Previous Verse
Next Verse

Shloka 51

Narmadā Pilgrimage Itinerary: Sequence of Tīrthas, Rites, and Fruits

ब्राह्मणो वेदमाप्नोति क्षत्रियो विजयी भवेत् । वैश्यस्तु लभते धान्यं शूद्रः प्राप्नोति सद्गतिम्

brāhmaṇo vedamāpnoti kṣatriyo vijayī bhavet | vaiśyastu labhate dhānyaṃ śūdraḥ prāpnoti sadgatim

ബ്രാഹ്മണൻ വേദലാഭം പ്രാപിക്കും; ക്ഷത്രിയൻ വിജയിയാകും; വൈശ്യൻ ധാന്യസമൃദ്ധി നേടും; ശൂദ്രൻ സദ്ഗതി പ്രാപിക്കും.

ब्राह्मणःa brāhmaṇa
ब्राह्मणः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
वेदम्the Veda
वेदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवेद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
आप्नोतिattains
आप्नोति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√आप् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
क्षत्रियःa kṣatriya
क्षत्रियः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षत्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
विजयीvictorious
विजयी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootविजयिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण (victorious)
भवेत्would become / may be
भवेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
वैश्यःa vaiśya
वैश्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवैश्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषण-अव्यय (particle: but/indeed)
लभतेobtains
लभते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√लभ् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
धान्यम्grain/wealth of crops
धान्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootधान्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
शूद्रःa śūdra
शूद्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशूद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
प्राप्नोतिattains
प्राप्नोति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√प्र-आप् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
सद्गतिम्a good state/destination
सद्गतिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसत् + गति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; षष्ठी/कर्मधारयार्थ-तत्पुरुषः (सतां/सत्-गति: good destination)

Unspecified (context-dependent within Svarga-khaṇḍa Adhyāya 21)

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

Sandhi Resolution Notes: वेदम्+आप्नोति→वेदमाप्नोति; वैश्यः+तु→वैश्यस्तु; सत्+गतिम्→सद्गतिम् (त्→द्)

FAQs

It presents a varṇa-wise statement of outcomes: learning/attainment for brāhmaṇas, victory for kṣatriyas, prosperity (grain) for vaiśyas, and a благословенное destiny (sadgati) for śūdras.

Literally it means “attains the Veda,” which can imply access to Vedic learning/tradition and, more broadly, attainment of Vedic knowledge and its fruits, depending on the chapter’s surrounding context.

Sadgati commonly means a good course after death—an auspicious destination or blessed state—often linked with righteous conduct, devotion, or meritorious acts described in the surrounding passage.