Adhyaya 20

അധ്യായം ഹരിദ്വാരം/ഗംഗാദ്വാരം എന്ന പരമപുണ്യ തീർത്ഥത്തിന്റെ മഹിമ പാടിക്കൊണ്ടാണ് ആരംഭിക്കുന്നത്. ഗംഗ എവിടെയെവിടെ ഒഴുകുന്നുവോ അവിടെയെല്ലാം തീർത്ഥമാണെന്നും, ദേവന്മാരും ഋഷിമാരും വസിക്കുന്നതും, കേശവന്റെ സാക്ഷാത് സന്നിധിയാൽ അത്യന്തം പാവനവുമാണെന്നും പ്രസ്താവിക്കുന്നു. ഗംഗയുടെ അപൂർവ പവിത്രതയ്ക്ക് കാരണം അവൾ വിഷ്ണുപാദോദകം—ഭഗവാൻ വിഷ്ണുവിന്റെ പദ്മപാദങ്ങൾ കഴുകിയ ജലം—ആണെന്നു പറയുന്നു. തുടർന്ന് നാരദൻ മഹാദേവനോട് ചോദിക്കുന്നു: ഭഗീരഥൻ ആരാണ്? സർവ്വജീവഹിതാർത്ഥം ഗംഗയെ എങ്ങനെ കൊണ്ടുവന്നു? അതിന് മറുപടിയായി വംശപരമ്പര ആരംഭിക്കുന്നു—ഹരിശ്ചന്ദ്രനിൽ നിന്ന് രോഹിതൻ, പിന്നെ വൃക, സുബാഹു, ഗര, തുടർന്ന് സഗരൻ. ഭൃഗുവംശീയനായ ഔർവ/ഭാർഗവന്റെ ആശ്രയ-ശിക്ഷണത്തിൽ സഗരന്റെ ഉയർച്ച, ദിഗ്വിജയം, അശ്വമേധപ്രസംഗം എന്നിവ വരുന്നു; അതോടൊപ്പം കപിലമുനിയാൽ സഗരപുത്രന്മാർ ദഗ്ധരായ സംഭവം വിവരിക്കുന്നു. ഇതുവഴി പിന്നീടുള്ള ഭഗീരഥന്റെ ഗംഗാവതരണം, പിതൃമോക്ഷം എന്നിവയ്ക്കുള്ള കാരണഭൂമി സ്ഥാപിക്കപ്പെടുന്നു.