Anukramaṇī (Synoptic Table of Contents) of the Śrī Bṛhannāradīya Purāṇa

Verse 1

श्रीब्रह्मोवाच । श्रृणु विप्र प्रवक्ष्यामि पुराणं नारदीयकम् । पंचविंशतिसाहस्रं बृहत्कल्पकथाश्रयम् ॥ १ ॥

ശ്രീബ്രഹ്മാവ് അരുളിച്ചെയ്തു—ഹേ വിപ്രാ, ശ്രവിക്ക; ഞാൻ നാരദീയപുരാണം പ്രസ്താവിക്കുന്നു; അത് ഇരുപത്തയ്യായിരം ശ്ലോകങ്ങളുള്ളതും ബൃഹത്കൽപകഥാപരമ്പരയെ ആശ്രയിച്ചതുമാണ്।

Verse 2

सूतशौनकसंवादः सृष्टिसंक्षेपवर्णनम् । नानाधर्मकथाः पुण्याः प्रवृत्ते समुदाहृताः ॥ २ ॥

ഇവിടെ സൂത-ശൗനകസംവാദം, സൃഷ്ടിയുടെ സംക്ഷിപ്ത വിവരണം, കൂടാതെ പരമ്പരയായി പ്രചരിച്ച നാനാവിധ പുണ്യധർമ്മകഥകൾ പ്രസ്താവിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു।

Verse 3

प्राग्भागे प्रथमे पादे सनकेन महात्मना । द्वितीये मोक्षधर्माख्ये मोक्षोपायनिरूपणम् ॥ ३ ॥

പൂർവ്വഭാഗത്തിലെ ആദ്യ പാദത്തിൽ മഹാത്മാവ് സനകൻ വിഷയം പ്രതിപാദിച്ചു; ‘മോക്ഷധർമ്മം’ എന്ന രണ്ടാം പാദത്തിൽ മോക്ഷസാധനോപായങ്ങൾ നിർണ്ണയിച്ചിരിക്കുന്നു।

Verse 4

वेदांगानां च कथनं शुकोत्पत्तिश्च विस्तरात् । सनंदनेन गदिता नारदाय महात्मने ॥ ४ ॥

ഇവിടെ വേദാംഗങ്ങളുടെ വിവരണവും ശുകന്റെ ഉദ്ഭവകഥയും വിശദമായി ഉണ്ട്—അത് മഹാത്മാവ് സനന്ദനൻ മഹാത്മാവ് നാരദനോട് പറഞ്ഞു।

Verse 5

महातंत्रे समुद्दिष्टं पशुपाशविमोक्षणम् । मंत्राणां शोधनं दीक्षामंत्रोद्धारश्च पूजनम् ॥ ५ ॥

മഹാതന്ത്രത്തിൽ ജീവന്റെ പാശബന്ധനത്തിൽ നിന്നുള്ള വിമോചനം, മന്ത്രശോധനം, ദീക്ഷ, ദീക്ഷാമന്ത്രങ്ങളുടെ ഉദ്ധാരം/നിർണ്ണയം, കൂടാതെ പൂജനവിധിയും വ്യക്തമായി ഉപദേശിച്ചിരിക്കുന്നു।

Verse 6

प्रयोगाः कवचं नामसहस्रं स्तोत्रमेव च । गणेशसूर्यविष्णूनां शिवशक्त्योरनुक्रमात् ॥ ६ ॥

ക്രമാനുസരണം ഗണേശൻ, സൂര്യൻ, വിഷ്ണു, കൂടാതെ ശിവ-ശക്തി എന്നിവർക്കായി പ്രയോഗങ്ങൾ, കവചങ്ങൾ, നാമസഹസ്രങ്ങൾ, സ്തോത്രങ്ങൾ എന്നിവയും പ്രസ്താവിച്ചിരിക്കുന്നു।

Verse 7

सनत्कुमारमुनिना नारदाय तृतीयके । पुराणलक्षणं चैव प्रमाणं दानमेव च ॥ ७ ॥

മൂന്നാം പാദത്തിൽ മുനി സനത്കുമാരൻ നാരദനോട് പുരാണലക്ഷണങ്ങൾ, പ്രമാണം (ജ്ഞാനത്തിന്റെ മാനദണ്ഡങ്ങൾ), കൂടാതെ ദാനധർമ്മം ഉപദേശിച്ചു।

Verse 8

पृथक्पृथक् समुद्दिष्टं दानकालपुरःसरम् । चैत्रादिसर्वमासेषु तिथीनांचपृथक्पृथक् ॥ ८ ॥

