്ത വചനങ്ങൾ—ദയവായി ക്ഷമിക്കണം; എന്നെ മാപ്പാക്കുക നിനക്കു യുക്തമാണ്.