Previous Verse
Next Verse

Shloka 36

Adhyaya 81Suratha and Samadhi Seek Sage Medhas; Introduction to Mahamaya and the Madhukaitabha Origin Account

ज्ञानिनो मनुजाः सत्यं किन्तु ते न हि केवलम् ।

यतो हि ज्ञानिनः सर्वे पशु-पक्षि-मृगादयः ॥

jñānino manujāḥ satyaṃ kintu te na hi kevalam / yato hi jñāninaḥ sarve paśu-pakṣi-mṛgādayaḥ

മനുഷ്യർ തീർച്ചയായും ജ്ഞാനികളാണ്; എന്നാൽ അവർ മാത്രമല്ല. മൃഗങ്ങൾ, പക്ഷികൾ, വന്യമൃഗാദികൾ—എല്ലാവരും താന്താന്റെ രീതിയിൽ അറിയുന്നവരാണ്.

jñāninaḥwise/knowing
jñāninaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootjñānin (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st—प्रथमा), Plural (बहुवचन); adjective used predicatively
manujāḥhumans
manujāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmanuja (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st—प्रथमा), Plural (बहुवचन)
satyamtruly
satyam:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsatya (प्रातिपदिक)
FormAvyayībhāva usage as sentence-adverb (वाक्योपपद-अव्यय): ‘truly’
kintubut/however
kintu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootkintu (अव्यय)
FormConcessive/contrastive particle (निपात)
tethey
te:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st—प्रथमा), Plural (बहुवचन); pronoun
nanot
na:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
FormNegation particle (निषेध-निपात)
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
FormEmphatic particle (निपात)
kevalamonly
kevalam:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootkevala (प्रातिपदिक)
FormAdverbial accusative/avyaya usage (क्रियाविशेषण): ‘only/merely’
yataḥbecause
yataḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormCausal indeclinable (हेतुवाचक अव्यय): ‘because/since’
hiindeed
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
FormEmphatic particle (निपात)
jñāninaḥknowing
jñāninaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootjñānin (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st—प्रथमा), Plural (बहुवचन)
sarveall
sarve:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st—प्रथमा), Plural (बहुवचन)
paśu-pakṣi-mṛga-ādayaḥanimals, birds, beasts, etc.
paśu-pakṣi-mṛga-ādayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpaśu + pakṣin + mṛga + ādi (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st—प्रथमा), Plural (बहुवचन); इतरेतर-द्वन्द्व with ādi-suffix meaning ‘animals, birds, beasts, etc.’
Ṛṣi speaking

{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "bhakti", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

Mahāmāyā (implicit: distributes cognition across species)
Continuity of cognitionHumilityNon-anthropocentric view

FAQs

Human knowledge is not a monopoly; recognizing cognition in other life-forms undermines arrogance and supports a dhārmic ethic of restraint and respect toward living beings.

Didactic reflection (upadeśa) within the Māhātmya; it supports the theological point that māyā operates universally.

Consciousness expresses through many upādhis (limiting adjuncts). Mahāmāyā is the principle that differentiates these embodiments while sustaining a common ground of awareness.