Shloka 43
Procedure for the Guḍa-dhenū (Jaggery-Cow) Gift; Ten Dhenu-dānas; Yearlong Gaṅgā Worship and Darśana
यान्यान्कामयते मर्त्यः कामांस्तांस्तानवाप्नुयात् । निष्कामस्तु लभेन्मोक्षं विप्रस्तेनैव जन्मना ॥ ४३ ॥
yānyānkāmayate martyaḥ kāmāṃstāṃstānavāpnuyāt | niṣkāmastu labhenmokṣaṃ viprastenaiva janmanā || 43 ||
മനുഷ്യൻ ഏത് ഏത് ആഗ്രഹങ്ങൾ ആഗ്രഹിക്കുന്നുവോ അവയെല്ലാം ലഭിക്കും; എന്നാൽ നിഷ്കാമൻ മോക്ഷം പ്രാപിക്കും—അത്തരം ഭാവജന്മം കൊണ്ടുതന്നെ അവൻ യഥാർത്ഥ വിപ്രനാകുന്നു.
Sanatkumara (teaching Narada in a Moksha-Dharma context)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta (peace)
Secondary Rasa: bhakti (devotion)
FAQs
It contrasts two trajectories: desire-driven life yields corresponding results (karma-phala), while desirelessness (niṣkāmatā) becomes the direct condition for mokṣa.
By implying that devotion matures when it becomes desire-free—seeking the Divine not for rewards but for liberation—aligning bhakti with niṣkāma orientation rather than transactional worship.
No specific Vedāṅga (like Vyākaraṇa, Jyotiṣa, or Kalpa ritual procedure) is taught here; the takeaway is ethical-spiritual: understand karma’s correspondence with desire and cultivate niṣkāma discipline for moksha.