Previous Verse
Next Verse

Shloka 7

जटायुस्संवादः — Encounter with Jaṭāyu and the Genealogy of Beings

Aranyakanda 14

कर्दमः प्रथमस्तेषां विक्रीतस्तदनन्तरः।शेषश्च संश्रयश्चैव बहुपुत्रश्च वीर्यवान्।।3.14.7।।स्थाणुर्मरीचिरत्रिश्च क्रतुश्चैव महाबलः।पुलस्त्यश्चाङ्गिराश्चैव प्रचेताः पूलहस्तथा।।3.14.8।।दक्षो विवस्वानपरोऽरिष्टनेमिश्च राघव।काश्यपश्च महातेजास्तेषामासीच्च पश्चिमः।।3.14.9।।

kardamaḥ prathamas teṣāṃ vikrītas tadanantaraḥ |

śeṣaś ca saṃśrayaś caiva bahuputraś ca vīryavān || 3.14.7 ||

sthāṇur marīcir atriś ca kratuś caiva mahābalaḥ |

pulastyaś cāṅgirāś caiva pracetāḥ pūlahas tathā || 3.14.8 ||

dakṣo vivasvān aparo ’riṣṭanemiś ca rāghava |

kāśyapaś ca mahātejās teṣām āsīc ca paścimaḥ || 3.14.9 ||

ഹേ രാഘവാ! അവരിൽ ആദ്യം കർദമൻ; തുടർന്ന് വികൃതൻ; പിന്നെ ശേഷൻ, സംശ്രയൻ, വീര്യവാനായ ബഹുപുത്രൻ; തുടർന്ന് സ്ഥാണു, മരീചി, അത്രി, മഹാബലനായ ക്രതു; പിന്നെ പുലസ്ത്യൻ, അങ്കിരസ്, പ്രചേതസ്, അതുപോലെ പുലഹൻ; തുടർന്ന് ദക്ഷൻ, വിവസ്വാൻ, അരിഷ്ടനേമി; ഒടുവിൽ മഹാതേജസ്സനായ കാശ്യപൻ ആയിരുന്നു.

कर्दमःKardama
कर्दमः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootकर्दम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; नाम
प्रथमःthe first
प्रथमः:
कर्ता (Karta)
TypeAdjective
Rootप्रथम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; विशेषणम् (कर्दमः)
तेषाम्of them
तेषाम्:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (Genitive/6th), बहुवचन
विक्रीतःVikrīta
विक्रीतः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootविक्रीत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; नाम
तत्then/that
तत्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्यय-प्रयोग (correlative adverbial use)
अनन्तरःnext/thereafter
अनन्तरः:
कर्ता (Karta)
TypeAdjective
Rootअनन्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; विशेषणम् (विक्रीतः)
शेषःŚeṣa
शेषः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootशेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; नाम
and
:
समुच्चय (Conjunctive)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
संश्रयःSaṃśraya
संश्रयः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootसंश्रय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; नाम
and
:
समुच्चय (Conjunctive)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
एवindeed/also
एव:
अवधारण (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis)
बहुपुत्रःBahuputra
बहुपुत्रः:
कर्ता (Karta)
TypeNoun
Rootबहुपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; समासः बहवः पुत्राः यस्य (बहुव्रीहि)
and
:
समुच्चय (Conjunctive)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
वीर्यवान्mighty/valorous
वीर्यवान्:
कर्ता (Karta)
TypeAdjective
Rootवीर्यवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/1st), एकवचन; विशेषणम् (बहुपुत्रः)

O mighty-armed Rama! hear from me while I am telling you about the lords ofcreation from the very beginning.

R
Rāma (Rāghava)
S
Sthāṇu
M
Marīci
A
Atri
K
Kratu
P
Pulastya
A
Aṅgiras
D
Dakṣa
V
Vivasvān
A
Ariṣṭanemi
K
Kāśyapa

FAQs

Dharma as order and continuity: naming the Prajāpati line affirms a moral universe grounded in lineage, responsibility, and the preservation of truth through generations.

Jatāyu provides a formal list of ancient progenitors as part of explaining his origin and credibility to Rāma.

Truthful, disciplined recollection (smṛti and satya): Jatāyu’s careful enumeration reflects integrity in testimony.