Previous Verse
Next Verse

Shloka 28

रामशय्यादर्शनम्

Bharata Beholds Rama’s Forest Bed

वसन्तं भ्रातुरर्थाय शत्रुघ्नो माऽनुवत्स्यति।लक्ष्मणेन सहत्वार्यो ह्ययोध्यां पालयिष्यति।।।।

vasantaṃ bhrātur arthāya śatrughno mām anuvatsyati |

lakṣmaṇena saha tv āryo hy ayodhyāṃ pālayiṣyati ||

സഹോദരന്റെ ഹിതത്തിനായി ഞാൻ വനത്തിൽ വസിക്കുമ്പോൾ, ശത്രുഘ്നനും എന്നെ അനുഗമിച്ച് അവിടെയേ വസിക്കും; ആ മഹാനുഭാവൻ ലക്ഷ്മണനോടൊപ്പം അയോധ്യയെ ഭരിക്കും.

वसन्तम्dwelling; residence (in exile)
वसन्तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवसन्त (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; here used adverbially: 'while staying/dwelling'
भ्रातुःof (my) brother
भ्रातुः:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
अर्थायfor the sake (of)
अर्थाय:
Sampradana (सम्प्रदान/चतुर्थी)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), एकवचन
शत्रुघ्नःShatrughna
शत्रुघ्नः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशत्रुघ्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
माme
मा:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमा (अव्यय)
Formअस्मद्-शब्द (सर्वनाम), द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; enclitic form of माम्
अनुवत्स्यतिwill follow and dwell (with)
अनुवत्स्यति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअनु√वस् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
लक्ष्मणेनwith Lakshmana
लक्ष्मणेन:
Sahakaraka (सह/साकं-योग)
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (सह/करण), एकवचन
सहtogether with
सह:
Sahakaraka (सह)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; उपसर्गसदृश/सहयोगार्थक (with)
त्वाyou
त्वा:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formत्वद्-शब्द, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; enclitic form of त्वाम्
आर्यःthe noble one (brother)
आर्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootआर्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; honorific epithet
हिindeed
हि:
Sambandha (निपात/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphasis/indeed)
अयोध्याम्Ayodhya
अयोध्याम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअयोध्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
पालयिष्यतिwill rule/protect
पालयिष्यति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√पाल् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन

As I live in the forest on behalf of my brother Rama, Satrughna will live with me. My esteemed brother Rama will rule Ayodhya along with Lakshmana.

Ś
Śatrughna
L
Lakṣmaṇa
R
Rāma (implied by āryaḥ and bhrātā)
A
Ayodhyā
F
forest (vana)

FAQs

Shared duty within the royal family: personal sacrifice and orderly governance are coordinated so the kingdom and truth of succession remain protected.

Plans are articulated about who will accompany whom and how Ayodhyā will be protected/ruled during the exile crisis.

Cooperative responsibility—placing dharma above personal preference through coordinated roles.