Shloka 3
Karna’s Martial Boast and Challenge to Bībhatsu
Arjuna
यत् तच्छतसहस्रेण सम्मितं राष्ट्रवर्द्धनम् । येन देवान् मनुष्यांश्व पार्थो विजयते मृथे,यह अकेला ही एक लाख धनुषोंकी बराबरी करनेवाला तथा अपने राष्ट्रको बढ़ानेवाला है। पृथापुत्र अर्जुन इसीके द्वारा युद्धमें मनुष्यों तथा देवताओंपर विजय पाते आ रहे हैं। हलके-गहरे अनेक प्रकारके रंगोंसे इसकी विचित्र शोभा होती है। यह चिकना, चमकदार और विस्तृत है। इसमें कहीं कोई चोटका चिह्न नहीं आया है। देवताओं, दानवों तथा गन्धर्वोंने इसका बहुत वर्षोतक पूजन किया है
yat tacchatasahasreṇa sammitam rāṣṭravarddhanam | yena devān manuṣyāṁś ca pārtho vijayate mṛdhe ||
ഉത്തര പറഞ്ഞു—ഈ ധനുസ്സ് ഒരു ലക്ഷ ധനുസ്സുകൾക്കു തുല്യം; രാജ്യത്തിന്റെ വർദ്ധനക്കും സുരക്ഷക്കും കാരണമാകുന്നു. ഇതിന്റെ ബലത്താൽ പാർത്ഥൻ യുദ്ധത്തിൽ മനുഷ്യരെ മാത്രമല്ല, ദേവന്മാരെയും ജയിച്ചുവരുന്നു.
उत्तर उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how extraordinary martial capability—symbolized by a famed weapon—can uphold and expand a kingdom; it also frames Arjuna’s prowess as so eminent that it is spoken of as prevailing over both human and divine opponents, underscoring the responsibility and weight of such power in the service of rightful sovereignty.
Uttara is describing and praising a renowned weapon associated with Arjuna, emphasizing its immense value and its role in Arjuna’s repeated victories in battle, thereby setting the tone for recognizing Arjuna’s identity and martial supremacy in the Virāṭa episode.