Previous Verse
Next Verse

Shloka 38

Adhyaya 35Madālasa’s Instruction on Purity, Impurity, and Corrective Rites (Śauca and Aśauca)

यस्य चानुदिनं हानिर्गृहे नित्यस्य कर्मणः । यश्च ब्राह्मणसंत्यक्तः किल्विषी स नराधमः ॥

yasya cānudinaṃ hānir gṛhe nityasya karmaṇaḥ / yaś ca brāhmaṇa-santyaktaḥ kilviṣī sa narādhamaḥ

ആരുടെ വീട്ടിൽ നിത്യകർമ്മങ്ങൾ ദിനംപ്രതി ക്ഷയിക്കുകയോ, ബ്രാഹ്മണർ നിന്ദ്യനെന്നു കരുതി ഉപേക്ഷിക്കുകയോ ചെയ്യുന്നുവോ—ആ പാപി മനുഷ്യരിൽ അധമൻ ആകുന്നു।

yasyawhose/of whom
yasya:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine/Neuter, Genitive (6th/षष्ठी), Singular; relative pronoun
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
anudinamdaily
anudinam:
Adhikaraṇa (अधिकरण: time)
TypeIndeclinable
Rootanu-dina (अव्ययभाव)
FormAdverb (कालवाचक अव्यय); समास: अनु + दिनम् → 'day by day'
hāniḥloss/neglect
hāniḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roothāni (प्रातिपदिक)
FormFeminine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular
gṛhein the house
gṛhe:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootgṛha (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Locative (7th/सप्तमी), Singular
nityasyaof the daily/regular
nityasya:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnitya (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Genitive (6th/षष्ठी), Singular; qualifies karmaṇaḥ
karmaṇaḥof the duty/rite
karmaṇaḥ:
Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootkarman (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Genitive (6th/षष्ठी), Singular
yaḥwho
yaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; relative pronoun
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
brāhmaṇa-santyaktaḥabandoned by Brahmins
brāhmaṇa-santyaktaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootbrāhmaṇa (प्रातिपदिक) + sam-tyakta (कृदन्त-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; past passive participle (क्त) of √tyaj (धातु) with upasarga sam-; समास: ब्राह्मणैः संत्यक्तः (instrumental-tatpuruṣa)
kilviṣīsinful
kilviṣī:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootkilviṣin (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; possessive adjective (मतुप्/इन्-प्रत्ययान्त): 'having sin'
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; demonstrative pronoun
nara-adhamaḥa lowest of men
nara-adhamaḥ:
Pratijñā (प्रत्यय/nominal predicate)
TypeNoun
Rootnara (प्रातिपदिक) + adhama (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative (1st/प्रथमा), Singular; कर्मधारय: नरः अधमः (an inferior man)
Dharma-instruction voice within the Purāṇic discourse (didactic narration; not Devi Māhātmya)

{ "primaryRasa": "dharma", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

DharmaNitya-karma (daily duties)Gṛhastha disciplineKarmic consequence

FAQs

Daily duties are portrayed as the backbone of dharmic life; steady neglect erodes both spiritual merit and social trust. Dharma is sustained more by consistency than by occasional intensity.

Ancillary dharma/ācāra instruction.

‘Daily rites’ symbolize daily recollection (smṛti) of the sacred. Their decline mirrors the gradual fall of awareness into forgetfulness (pramāda).