Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

Adhyaya 80Vaivasvata Manvantara: Enumeration of Manus and the Eighth Manu Sāvarṇi

अस्मिन् कल्पे सप्‍त येऽन्ये भविष्यन्ति महामुने ।

मनवस्तान् समाचक्ष्व ये च देवादयश्च ये ॥

asmin kalpe sapta ye 'nye bhaviṣyanti mahāmune |

manavas tān samācakṣva ye ca devādayaś ca ye ||

ഹേ മഹർഷേ, ഈ കല്പത്തിൽ ഇനി വരാനിരിക്കുന്ന മറ്റു ഏഴ് മനുക്കളെക്കുറിച്ചും, അവരോടനുബന്ധിച്ച ദേവന്മാർ മുതലായവരെക്കുറിച്ചും എനിക്കു പറയുക।

अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेष्य: कल्पे
कल्पेin (this) aeon/kalpa
कल्पे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
सप्तseven
सप्त:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसप्तन् (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (agreeing with मनवः understood)
येwho
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्धक (relative)
अन्येother
अन्ये:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (of ye/manavaḥ)
भविष्यन्तिwill be
भविष्यन्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
महामुनेO great sage
महामुने:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहामुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय: महान् मुनिः
मनवःthe Manus
मनवः:
Karma (कर्म/Object of समाचक्ष्व)
TypeNoun
Rootमनु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
तान्those
तान्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; refers to future Manus
समाचक्ष्वtell/describe
समाचक्ष्व:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-आ-चक्ष् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), परस्मैपद, मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन
येwho
ये:
Karta (कर्ता; of implied clause)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्धक (relative)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
देवादयःthe gods and others
देवादयः:
Karta (कर्ता; coordinated group)
TypeNoun
Rootदेव-आदि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुष: देवाः आदयः येषाम्/देवाः च आदयः (gods and others)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
येwho
ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्धक (relative; resumptive)
Krauṣṭuki to Mārkaṇḍeya
ManvantaraKalpa chronologyFuture eras

FAQs

The Purāṇic horizon includes the future: dharma is portrayed as enduring through time by recurring frameworks (Manus, gods, sages), encouraging confidence in cosmic moral continuity.

Manvantara: explicit focus on enumerating future Manus and their associated divine/royal/sage administrations.

The ‘remaining seven’ implies a complete kalpa-cycle of governance; esoterically it reflects the idea that cosmic order is algorithmic—structured into repeatable epochs.