Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

मारीचवधोत्तरं रामस्य शङ्का-निमित्त-दर्शनं लक्ष्मण-निग्रहश्च

After Maricha’s Slaying: Omens, Anxiety, and Rama’s Rebuke of Lakshmana

तानि दृष्ट्वा निमित्तानि महाघोराणि राघवः।न्यवर्तताथ त्वरितो जवेनाश्रममात्मनः।।।।

tāni dṛṣṭvā nimittāni mahāghorāṇi rāghavaḥ |

nyavartatātha tvarito javena āśramam ātmanaḥ ||

അത്യന്തം ഭയാനകമായ ആ അപശകുനങ്ങൾ കണ്ട രാഘവൻ ഉടൻ തിരിഞ്ഞു; വേഗത്തോടെ തന്റെ ആശ്രമത്തിലേക്ക് പാഞ്ഞുചെന്നു.

तानिthose
तानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootdṛś (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund)
निमित्तानिomens, signs
निमित्तानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootnimitta (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
महाघोराणिvery dreadful
महाघोराणि:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā+ghora (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; कर्मधारयः (महान्ति घोराणि)
राघवःRāghava (Rāma)
राघवः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrāghava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
न्यवर्ततreturned
न्यवर्तत:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootni+vṛt (धातु)
Formलङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
अथthen
अथ:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्धबोधक)
TypeIndeclinable
Rootatha (अव्यय)
Formअव्यय (sequencing particle)
त्वरितःhastened
त्वरितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Roottvar (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; राघवः इति विशेषणम्
जवेनwith speed
जवेन:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootjava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
आश्रमम्hermitage
आश्रमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootāśrama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; गन्तव्य (goal)
आत्मनःhis own
आत्मनः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

Dejected at heart, the birds and animals piteously kept the great soul (Rama) to the left and produced a dreadful cacophony.

R
Rāghava (Rāma)
Ā
āśrama (hermitage)
N
nimitta (omens)

FAQs

When danger is indicated, dharma demands prompt action—not delay—especially to safeguard the vulnerable.

Rāma interprets ominous signs as a warning and hastens back toward the hermitage.

Readiness to act (kriyāśīlatā): swift movement in response to perceived threat.