Jyotiṣa-saṅgraha: Varga-vibhāga, Bala-nirṇaya, Garbha-phala, Āyuḥ-gaṇanā
ओजभे पुरुषांशेऽर्केज्येंदुलग्नैर्बलान्वितैः । गुर्वर्कौ विषमस्थौ वा युंजन्म प्रवदेत्तदा ॥ ५१ ॥
ojabhe puruṣāṃśe'rkejyeṃdulagnairbalānvitaiḥ | gurvarkau viṣamasthau vā yuṃjanma pravadettadā || 51 ||
ലഗ്നം, ചന്ദ്രൻ, ഗുരു (ബൃഹസ്പതി), സൂര്യൻ എന്നിവർ ബലവാന്മാരായി വിഷമരാശിയിലും പുരുഷാംശത്തിലും നിലകൊള്ളുമ്പോൾ—പുത്രജന്മഫലം പ്രവചിക്കണം। അതുപോലെ ഗുരുവും സൂര്യനും വിഷമ (പുരുഷ) സ്ഥാനങ്ങളിൽ ഇരുന്നാലും അതേ നിഗമനം।
Sanatkumara (teaching Narada in a Vedanga/technical discourse)
Vrata: none
Primary Rasa: adbhuta (wonder)
Secondary Rasa: shanta (peace)
It presents Jyotiṣa as a Vedāṅga—an auxiliary Vedic science—showing that disciplined, rule-based knowledge is part of dharma-guided living, even while the broader section emphasizes mokṣa-oriented conduct.
This verse is primarily technical (Jyotiṣa) rather than devotional; indirectly, it supports bhakti-centered life by advising orderly household planning and dharmic decision-making within the Vedic framework.
Vedāṅga Jyotiṣa: using the strength (bala) and placement in odd/male signs and masculine divisions of lagna, Moon, Sun, and Jupiter to infer a male birth.