ദാനകാലനിർണ്ണയം യുക്തമായ അവസരം ആദ്യം പറഞ്ഞുകൊണ്ട് പ്രത്യേകം പ്രത്യേകം വിശദീകരിച്ചിരിക്കുന്നു; ചൈത്രാദി എല്ലാ മാസങ്ങളിലും തിഥികളും ക്രമമായി വേർതിരിച്ച് നിർദ്ദേശിച്ചിരിക്കുന്നു।

Verse 9

प्रोक्तं प्रतिपदादीनां व्रतं सर्वाघनाशनम् । सनातनेन मुनिना नारदाय चतुर्थके ॥ ९ ॥

പ്രതിപദ മുതലായ തിഥികളിൽ നിന്ന് ആരംഭിക്കുന്ന സർവ്വപാപനാശക വ്രതം പ്രസ്താവിച്ചിരിക്കുന്നു; ചതുര്ഥ പാദത്തിൽ മുനി സനാതനൻ അത് നാരദനോട് ഉപദേശിച്ചു।

Verse 10

पूर्वभागोऽयमुदितो बृहदाख्यानसंज्ञितः । अस्योत्तरे विभागे तु प्रश्न एकादशीव्रते ॥ १० ॥

ഈ മുൻഭാഗം ‘ബൃഹദാഖ്യാനം’ എന്ന പേരിൽ വ്യാഖ്യാനിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; ഇതിന്റെ ഉത്തരവിഭാഗത്തിൽ എന്നാൽ ഏകാദശീ വ്രതത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചോദ്യം വരുന്നു।

Verse 11

वसिष्ठेनाथ संवादो मांधातुः परिकीर्तितः । रुक्मांगदकथा पुण्यामोहिन्युत्पत्तिकर्म च ॥ ११ ॥

വസിഷ്ഠനോടുള്ള രാജാവ് മാംധാതാവിന്റെ സംവാദം വിവരിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു; കൂടാതെ രുക്മാംഗദന്റെ പുണ്യകഥയും മോഹിനിയുടെ ഉദ്ഭവവും പ്രവർത്തികളും കൂടി പറയുന്നു।

Verse 12

वसुशापश्च मोहिन्यै पश्चादुद्धरणक्रिया । गंगाकथा पुण्यतमा गयायात्रानुकीर्तनम् ॥ १२ ॥

തുടർന്ന് മോഹിനിയോട് വസുക്കളുടെ ശാപം, പിന്നെ ഉദ്ധാരണക്രിയ; അത്യന്തം പുണ്യമായ ഗംഗാകഥയും ഗയായാത്രയുടെ അനുകീർത്തനവും വരുന്നു।

Verse 13

काश्या माहात्म्यमतुलं पुरुषोत्तमवर्णनम् । यात्राविधानं क्षेत्रस्य बह्वाख्यानसमन्वितम् ॥ १३ ॥

ഇതിൽ കാശിയുടെ അതുല മഹാത്മ്യം, പുരുഷോത്തമ ഭഗവാന്റെ വർണ്ണനം, ആ പുണ്യക്ഷേത്രത്തിന്റെ യാത്രാവിധാനം—അനവധി ഉപാഖ്യാനങ്ങളോടുകൂടി—പ്രതിപാദിക്കുന്നു।

Verse 14

प्रयागस्याथ माहात्म्यं कुरुक्षेत्रस्य तत्परम् । हरिद्वारस्य चाख्यानं कामोदाख्यानकं तथा ॥ १४ ॥

അടുത്തതായി പ്രയാഗത്തിന്റെ മഹാത്മ്യം, പിന്നെ ക്രമമായി കുരുക്ഷേത്രത്തിന്റെ; ഹരിദ്വാരത്തിന്റെ ആഖ്യാനം, അതുപോലെ ‘കാമോദ’ എന്ന ഉപാഖ്യാനവും (വിവരിക്കുന്നു)।

Verse 15

बदरीतीर्थमाहात्म्यं कामाक्षायास्तथैव च । प्रभासस्य च माहात्म्यं पुष्कराख्यानकं ततः ॥ १५ ॥

പിന്നീട് ബദരീ തീർത്ഥത്തിന്റെ മഹാത്മ്യം, അതുപോലെ കാമാക്ഷയുടെതും; പ്രഭാസത്തിന്റെ മഹാത്മ്യവും, തുടർന്ന് പുഷ്കര ഉപാഖ്യാനവും (പ്രതിപാദിക്കുന്നു)।

Verse 16

गौतमाख्यानकं पश्चाद्वेदपादस्तवस्ततः । गोकर्णक्षेत्रमाहात्म्यं लक्ष्मणाख्यानकं तथा ॥ १६ ॥

അതിനുശേഷം ഗൗതമ ഉപാഖ്യാനം, തുടർന്ന് വേദപാദസ്തവം; ഗോകർണ്ണക്ഷേത്രത്തിന്റെ മഹാത്മ്യം, അതുപോലെ ലക്ഷ്മണ ഉപാഖ്യാനവും (വിവരിക്കുന്നു)।

Verse 17

सेतुमाहात्म्यकथनं नर्मदातीर्थवर्णनम् । अवंत्याश्चैव माहात्म्यं मधुरायास्ततः परम् ॥ १७ ॥

സേതുവിന്റെ മഹാത്മ്യകഥനം, നർമദാ തീർത്ഥത്തിന്റെ വർണ്ണനം, അവന്തിയുടെ മഹാത്മ്യം, തുടർന്ന് മഥുരയുടെ മഹാത്മ്യവും (ഉപദേശിക്കുന്നു)।

Verse 18

बृन्दावनस्य महिमा पशोर्ब्रह्मांतिके गतिः । मोहिनीचरितं पश्चादेवं पश्चादेवं वै नारदीयकम् ॥ १८ ॥

അടുത്തതായി വൃന്ദാവനത്തിന്റെ മഹിമ; പിന്നെ ബ്രഹ്മാവിന്റെ സന്നിധിയിൽ ഒരു മൃഗം പോലും ഉന്നത ഗതി പ്രാപിച്ച കഥ. അതിനുശേഷം മോഹിനിയുടെ ചരിതം—ഇങ്ങനെ വിഷയാനന്തരമായി നാരദീയപുരാണം മുന്നേറുന്നു.

Verse 19

यः शृणोति नरो भक्त्याश्रावयेद्वा समाहितः । स याति ब्रह्मणो धाम नात्र कार्या विचारणा ॥ १९ ॥

ഭക്തിയോടെ ഇത് ശ്രവിക്കുന്നവനും, അല്ലെങ്കിൽ ഏകാഗ്രചിത്തനായി പാരായണം ചെയ്യിപ്പിക്കുന്നവനും, ബ്രഹ്മധാമം പ്രാപിക്കും; ഇതിൽ കൂടുതൽ വിചാരം വേണ്ടതില്ല.

Verse 20

यस्त्वेतदिषुपूर्णायां धेनूनां सप्तकान्वितम् । प्रदद्याद्दिजंर्याय संलभेन्मोक्षमेव च ॥ २० ॥

എന്നാൽ അമ്പുകളാൽ നിറഞ്ഞ തൂണീരോടുകൂടി ഏഴ് ധേനുക്കളുടെ സമുച്ചയം ഒരു ശ്രേഷ്ഠ ബ്രാഹ്മണന് ദാനം ചെയ്യുന്നവൻ, നിശ്ചയമായും മോക്ഷവും പ്രാപിക്കുന്നു.

Verse 21

यश्चानुक्रमणीमेतां नारदीयस्य वर्णयेत् । श्रृणुयद्वैकचित्तेन सोऽपि स्वर्गगतिं लभेत् ॥ २१ ॥

നാരദീയപുരാണത്തിന്റെ ഈ അനുക്രമണിയെ വിവരണം ചെയ്യുന്നവനും, അല്ലെങ്കിൽ ഏകചിത്തത്തോടെ ശ്രവിക്കുന്നവനും, അവനും സ്വർഗ്ഗഗതി പ്രാപിക്കും.

Verse 22

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे पूर्वभागे बृहदुपाख्याने चतुर्थपादे नारदीयपुराणानुक्रमणीकथनं नाम सप्तनवतितमोऽध्यायः ॥ ९७ ॥

ഇങ്ങനെ ശ്രീ ബൃഹന്നാരദീയപുരാണത്തിന്റെ പൂർവഭാഗത്തിൽ, ബൃഹദുപാഖ്യാനത്തിലെ ചതുര്ഥ പാദത്തിൽ ‘നാരദീയപുരാണ അനുക്രമണീകഥനം’ എന്ന പേരിലുള്ള തൊണ്ണൂറ്റേഴാമത്തെ അധ്യായം സമാപ്തമായി.